I.E NONCE C^UUS PICCOI.OMINI, A PARIS
EN l'année 1657, A L'OCCASION
de sa nomination a l'êpiscopat
{Mss du Séminaire de Québec y No. i8j, carton de
Vévêque de Québec.^
C^UUS PICCOLOMINEUS
Dei et Sanctae Sedis Apostolicae archiepiscopus Cesareae, Sanctissimi Dni Nostri Papae Alexandri Septimi Praelatus Domesticus assistens, necnon ad Christianissimuin Galloruin regein Francorumque regnum Nuncius, Universis prsesentes Litteras inspecturis Salutem in Domino.
Cum ex Summorum Pontificum decretis, maxime Constitutione Quondàm felicis recordationis Gregorii Papae Decimi Quarti, ac juxtà Sacrosancti Concilii Tridentini décréta, omnes qui deinceps Cathedralibus et Metropolitanis Ecclesiis, necnon Monasteriis, prioratibus, conventualibus electivis et non electivis, ac dignitatibus in eisdem Ecclesiis prsefici seu de iisdem sibi a Sancta Sede apostolica provideri desiderant, vitae, monim, religionis, setatis, doctrinse et capacitatis eorum Attestatio romanâ in Curiâ exhibenda requiratur, ipsique praeficiendi publicam fidei orthodoxae facere professionem, seque in Romanae
Ecclesise ac Sanctissimi Dni nostri Papae obedientiâ permansuros jurare et spondere leneantur ; cumque perillustris et Reverendus Dnus Franciscus de Laval presbyter diœcesis Camutensis, in juribus Licentiatus, nominatus per praedictum Christianissimum Regem ad Episcopatum in Provinciâ Canadensi auctoritate apostolicâ erigendum, provideri curet et intendat, pro illius parte nobis fuit humiliter suppli- ■catum, ut debitam et exquisitam super ejus vitâ, moribus, doctrinâ, aetate et natalibus inquisitionem facere vellemus ac dignaremur :
Cui quidem réquisition! ut justse et honestae annuentes super praemissis juxtà articulos è praedictâ constitutione excerptos, testes inf^à nominatos fide dignissimos quorum nomina et cog^omina, qualitates, jetâtes, gradus et honores inferiùs deducuntur, omni humano affectu deposito diligenter, et praevio juramento in praesentiâ nostri auditoris et publiée, auctoritate apostolicâ curiseque archiepiscopalis Notarii jurati subsignatorum audivimus et examinavimus, eorumque dicta et depositiones per dictum notarium recipi et scriptis redigi fecimus in hune qui sequitur modum :
Sequitur ténor articulorum super quibus audivimus et examinavimus quemlibet infrascriptorum testium super vitâ, fide, moribus, doctrinâ, aetate, religione et natalibus prsedicti Reverendi Dni Francisci de Laval :
Primo, an testis cognoscat Promovendum, quomodo, a quo tempore, citra an sit ipsius consanguineus, cognatus, afiinis, nimium familiaris, semulus vel odiosus.
Secundo, an sciât in quâ civitate vel loco et diœ-
cesi promovendus sit natus, et quae sit causa scientiae.
Tertio, an sciât ipsum natuni esse ex legitimomàtrimonio, atque honestis et catholicis parentibus, et quae sit, etc.
Quarto, an sciât eu jus setatis sit, prsesertim an expleverit annum trigesimum, et quae sit, etc.
Quinto, an sciât illum esse in sacris ordinibus constitutuni, quibus, à quo tempore, an antè sex menses, et quae sit, etc.
Sexto, an sciât esse in Ecclesiae functionibus et in cxercitio ordinum susceptorum diii versatum, in susceptione sacramentorum frequentem et devotum^ et quae sit, etc.
Septimo, an sciât eum semper catholicè vixisse et in fidei puritate permansisse, et quae sit, etc.
Octavo, an sciât eum praeditum esse innocentia vitae, bonisque moribus, et an sit bonae conversationis et famae, et quae sit, etc.
Nono, an sciât eum esse virum gravem et prudentem et usu rerum praestantem, et quae sit, etc.
Decimo, an sciât eum aliquo gradu in jure canonico, vel in sacra Theologiâ, insignitum esse, quibus in locis, quanto tempore et quo fructu ipsi Theologiae vel Juri canonico operam dederit, et an verè ex doctrinâ pollens quae in Episcopo requiritur ad hoc ut possit alios docere.
