‹ Les Universités de Franche-ComtéChapitre 77 sur 126 · DE LA BULLE PONTIFICALE ÉTABLISSANT UNE UNIVERSITÉ A BESANÇON · texte numérisé non relu

DE LA BULLE PONTIFICALE ÉTABLISSANT UNE UNIVERSITÉ A BESANÇON

(23 octobre 1567.|

Pius, Papa quintus, ad futuram rei mcmoriam. Et si ab apostolica sede ad quam de diversis miindi parlibus negociomm inultitudo conduit, curis continué plena innumeris, nonnulla interdum ex aliquibus causis perimportunam petentium instantiam concedanlur, non debet reprehensibile videri si Romanus Pontifex, ad cujus providentiam pro debito pastoralis ofïlcii spectat, quandoque per euin concessa ralionabilibuseta jure non deviantibus causis inaturius et attentius deinde coguitis revocat et annulai, præsertim cuni scandala inde oriri posse cognoscit, ac rerumct temporum qualitale pensatis, id in Domino conspicit salubriter expedire. Sano cum postquam nos nuper, dilectorum flliorum senatorum civitatisRisuntinensissupplicalionibusinclinati, eisdem senatoribus, ut in dicta civitate ac loco ad id convenienli et apto unumcollegium scholarium cum dote.ecclesia vel capella, in qua missæ et alia divina ollicia celebrarcntur, ac structuris edillciis, cameris, locis et dote simili collegio convenientibus ac necessariis, in quo aliquot preceptores seu doctores qui inibi publiée theologiam et jus tain civile quam canonicum, ac philosophiam ac medicinain profiterentur ac docerent, subcertis modo et forma tune expressis erigere et instituera possent, facultatem apostolica auctoritate concesseramus seu conccdi indulseramus , intellexerimus in oppido Dolensi, provinciæ Burgundiæ, insignom et antiquam universitatem studii generalis in qua non solum grammatica et rhetorica, verum etiam logica ac philosophia et tlieologia omnesque aliæ facultates ac canonicum et ci vile jus huj us modi legunturac interpretantur, et in ea quamplures egregii doctores resi-

dent, existera; quodque si tempore datoe concessionis seu indulti hujusmodi de universitate prædicta nolitiam habuissemus, illani nullatenus coneessissemus.quia cura dicta civitasBisuutiuensis consistât in eadem provincia Burgundiæ et, sicut accepimus, a præfato oppido per oclo leucas parura plus solum distet, ex modica distantia hujusmodi, ac ex aliis justis et urgentissimis causis nobis notis ex erectione collegii hujusmodi gravia et irreparabilia damna, scandala, mala et inconvonientia verisimiliter oriri ac sequi possent, qiiæ postquam orta et secuta forent, ilia reparari actolli dilücile foret. Nos ideo damnis et scandalis et malis et inconvenientibus hujusmodi obviare cupientes.motuproprio, non ad alicujus nobis super hoc oblatæ petitionis instantiam, sed ex nostra certa scientia et dictæ sedis plenitunide, facultatem et potestatem, seu illius concessionem prædictam, ac omnia et singula in literis desuper confeclis aut conllciendis contenta et inde secuta quæcumque, etiamsi contingeret collegium hujusmodi erigi, dicta apostolica auctoritate per présentes revocamus, cassamus, annullamus et irritamus, ac pro revocatis, caesatis et annullatis ac irritis haberi volumus et decernimus ac mandamus, nec non omnibus in dictis literis nominalis et nominandis ac executoribus in illis deputatis et deputandis ac quibuscumque aliis judicibus et personis ne collegium hujusmodi origere, lundare, construerc et dotare, nec erigi, fundari, construi ctdotari facere, ac quibuscumque docloribus, magistris et quibusvis aliis ne in dicta civitato logicam, philosophiam, theologiam et alias faeultates ac jus canonicum et civile hujusmodi legere, interpretari audeant seu présumant, sub indignationis nostræ et excommunicationis sentenLiæ ipso facto incurrendæ pœna, precipimus et mandamus et expresse inhibemus : nec non ipsas présentes de surreptionis aut obreplionis seu quocumque alio vitio seu defectu uotari non posse, sic que et non aliter per quoscumque judices et causarum palatii aposlolici audiloreset sanctæ Romaine ecclesiæ cardinales, sublata eis et eorum cuilibet quavis aliter judicandi et interpretandi facultate, auctoritate et potestale judicari et

diffiniri debere; irritum quoque et inane, si secus super his a quoquam quavis auiÿoritate scienter vel ignoranter eontigerit attentari, decernimus et declaramus, noQobstantibus literis et aliis præmissis ac constitutionibus et ordinationibus apostolici3, cœterisque con'.rariisquibuscumque. Datum Romæ apud sauctum Pelruin sub anuulo piscatoris die xxnj octobris mdlxvii, pontifieatus nostri anno secundo. Sicsubscriptum : G. Glohierius.

L’ordinal de cette bulle se trouve à la bibliothèque du château de Gronbois (Cote-d’Or). Une copie existe aux archives du Doubs. Univ. de Besançon, cart. !•*, cote 15, et une autre aux archives municipales de Dole.

BAUDOUIN

AUX GOUVERNEURS DE BESANÇON

(3 Juillet 1568.)

Messieurs, je nesqay si estes assés adverlyz de l'affection queje porte à l’avancementde votre université. Maisj’espére que quand la cognoistrés vous jugerés qu’elle n’est pas moindre que la vostre. Du moins monsieur Bégat, conseillier au Parlement de Digeon.sera bon tesmoin que estant naguères ici il a veu qu’il n’a tenu à moy que ne me soye mis en chemin avecque luy pour vous aller visiter. Tant y a que vous entendrez quelque jour myeux que, au milieu de tant de troubles et empescliemens, je n’ai laissé cependant à préparer en mes esludes ce queje pense pouvoir servir à l’honneur et exaltation de vostredicte université aussy bien que de la ville, que voluntiers j’ay remarqué avoir esté honorablement appellée Chrysopolis dès le temps de ce grand empereur Frédéric le premier, avecque telle et si bonne occasion que deslors il y baslit comme un siège de loix et justice métropolitaine. Et de faict, je y suis tellement affectionné, que si les affaires qui m’ont empesché jusques à

présent de vous visiter, continuoient encoresen cest empeschernent, je feroye plustost paroistrj par impression publique, combien vostre bon et noble désir m’est à cueur et recommandation. Cependant je seray joyeux que aultres aussy y soient employez, et en attendant encores que les temps et affaires me permectront d’en approcher de plus prés, je vous présenteray mes humbles recommandations en priant Dieu de vous conserver. De Paris ce in de julliet.

Vostre humble et affectionné serviteur

François Baldiun.

Reçues par messagier de Dole le xi* d’aoust 1568.

Page 1