‹ Les origines du chant romain; l'Antiphonaire grégorienChapitre 55 sur 65 · LE CHANT DES DLVCRES AU RIT AMBROSIEN · texte numérisé non relu

LE CHANT DES DLVCRES AU RIT AMBROSIEN

On a mantionné à plusieurs reprises, dans le cours de cet ouvrage, le rôle musical que la liturgie milanaise a continué de dévoluer aux diacres, rôle que ceux-ci avaient eu aussi autrefois à Rome, jusqu'à saint Grégoire le Grand, ce pape ayant été un des derniers archidiacres qui aient rempli ces fonctions.

Voici divers extraits de l'Ordo ambrosien sur ces attributions (Magistretti, Deroldtis : voir plus haut, p. gg, note i) :

In ferialibus autem diebus, in quibus festum non est, septimanarius diaconus semper canit Rj'. in baptisterio, et imponit antiphonam cum quatuor uersibus. P. 43.

In solemnibus diebus, si responsorium habetur, notarius canit, excepte Domine ne obliiiiscaris bis, et Ne derelinquas nos, et Si ambulaitero, quod canunt diaconi, jussu archidiaconi. In ferialibus uero diebus, diaconus ebdomadarius semper canit rJ. in baptisteriuin. P. 5(3.

In his tribus festis, miner diaconus legit epistolam, secundus canit ^//e/z^/ti... Et quando diaconus canit Alléluia^ clauicularius ebdomadarius porrigit ei tabulas eburneas ad exitum chori. P. 62-63.

Clauicularius ebdomadarius canit Rj.in choro, excepte quando canitur Oraiiitlacob, quod canit subdiaconus, et in IV feria de authentica, in qua canit primicerius subdiaconorum, et in V et in VI feria, in qua archidiaconus canit. P. 88.

Tune maior diacenus uadit ad cornu altaris, et cantat ry ibi ad cernu altaris, sicut in alia, primicerio lectorum indicante sibi, et cantante si opus ei fuerit. Aller uero diaconus subsequitur ad illud r,'., tertius ad tertium simili modo. P. Sy.

Postea canat archidiaconus indutus pluuiali rJ. Omiies nos scandalum. P. 203.

r^l. archidiacenile : Animae impiornm... Hac finita, sequitur rJ. diaconile : Eiwn quasi agnns innocens . P. 108.

Voici, d'autre part, quelques mentions de chants diaconaux et archidiaconauX données par l'antiphonaire ambrosien (partie d'hiver, publiée dans la Paléographie musicale, tome VJ) :

Répons subdiaconal au chœur : Non aufei-etnr, p. 225.

— — Ecce apparebit, p. 29.

— — PorUvn hanc, p. 32.

Répons archidiaconal : Praesepe, p. 48.

Répons diaconal au coin de l'autel : Ex utero, p. 58.

Répons subdiaconal au chœur: Hodie iiobis, p. 63.

Répons archidiaconal : Interrogabat, p. 98.

Répons diaconal au coin de l'autel : Deiis Dominus, p. 108 ; etc.

Toutes ces pièces sont en chant vocalisé.

Page 1