‹ Les prix: du commencement du XIIIe siècle a la fin du XIIIeChapitre 28 sur 36 · XII® SIÈCLE · texte numérisé non relu

XII® SIÈCLE

Voici la suite des disettes dont il est fait mention au

xn® siècle dans la collection des Histornens des Gaules et de la

France et dans d'autres recueils où M. Rocquain les a puisées.

1109. — « In sub sequenti maio, vel junio atque julio, veuditio

annonas, quamin prœterito anno verno tempère diximus frumenti

fuisse VI solidorum, duplicata est, ita ut frumentum vendere-

tur XII solidis ; aliœ annonse similiter duplicatsB sunt. » Chron,

S. FetH Vivi Senonencis,)

Il y avait eu des pluies torrentielles; la famine sévit deux ans en Normandie. (Delisle, Classes agnc,.., 631.) 1125. — « Famés quoque magna regnum Francise. deVastavit. » (GuiLELM. DE Nang., Chroïi.)

« Famés permaxima grassatur in Galliâ. » (Append, ad Sigebert,)

Neige, froid, famine et mortalité en Normandie. (Delisle, Classes agric,,,, 632.) 1138. — Commencement d'une famine qui dura sept ans en Normandie. (Delisle, ibid., p. 632.)

1139. — « Ab isto anno cœpit famés, duodecim annos perdui'ans, y) {Ex Auctar. Gemblac.)

« Ab hoc anno famés incipiens fere septem continuis annis postea duravit et pêne totam Europam cum adjacentibus insuJis oppressit. » (Anonym, Blandiniens,) 1141. — Disette. A Evreux, la mesure de blé se vendit 40 sous.

{Ex chron. S. Taurini ebroicens.) 1143. — « Hoc anno aspera hyems, et sequitur famés valida VII

annis. » {Chron. Lobiens.) 1146. — « Quo anno fuit famés gravissima, ita ut Tornaci venderetur sextarius tritici LVI solidis. » {Ex Herim, Tornac, histor,)

La somme de froment vaut 40 sous à Rouen. (Delisle, 633.) 1151. — « Famés valida. » {Chron, S. Vinc. Metens.)

Pluies, inondations et disette en Normandie. (Delisle, 633.)

1165. — «Multis annis sterilitate terrîK... hoc anno tritico omnino déficiente. » (Ea? Auctar. Affligem.)

1166. — Orages et pluies qui empêchent les récoltes en Normandie. (Delisle, 633.)

1162. — « Famés gravissima... ut modius tritici venderetur XXX et eo ampliùs solidis Lovaniensis monetae, multaque millia hominum famé périssent, nisi Dominus pauperis populi afflictionem respexisset. » {Ex Auctar Affligem.)

Famine et mortalité à Gaen. (Delisle, 634.) « Famés ingens fuit per totum regnum Franciae. » (Ri- GORD et GoiLLAUME Le Breton, édït. Delaborde.

1163. — « Eodem anno (1163) fuit famés valida in eadem terra (Britannia). » {Ibidem,)

1174. — Disette en Normandie.

1176. — « Per Galliam et Germaniam panis inopia nmUos affli-

git. » {Ex Auctar. Aquicinct.) 1176. — « Maxima famés fuit in Gallia. »

1188. — « Eodem anno exstitit magnus segetum defectus fere per

universum mundum, ita quod in sequenti œstate muîti famé

perierunt. » {Bened. Petrobwg.)

1194. — Tourbillons, tempêtes et grêle qui occasionnent une disette. (Delisle, 634.)

« Eodem anno aeris insolita commotio, turbines, tempestates... vineas et messes destruxerunt; unde in sequenti anno famés valida secutar est (per Franciam). » (Rigord.)

1195. — « Sextarius frumenti Parisius pro XVI solidis vendebatur.

ilO É. liEYASSEUR

hordei pro X solidts, mixtare pro XIIl solidis aat XIV^ sextarius salis pro XL soJidis ». (Rigord.)

1195. — « Vehemens famés Gallias atterebat, qusR per quatuor annos conlinuos confecil populos.. » Pluies excessives et famin» pendant plusieurs années en Normandie.

« Famis validaB quœ totam fere premebat Europara annu& jam tertius duobus prsecedentibus gravior agebatur. » {GuilL Neubrig.)

1196. — « Gravissima panis penuria hoc anno multos afflixit..» Ab Apennino monte usque ad Océan um, per totam Galliam et Alemanniam, famés in tantum praevaiuit.. ; triticum XL vel L solidis vendebatur, quod pro IV aut V ante banc pestem dabatur. » {Aquicinct. Monast. Annal,)

1198. — « His tribus prœcedentibus annis, legra seges victuni hominibus negavit. » (Rigord.) « Et adhuc durabat sterilitas et famés (per Franciam). y> (Ibidem.) ,

Page 1