RÉSUMÉ

Raynouard, Histoire du droit municipal en France sous la domination romaine et les trois dynasties, Paris, Sautelet, 1829,2 vol. in-8°.

Ce résumé est présenté en cinq articles qui affectent la forme des lois modernes. Il se trouve au t. I, p. 199. Il est fait sur le texte de Sirmond que Raynouard reproduit t. I, p. 197, en retranchant l'éloge de la ville d'Arles et l’apostrophe à Agricola.

k60 L’'ÉDIT D'HONORIUS.

Impp. Honorius et Theodosius AA. V. 1. Agricolæ Præfecto Galliarum.

Saluberrima Magnificentiæ Tuæ suggeslione inter reliquas revpublicæ necessitates evidenter instructi, observanda provincialibus nostris, id est, per Septem Provincias, mansura in ævum aucloritate decernimus, quod sperari plane ab ipsis provincialibus debuisset. Nam quum propter privatas ac publicas necessitates, de singulis civitatibus, non solum de provinciis singulis, ad examen Magnificentiæ Tuæ vel Honoratos confluere, vel mitli Legatos, aut Possessorum utilitas, aut publicarum ralio eæigat funclionum : maxime opportunum et conducibile judicamus, ut, servata posthac quolannis singulis consuetudine, constituto tempore, in metropolitana, idest, in Arelatensi urbe incipiant Septem Provinciæ habere concilium. In quo plane tam singulis quam omnibus in commune consulimus. Primum ut optimatum conventu, sub illustri præsentia Præfecturæ, si id tamen ratio publicæ dispositionis obtulerit, saluberrima de singulhis rebus possint esse consilia. Tum quod quicquid tractatum fuerit, et iscussis ratiociniis constitutum nec latere remotiores pro vincias poterit, et parem necesse est inter absentes æquitatis formam jushiliæque servari. Ac plane præter necessitates publicas etiam humanæ ipsi conversalioni non parum credimus commoditatis accedere, quod in Constantina urbe jubemus annis singulis esse concilum. Tanta enim loci opportunitas, tanta est copia commerciorum, tanta illic frequentia commeantium, ut quicquid usquam nascilur, illic commodius distrahatur. Neque enim ulla provincia ita peculiari fructus sui felicitate lætatur ut non hæc propria Areatensis soli credatur esse fœcunditas. Quicquid enim dives Oriens, quicquid odoratus Arabs, quicquid delicatus Assyrius, quod Africa fertihs, quod speciosa Hispania, quod fortis Gallia potest habere præclarum, ila illic affatim exuberat, quasi ibi nascantur omnia quæ ubique constat esse magnifica. Jam vero decursus Rhodani el Tyrrheni recursus necesse est, ul vicinum faciant ac pœæne conterminum, vel quod iste præterfluit, vel ille quod circuit. Quum ergo huic serviat civilati quicquid habet terra præcipuum, ad hanc velo, ramo, vehiculo, terra, mari, flumine deferatur quicquid singulis nascitur : quomodo non mullum sibi Galliæ nostræ præstitum credant, quum in ea civilale præcipiamus esse conventum, in qua divino quodam munere commoditatum et commerciorum opportunilas lanta præstatur? Siquidem hoc, rationabili plane probatoque consilio, jam et Vir Illustris Præfectus Petronius observari debere præceperit, quod interpolatum vel incuria temporum, vel desidia