Epist. CCXXVII
J!m^ Carsi%:'is &?nf«i''f Ro^rrko Cardinali S. Nicolai.
Quoi nihil tnamci lii^ciamm jampiidem accepermi, cansam en» art):»>r ii:s^ea:âs ac graiissiinas occupationes tuas et iliaroin terramin [erioula. Ego tamen gaudeo quod in adversis et arduis relus tua Tirtus elucet, nam qui ex agro Pîceno wmunt, toa conu diiigoitîa, studio, et singalariasimo ingenio, ex g nivi a âii io disainûiie senrataxa provindamaiunt. In senata aposttdv^magnifioèSianmi Sacerdotis verbis tua dignatio commaidala bsL Senatu» ipse omnis se obnoxinm ptobitati txm. fateliir, cam. tua opéra ci-' vitas ESsculana salvala sit : qui peidilft,.noa Marchia solum, sed ooEDoe PïaïKriinoiiiiini beati P^slri ihiil pi—iin P&rg» igitOTy incombe oMDunini ciiiae, inleade nma» pro oona^nra**tionç lemm eodeÛBtkarum^ va frcûi. Hinc enim gloiîa, hino snopitenram decoa^ non. tiue. aobim. dignationi^ sod umveis»^ Baigioium fionilis radundabil. Protonotacsu» tons aUooutoS' me est^ loamqiie eiga me diaritatam nûhi
quidem notissimam conatus est amplius: atque amplius inculcare. Sed ita mihi persuasus est amor tuus ut persuaderi magis non possit : ait ille cupere dignatiooem -tuam* hue reverti : utinam id detur et quàm celerius. Btenim utilise!mus esset reditus tuus. Gonsolareris granda&rum illum Pontificem patruum tuum, qui assiduis curisr inteutus nullum. habet levamen. PMesentia autem tlia inprimifr lœtificaret eum, neque enim siae dulcedine quadam '^mentis et animœ suo sanguini sanguis hseret. Exinde partem curarum susciperes, neo opoHeret illum omnia solum subire onera. Guria quoque universa tuo adventu exultaret, habens hominem ad quem posset, urgente necessitate , recurrere, nam modo m^alti fpuBtrantur non valentes^ aditum^ habere Pontificis : quamvis audientisB* die nocteque Sua SanctitaS'Sine intermission& inteuta est. Nesoio* quid^ disliJberabitur de tuoreditu : Ego quidem si quid in rem potero, non ero deseï^...
Mirabar prius non te scribere-, nunc demiror in tanta rerum mole qua premeri» id oeil fuisse, nt ad me darelittera» potueris,.. I^el'ligo igitur> non esse vanam opinio* nem meam*, qui me amari a tearbitror-i et mifii ipsi prorsus suadeo...
Jacobus Picininus' ad' Pbntifi'cem' misit', qui' se purgarent in Esculanifrinsidiis nihil a se prodîîsse; Pontifex respondil id magno régi Arragonum suadendum esse qui ejus expror missor fuit. Suât qui putantGomitem Jacobum! velut indi*gnabundum (nam^ eï stipendia negatà sunt) alîquid novi patraturum ineendii. Alii referunt eum ad majestatem regiam profeeturum, sive ut expnrget, sive ut aliqua exquiret in
rem suam. Utcumque sit, vigilandum est ne quid detrimenti ager Ecclesise patiatur (1)...
Spero etiam cum Rege Arragonum, si vera sint quse feruntur, concordia fiet dignationi tuœ admodum utilis. Nec plura modo. Gommendo me dignationi tuœ oui cupio complacere omni tempore.
Ex Roma, die I aprilis, anno MCCGGLVII.
(Lib. I, Epist. GGLVII.)
Nous joignons à ces deux lettres un passage emprunté aux Commentaires du même auteur (2).
« Bis cardinales a Galixto creati sunt ; primo très ex quis duo uepotes ejus fuere, quorum et si fuit œtas aliquanto minor quam tanta dignitas videretur exposcere, doctrina tamen et circumspectio et morum suavitas id honoris haud injuria consecuta censetur... Gancellariam vero quse a tempore Nicolai vacaverat Galixtus nepoti suo Sancti Nicolai in Garcere Tulliano cardinali, ac Marchiœ legato commisit. Germanum ejus Petrum Borgiam egregia specie atque indole juvenem EcclesiasticaB militiae ducem prsefecit, exin praefecturam Urbis ei commisit.
Ludovico cardinali Sanctorum quatuor coronatorum, et ipsi quoque nepoti legatiouem Bononiensem demandavit. »
(1) Ne croirait-on pas lire une page d'histoire contemporaine et se trouver transporté, après trois siècles, à la veille de Mentana, ou même au lendemain de Castelûdardo?
(2) Historia : de Europa, p. 461. (Ëdit. de Bàle).