‹ Les Universités de Franche-Comté, Gray, Dôle, Besançon. Documents inédits publiés avec une introduction historiqueChapitre 62 sur 110 · A BESANÇON · texte numérisé non relu

A BESANÇON

(23 octobre 1567.»

Pius, Papa quintus, ad futuram rei memoriam. Et si ab apostolica sede ad quam de diversis mundi partibus negociorum multitudo confluit, curis continué plena innumeris, uonnulla interdum ex aliquibus causis per importunam petentium instantiara concedantur, non débet reprehensibile videri si Romanus PoDtifex, ad cujus providentiam pro debito pastoralis ofllcii spectat, quandoque per eum concessa rationabilibus et a jure non deviantibus causis maturius et attentius deinde cognitis revocat et annulai, praesertim cum scandala inde oriri posse cognoseit, ac rerum et temporum qualitate pensatis, id in Domino conspicit salubriter expedire. Sane cura postquam nos nuper, dilectorum filiorum senatorum civitatisBisuntinensis supplicalionibus inclinati, eisdem senatoribus, ut in dicta civitate ac loco ad id convenienti et apto unumcollegiura scholarium cura dote,ecclesia vel capella, in qua missœ et alia divina officia celebrarentur, ac structuris edilïciis, cameris, locis et dote simili collegio convenientibus ac necessariis, in quo aliquot preceptores seu doctores qui inibi publiée theologiam et jus tara civile quam canonicum, ac philosophiam ac medicinam profiterentur ac docerent, sub cerlis modo et forma tune expressis erigere et instituere possent, facultatem apostolica auctoritate concesseramus seu concedi indulseraraus, intellexerimus in oppido Dolensi, provincial Burgundiaî, insignera et antiquam universitatem studii generalis in qua non solum grammatica et rhelorica, verum etiam logica ac philosophia et theologia omnesque alia? facultates ac canonicum et civile jus hujus modi legunturac interpretantur, et in ea quamplures egregii doctores resi-

dent, existere; quodque si tempore date concessionis sea indulti hujusmodi de universitate praedicta notitiam habuissemus, illam nullatenus concessissemus, quia cura dicta cîvitasBisuntinensis consistât in eadem provincia Burgundîae et, sicut accepimus, a pnefato oppido per octo leucas parum plus solum distet, ex raodica distantia hujusmodi, ac ex aliis justis et urgentissimis causis nobis notis ex erectione collegii hujusmodi gravia et irreparabilia damna, scandala, mala et inconvenientia verisimiliter orîri ac sequi posseut, quae postquam orta etsecuta forent, illa reparari actolli difficile foret. Nos ideo damnis et scandalis et malis etinconvenientibus hujusmodi obviare cupientes, motu proprio, non ad alicujus nobis super hoc oblate petitionis iastantiam, sed ex nostra certa scientia et dicte sedis plenitunide, facultatem et potestatem, seu illius concessionem praîdictam , ac omnia et singula in literis desuper confectis aut conficiendis contenta et inde secuta quaecumque, etiamsi contingeret collegium hujusmodi erigi, dicta apostolica auctoritate per présentes revocamus, cassamus, annullamus et irritamus, ac pro revocatis, cassatis et annullatis ac irritis haberi volumus et decernimus ac mandamus, nec non omnibus in dictis literis nominatis et nominandis ac executoribus in illis deputatis et deputandis ac quibuscumque aliis judicibus et personis ne collegium hujusmodi erigere, tundare, construere et dotare, nec erigi, fundari, construi etdotari facere, ac quibuscumque doctoribus, magistris etquibusvis aliis ne in dicta civitate logicam, philosophiam, theologiam et alias facultates ac jus canonicum et civile hujusmodi légère, interprétai audeant seu présumant, sub indignationis nostrai et excommunicationis sententiae ipso facto incurrendae pœna, precipimus et maudamuset expresse inhibemus : nec non ipsas présentes de surreptionis aut obreptionis seu quocumque alio vitio seu defectu notari non posse, sic que et non aliter per quoscumque judices et causarum palatii apostoliciauditoreset sancteRomanaî ecclesia3 cardinales, sublata eis et eorum cuilibet quavis aliter judicandi et interpretandi facuitate, auctoritate et potestate judicari et

difïlniri debere; irritum quoque et inane, si secus super his a quoquam quavis auctoritate scienter vel ignoranter contigerit attentari, decernimus et declaramus, noaobstantibus literis et aliis prsemissis ac constitutionibus et ordinationibus apostolicis, cœterisque eon".rariisquibuscumque. Datum Roma3 apud sanctum Petrum sub annulo piscatoris die xxiij octobris mdlxvii, ponlificatus noslri anno secundo. Sic subscriptum : C. Gloribrius.

L'orginal de cette bulle se trouve à la bibliothèque du château de Grosbois (Cote-d'Or). Une copie existe aux archives du Doub-i, Univ. de Besançon, cart. 1-, cote 15, et une autre aux archives municipales de Dole.

BAUDOUIN

AUX GOUVERNEURS DE BESANÇON

(3 Juillet 1568.)

Messieurs, je ne scay si estes assés advertyz de l'affection queje porte à ravancementdevotreuniversité.Maisj'espère que quand la cognoistrés vous jugerés qu'elle n'est pas moindre que la vostre. Du moins monsieur Bégat, conseillier au Parlement de Digeon,sera bon tesmoin que estant naguères ici il a veu qu'il n'a tenu à moy que ne me soye mis en chemin avecque luy pour vous aller visiter. Tant y a que vous entendrez quelque jour m yeux que, au milieu de tant de troubles et empeschemens, je n'ai laissé cependant à préparer en mes estudes ce queje pense pouvoir servir à l'honneur et exaltation de vostredicte université aussy bien que de la ville, que voluntiers j'ay remarqué avoir esté honorablement appellée Chrysopolis dès le temps de ce grand empereur Frédéric le premier, avecque telle et si bonne occasion que deslors il y bastit comme un siège de loix et justice métropolitaine. Et de faict, je y suis tellement affectionné, que si les affaires qui m'ont empesché jusques à

présent de vous visiter, continuoient encores en cest empeschement, je feroye plustost paroistre par impression publique, combien vostre bon et noble désir m'est à cueur et recommandation. Cependant je seray joyeux que aultres aussy y soient employez, et en attendant encores que les temps et affaires me permectront d'en approcher de plus près, je vous présenteray mes humbles recommandations en priant Dieu de vous conserver. De Paris ce ni de juillet. Vostre humble et affectionné serviteur

François Balduin.

Reçues par raessagier de Dole le xie d'aoust 1568.

Page 1