Undecimo, an sciât eum aliquo munerealiquando functum fuisse, vel circà curam animarum aut regimen alterius Ecclesiae se exercuisse, et quomodo se gesserit tàm quoad doctrinam quàm quoad prudentiam, integritatem et mores, et quae sit, etc.
Duodecimo, an sciât eum aliquando publicum aliquod scandalum dédisse circà fidem, mores, sive
doctrinatn, vel aliqao corporis aut animi vitio aliove canonico impedimento teneri quominûs possit ad Ecclesiam cathedralem promoveri, et quse sit, etc.
Decimo tertio, an eum idoneum existimet ad benè regendam Ecclesiam cathedralem, et an îpsius promotionem eidem Ecclesiae utilem et proficuam fore censeat, et quare ita existimet.
Sequuntur nomina et cognomina, necnon depositiones et attestationes illustrissimorum ac venerabi- Hum virorum qui de natalibus, vitâ, moribus, aetate, Teligione et doctrinâ prœfati Reverendi Dni Francisci de L<aval verum et fidèle testimonium suis chirographis obsignatum retulerunt.
De die decimâ septimâ julii anno Domini millesimo sexceutesimo quinquagesimo septimo.
Illmus et Rmus Pater et DD. Franciscus Servien,
Baiocensis episcopus, in quinquagesimo octavo suae
aetatis anno constitutus, Parisiis nunc existens, dato
juramento manu cruci pectorali appositâ, interroga-
tus super praeinscriptis articulis respondit ut infra :
Ad primum, cognoscere praefatum Dnum Promovendum praesertim ab anno per quod tempus plurima pietatis et integritatis vitse edidit specimina, ac omnes et singulas functiones quae ad sacerdotale munus spectant summâ cum laude, maxime vero in administratione quarumdam communitatum religiosarum in diœcesi dicti lUmi Dni Deponentis exercuit, necesse ipsius consanguineum, affinem, semulum vel odiosum.
Ad secundum, esse natum in Diœcesi Carnutensi {Chartres).
Ad tertium, eum esse ex legitimis nuptiis, illustrissimâ familiâ, ac piissimis et verè catholicis paren-
tibus procreatum, quod publicum et notoriuni esse asserit.
Ad quartum, scire illum explevisse annum trige- «imum, et scire dixit quia vidit litteras suae promotionis ad presbyteratum quibus constat illum esse presbyterum a decennio.
Ad quintum, respondit in prœcedenti articule.
Ad sextum, vidisse illum ab annis... exercentem «uas functiones ecclesiasticas in suâ dicecesi devotis- «imè, et in Me civitate audivisse illum exercuisse ■summâ cum pietate.
Ad septimum, ab eo tempore quo eum cognovit scire illum catholicè vixisse.
Ad octavum, esse vitae non solùm innocentis, sed -exemplaris.
Ad nonum : esse virum prudentissimum et^n rébus agendis praestantissimum.
Ad decimum : esse injure canonico lyicentiatum ab anno millesimo sexcentesimo quadragesimo nono facultatis Parisiensis, et ita in litteris tàm sacris quàm profanis versatum ut capax existât ad populum fidei et religionis catholicse praeceptis imbuendum.
Ad undecimum : audivisse illum fuisse archidiaconum in Ecclesiâ Ebroïcenci, illudque munus summo cum honore per multos annos gessisse, ac tandem dictum archidiaconatum ad majorem Dei gloriam, nullâ retentâ pensione, sed pure et simpliciter dimisisse.
Ad duodecimum : asseruit dictum Dnum Promovendum ità se gessisse ut nunquàm ullum scandalum aut circà fidem aut circà mores aut circà dodlrinam dederit, nuUoque laborare aut corporis aut animi vitio, ac nuUum obstare canonicum impedimentum
quominùs possit ad ecclesiam cathedralem promoveri. Ad deciinuin tertium : pro experientiâ quam habet in ecclesiasticis functionibus, et prsecipuè propter spécimen bonorum operum quod dédit in diœcesi dicti Illmi Dni Deponentis, censere ejus promotionem ad Ecclesiam cathedralem utilissimam fore, et prsesertim ad eam quœ apud Canadenses ut plurimùm infidèles, ubi non solùm verbo sed etiàm exemplo bonorum operum prselucere oportet Pontificem, sub beneplacito Summi Pontificis erigenda est. (signatum) Franciscus, Baiocensis episcopus.
