Caria etc. (comme au n° précédent
Annodni mill. ducent. VIII indic. XI die jovis XII exeunte junio (mêrae préambule qu'au n<> précédent).
Quod de cetero nullus solvere présumât preciura alicujus vene ad montera, neque in montera arzentarie aliquis presuraat bareitare, sed tantum in civitate teneantur bareitare omnes; nisi forte ad laborerium, ubi trahitur aqua, que non potest diraitti pre raultitudine aque trahende vel alicujus xenkelochi; ibi si bareitavcrint, n'on teneantur, et hoc sine fraude, et qui contra suprascripla fecerit, venditor vene, araittat venamiliara venditara et preciura illius araittatur, et eraptor bannura X librarura solvat.
Insuper juberaus quod nullus portet venara aliquara ad villas, et quicuraque illara portaverit, eî vena auferatur; et qui acciperit, illara habeat, et doraus in qua fuerit inventa, III libras per bannura solvat; sed, solito raore, vena in raonte vendatur.
98 APPBNDIOBS.
Item si aliquis supra diem domioicumvel aliter venam fraadulenter ia nocle vendiderit, emtor venam amittat et X libras pro baono nostro, venditor C solidos, quos si solvere nequierit, per ipsum moDtem excorietur.
Item si aliquis partem habet in monte arzeutarie et major pars sociorum suorum voluerit ibi laborare, precipimus quod omues socii illius laborerii teneantur bareltare, et si quis eorum per XV dies non bareitaverit et raituugum tenuerit iaboratoribus, ipso jure cadat ille a sua parle laborerii illius, et pars illa totaad aliossocios illius laborerii omnes deveniat, et exmde quiète ipsi illam possideant.
Insuper volumus quod si aliquod dorslagum apparuerit a modo in antea in puteis vel laboreriis aliquorum, et occasione illius aliquod inde apparet discidium, quod laborerium illud relinqualur ab utraque parte, donec lis illa sedabitur per gastaldiones nostros ; et si quis contra fecerit, penam XXV libra-* rum incurrat.
Insuper ibidem omnes werchi de consensu prememorati dni episcopi electi inter se statuerunt quod si aliquis wachum ali* cujus laborerii devastaverit, in amissionem pêne manus incurrat.
Decernimus eciam, quod de cetero nuUus tabernarius nec Terrarius ad montem commorancium in pignore accipiat, nec alio modo, ferros, funes, segas nec aliquid aliud quod pertineat ad puteam vel laborerium aliquod nisi a scafiatore putee vel laborerii illius illa pignora accipiat ; quod si contra fecerit, rem sine precio restituât et III libras de pena emendet.
Si vero aliquis rotam vel aliud aliquid de laborèrio alicujus dolo vel fraude devastarerit seu furtive abstulerit X libras nomine pêne solvere teneatur.
Item censemus quod nullus homo in monte habeat proprium manualem, nec ad rotam, nisi solus wercus qui X libras solvit pro ficto ; et tantum unum manualem concedimus ad procurandum ejus négocia.
Si vero aliquis fictum episcopi aufugerit, vel per fraudem denegaverit, teneatur induplare, et qui pro illo Qcto se degeraverit, verberetur per civitatem.
Ego Ercetus, etc.
239. Carta laudamentorum et postarum fada in monte arzentarie.
Anno dni mill. ducent. VIII, indic. XI, diejovisXIIexeunle mense junii. In reffitlorio, etc.
Presentibus : dno Musone de Dosso, Jacobo de Calavena causidicis; Zanello de Villazzano, Wicomario Rambaldi, Peregrino Adhunii, Enrico de Porta, Rudolfo rubeo, Witoldo
dni Milonis, Wicardo juvene et Ambrosino gastaldionibus ; Geboldo Amiki, Federico de Albiaoo, Enrico de Boizano, Vas-
tenato, Wielando, Mamelioo de Burgo dovo, Zanelo de Villazzano, Conrado de Platis, Rodegerio Ati, Marq[uardi de Burgo novo, Wallerîo, ferrariî, Anzo Crotenbuchi, CoDcio Truilarn, Johanne Âldigerii, Wigantode Burgo novo, Trintino de Soiteuxac, Adelpreto Plaxaro, Eûrico de scto Genesio, Milo Moce^ Goalo Spicevot, Dietemaro de Burgo novo, Gczalcho Wiebaro et aliis multis.
Ibique dus Fridericus, etc.
Quod nullus de cetero deueget alicoi vel aliquibus laboraioribus raituDgum suum quando fictuai episcopi colligitur, Id fraudem; vel solvat, vel cum gastaldiooibus se coucordare debeal; et qui cootra fecerit, bannum XXVlibrarum solvat et nihiiominus bareitare teneatur.
]tem statuimus quod de cetero aliquis non sit ausus capere aliquam presam, nisi fuerit x passus una separata ab aiia; et si quis coDlra fecerit, L iibras nomioe pêne dôo dare teneatur.
Item si quis partem vel puteam ceperit et illam per unum passum vel minus duxerit et postea per XV dies dimiserit, quod eam non laboret, exinde quicumque illam intromiserit et laboraverit sua sit et sine placilo et molestatione aliqua.
Item si quis ignem in aliqua putea posuerit, vel laborerio vel aquam fraudulenter intus vergerit, contra statuta montis, L Iibras fîsco nostro emendare teneatur.
Inhibemus etiam omnibus tam laboratoribus quam aliis déferre ensam, lanceam, cultellum cum puncta et^omnia alla fraudulenta arma in aliquo dorslago, quod fiât in aliqua putea, vel laborerio, in bannis X librarum.
Dicimus insuper quod si xencatores alicujus xenkelochi vel laborerii pervenissent ad montem vacuum et appareret eorum xafetum fore detruncatum, quod debeant laborare in Falumberg, nec alicui alii concedimus aliter laborare in Falumberg, nisi utsuperius diclumest, nec eciam xafetum alicujus detruncare. Quicunque contra fecerit L Iibras fisco nostro emendare teneatur et totidem nostris gastaldionibus et XXV Werchis et alias XXV cui passus fuerit damnum.
Insuper, si xencatores alicujus laborerii invenerint parietem suum itadurum, quod intus transire non valeant, trahant se ab una parte; quod si nequierint, laborent in Falumberg, donec persenserint se esse zosum (1) ab illa pariete, et postea xenkent zosum; et hoc omnia faciant de concilio wercorum montis, et si in his suprascriptis fraudem adhibuerint, in suprascriptam penam incidant.
Insuper illam eamdemque potestatem damus his qui pre multitudine aqua laborare vel xencare non possunl ; et si fraudulenter egerint, illam eamdemque penam solvant.
(1) Kink : mis pour ingiù.
lÔO ^ APPENDICES.
losupervolumus, quod si aliqui laboratores ventum iovenerint, cum eorum ferris quiète et pacifiée illud apertum dimittant; et quicumque illud claudere presumpserit, in suprascriptam penam incurrat, et pena prestita nihilomiDus ventus aperiatur et apertum permaoeat nisi de conseusu partium et utrorumque laboreriorucn et sociorum remaoeret.
Ego Ercetus,etc.
