PAR HUGUES D*ALBE ET SIMON DE PLAISANCE
Nos frater Hugo de Alba, sacre Théologie professer, prdinis fratrum predicatorum et Symon de Placentia in artibus magister licenciatus in jure canonico, canonicus ecclesie sancti prothomartiris Slephani ordinis sancti Augustini, rectorque hospitalis Béate Marie in Divione^ Lingonensis diocesis, commissarii et procuratores spéciales a venerabili et scientifico vire domino et maf^istro Petro de Brena, decrelum doclore, cantore et canonico Lingonensis ecclesie, collatore; provisore et directore famosarum scolarum hujus inclite ville Divionensis specialiter deputali, notum facimus universis présente^ litleras inspecturis quod nos vidimus^ lenuimus et diligenter inspexi • mus quedam statuta nuper ab ipso venerabili domino cantore super facto et dispositione regiminis prefalarum scolarum édita et ordinata. Que quia ipsorum aliqua nimis arta, alia vero minus ampla, quedam vero déesse videbantur ; malura deliberatione prehabita cum licteralis viris etjurisperitis tam secularibus quam religiosis dicte inclite ville, de consensu venerabilis viri et scientifici magistri Jacobi Junii in artibus magistri et in sacra theologia bachalarii. rectoris sepedictarum scolarum; et de consilio prefatorum licleratorum virorum tam domini vicecomitis majoris dicte ville insignis quam regencium prelibati studii'et aliorum plurium ad hoc specialiter vocatorum correcta, moderala et adaucta , si ve superaddita una cum an tiquis consuetudinibus et btatutis ipsius jam dicti sludii in banc subscriptam
128 l'enseignement en province
curavimus formani rcdigere. Que omnia per Redorera, régentes, juratos suballernos docenles sive sedentes ac universos et singulos ipsius studii miiiistros et stibditos volumus deinceps inviolabiter observari.
I. Et primo tenebuntur Rector et alii ofliciarii omnes tara régentes quam ceteri docentts et sedem tenentes moribus et doclrina sana verbopariter et exemplo suo3 scolares et subdilos decenter inslruere. Ipsorumque singuloruni e.xcessus moderata castigatione et non excessiva corrigere, obedientiam canonicam suis superioribus et precipue cantori Lingonensi exhibere, mutuam caritatem inler se fovere ac procurare, monopolia contra aliquem superiorem suum vel conjurationem ac btes discordias et contentiones inter se vitare et habitas que celerrime pro possc finire. Suos sibi subditos pravis moribus non scandalizare, bonum, honorera, utililalem et jura studii ac personarum ipsius et signanter dictorura cantoris et rectoris possetenus procurare, sécréta ipsius faraosi studii nou rcvelare, fidelitatem sibi mutuara signanter respecta scolariura non substrahendorum, nec non eciam cuilibet suorum superiorura et omnia aha et singula que prosperum statum dicti famosi studii concernunt seu concernent in futurura pro viribus dihgenter observare.
IL Insuper ad instantes et futuras controversias et divisiones paciûcandas super magistrahum sediura assignacione etc., volumus et prout antiquitus fuit observatum, decrevimus, dicimus et dcclaramus bachaliaratum in dicto studio adeptum esse et debere dici gradura sic et laliter quam possunt bacchalarii hujus famosi studii omnes actus scolasticos quemadraoduni faciunt magistri Parisienses in dictis scoHs régentes exercere et se ad invicem gerere cum dictis magistris secundum ordinera suorum graduum quem quidem declaramuses<se ut raagister précédât in honore sedis et preferalur bachalario in eodem Divionensi studio promoto.
III, De bachalariis vero forensibus precipue in artibus imitantes dicti venercibilis studii consueludinera, decreviraus ipsos
l'enseignement en province 129
fbrenses bachalarios in artibus debere reputari non graduâtes nec eis débet sedes assignari magistralis; sed bene poterit rector si magnam sufQcentiam muerit in aliquo tali bachalario alicujus universitatum famosarum seu generalium sedem ipsi bachalario assignarc magistralem si opportunum sibi videatur et utilitas studii exposcat. Super quibus ipsius rectoris consdenciam oneramus de cujus bachalarii sufficentia debebit constare ipsi rectori et aliis regentibus per responsionem aut responsiones publiée factas sub ipso recto re vel altero ex ejus certo mandato.
IV. Item decernirnus et declaramus solos in artibus magis- Iros et in aliqua facultate licenci tos necnon hujus venerabilis stadii babhalarios acetiam foreuses bachalarios per Rectorem et responsionem ut premittilur approbatos et ydoneos repertos esse régentes et in cathedralibus magislralibus et altcris sedibus debere solos sedere, tali tamen ordine quod subjiciuntur Rectori in iis que concernunt factum studii et bonos mores. Ceteros autem quoscumque ipsius studii ministres juratos subaltcrnos décentes et sedem tenentes nuncupari et aliis debere sedibus esse conleulos.
V. Item ut ea que in hoc venerabili studio spiritualiter gustantur valeant ad gradus in artibus susceptienem Parisius obtinendam, volumus per Rectorem diligenciam ûeri quod in hoc sepedicto studio fuit adminus sex régentes, nam in quodam statuto venerabilis facultatis artium aime matris Universitatis Parisiensis canetur quod in artibus graduandus jurabit se audivisse logicalia et physicalia Parisiis vel alibi in studio publico ubi sint adminus sex régentes. Quare si in ho:* studio sint sex graduati régentes ex eo ad gradum in artibus Parisius valebunt studentes hic immédiate transire ad sumptus Parisienses vitare.