Perillustris et Reverendus Dnus Claudius Blanpignon, presbyter Abbas seu perpetuus Commeudatarius Monasterii de Eleemosynâ Ordinis Cisterciensis diœcesis Carnutensis, in quadragesimo septimo suse aetatis anno constitutus, Parisiis in Monasterio Monialium sancti Thomae nuncupatarum commorans, dato juramento tactis Scripturis, respondit ut infra :
Ad primum : cognoscere dictum Dnum Promovendum a quinque annis aut circiter, non esse tamen ipsius consanguineum, affinem, œmulum vel odiosum.
Ad secundum : scire illum esse natum in diœcesi Carnutensi, et scire dixit quia vidit Litteras testimofiiales ipsius promotionis ad ordines.
Ad tertium : scire illum esse natum ex illustrissimâ familiâ, probis ac verè catholicis parentibus, ut accepit à pluribus cognatis didli Dni Promovendi, et per famam ab omnibus.
Ad quartum : illum esse triginta quinque annis natum.
Ad quintum : scire illum esse presbytenim a decennio,ut constat ex litteris suae promotionis quas vidit.
Ad sextum : devotissimum audiri apud omnes, et in susceptione sacramentorum frequentissimum.
Ad septimum : à prsedidlis suis illustrissimis parentibus piè et catholicè educatum fuisse, ac in fide catholicâ, apostolicâ et romaliâ semper vixisse et vivere.
Ad octavum : certissimum esse declaravit et patefieri in administratione nonnullorum monasteriorum Sanctimonialium quae rexit maximâ cum pietate.
Ad nonum ; ex varia communicatione diversis in locis per Dnum Deponentem cum dicto Dno Promovendo vidisse et cognovisse ejus prudentiam et gravi tatem.
Ad decimum : scire dictum Dnum Promovendum esse in jure canonico lyicentiatum facultatis Parisiensis, ac in litteris tàm sacris quàm profanis versatissimum, et capacem ad alios docendum et verbum Dei seminandum.
Ad undecimum : scire ipsum archidiaconatûs munere cum titulo in Ecclesiâ Ebroïcensi summâ cum laude ac maximo cum fructu perfunctum fuisse, eumiemque archidiaconatum, nullo alio suscepto bénéficie, nuUâque retentâ pensione, sed pure et simpliciter pro bono Ecclesiae resignasse.
Ad duodecimum : respondit se nunquàm audivisse scandalum aliquod per eum datum fuisse, aut obstare aliquod impedimentum canonicum quominiis ad ecclesiam cathedralem promoveatur.
Ad decimum tertium : dignissimum esse ob eximias animi sui dotes qui ecclesiae cathedrali praeficiatur, acpraesertim erigendae apud Canadenses, qui-
bus Bpiscopo non tantùm doctrinâ et prudentiâ, sed etiàni pietate et bonorum operum exemple conspicuo opus est. (signatum) Bi^anpignon.
Venerabilis Vir Dnus Picques, presbyter Parisien sis, Baccalaureus Theologiae facultatis Parisiensis, rector parochialis Ecclesise sancti Jossei Parisiensis, in trigesitno primo su se setatis anno constitutus, dato juramento tactis Scripturis :
Ad primum, dixit cognoscere dictum Dnum Promovendum ab octo annis aut circiter, ex conversatione quam cum eo habuit ab illo tempore, cujus tamen non est consangiiineus, affinis, aemulus vel odiosus.
Ad secundum : scire illum esse diœcesis Carnutensis oriundum.
Ad tertium : n itum esse ex legitimo matrimonio lUmi Dni Francisci de I^aval Dni de Montîgny et Dnse Michaelse de Pericard quondam conjugum, ex quâ familiâ de Pericard plurimi Illmi DD. episcopi nuper exorti sunt.
Ad quartum : illum trigesimum quintum suae aetatis annum agere, ut patet ex litteris suaejpromotionis ad sacros ordines.
Ad quintum : esse à decennio presbyterum, ut constat dictis litteris promotionis.
Ad sextum : habere particularem notitiam de exercitiis spiritual ibus Dni Promovendi, et probe scire illum esse piissimum et devotissimum.
Ad septimum : nihil non catholicum in eo deprehendisse, immô pro piissimo et fidei catholicae amantissimo haberi.
Ad octavum : esse prseditum innocentiâ vitae,
optimis moribus ; vite suae probitate, morum integritate, et boade conversationis famâ exemplar omnibus praebentem.
Ad nonum : esse gravissimum et prudentissimum ac usu rerum experientiis multis praestantissimum.
Ad decimutn : esse licentiatuin ab octo annis in jure canonico facultatis Parisiensis, ut constat ex litterâ sui gradûs quam vidit.
Ad undecimum : possedisse archidiaconatum Bcclesise Ebroïcensis, quem optimè et cum aedificatione exercuit per plurimos annos, ejusque archidiaconatûs parochias diligentissimè visitasse, defectus coercuisse ac verbum Dei multoties in cursu visitationis seminasse.
Ad duodecimum : ignorare dictum Dnum Promovendum aliquod scandalum dédisse, aut obstare in eo aliquod impedimeutum canonicum quominiis possit prsefici.
Ad decimum tertium, interrogatus respondit, ob eximias animi dotes quibus didlus Dnus Promovendus praeditus est, eu m esse capacissimum et idoneum ut ad majores superiores Ecclesiae dignitates promoveatur, ejusque promotionem utilem (bre, si ità Sanctissimo Dno Nostro Papœ et Sanctse Sei Apostolicae benè visum fuerit. (signatum)
PiCQUES.
Venerabilis Magister Josephus Sain, Subdiaconus diœcesis Turonensis, Baccalaureus Theologiae facultatis Parisiensis necnon juris doctor facultatis Aurelianensis, in vigesimo quarto suae aetatis anno constitutus, canonicus ac theologalis insignis et Metropolitanae Ecclesiae Turonensis :
Ad primum, dixit cognoscere dictuni Dnum Promovenduni à duobus annîs, quia cutn eo habita vit ab eo tempore, cujas tamen non est affinis, cognatus, nimium familiaris, aemulus vel odiosus.
Ad secundum : esse natum in diœcesi Camutensi.
Ad tertium : ex famâ publicâ scire euni esse ex legitimo thoro, illustrissimis et verè catbolicis parentibus procreatum.
Ad quartam : esse in trigesimo quinto anno constitutum.
Ad quintum : esse a decem annis presbytenim, prout vidit per litteras suae promotionis.
Ad sextum, respondit eum esse piissimum, sanctum Missae sacrificium devotissimè singulis diebus celebrantem aliisque divinis officiis assiduum et frequentem.
Ad septimum : sibi ex causis prsedictis constare ipsum Dnum Promovendum esse prseditum innocentiâ vitae et bonis moribus, bonâ conversatione et famâ commendabilem.
Ad octavum : scire illum esse bonae conversationis et habere maximum zelum.
Ad nonum : eum esse vitœ probitate, morum integritate et bonae conversationis famâ conspicuum.
Ad decimum : esse in jure canonico licentiatum Academiae Parisiensis atque doctrinâ imbutum quse in episcopo requiritur ut commissos sibi populos in vias salutis docere et instruere possit.
Ad undecimum : crédit illum exercuisse magno eum fructu archidiaconatum Ebroïcensem, ut accepit à plurimis fide dignissimis.
Ad duodecimum : nullum ab eo scandalum datum fuisse nec in eo corporis aut animi vitium novisse^
sed potius in eo reperiisse omnes dotes quibus episcopali gradu dignus efficiatur.
Ad tertiuni decimum, respondit quôd, attentis praetnissis et hoc quam de se in commune reipublicae christianse bonum prœbet censeat et existimet praefatum Dnum Promovendum dignum et capacem ut regimen et administratio ecclesiae cathedralis, et prœcipuè erigendae in provinciâ Canadensi ejus curae et solicitudini committatur. (signatum) Josephus Sain.
In quorum prsemissorum fîdem has présentes litteras manu nostrâ obsignatas per Magistrum Joannem Royer Notarium apostolicum Parisiis commorantem fieri et signari sigillique nostri jussimus et fecimus appositione communiri.
Datum Parisiis anno et die quibus suprà.
