PT | Ê

civitates; quo tempore christianæ sapientiæ vis illa et divina

memoria et vigebit innumerabilibus rerum gestarum consignata monumentis, quæ nulla adversariorum arte corrumpi aut obscurari possunt. — Quod Europa christiana barbaras gentes edo-

muit, easque a feritate ad mansuetudinem, a superstitione ad

virus in leges, instituta, mores populorum, in omnes reipublicæ

cata, gratia principum legitimaque magistratuum tutela ubique :

floreret: cum sacerdotium atque imperium concordia et amica

officiorum vicissitudo auspicato conjungeret. Eoque modo com-

posita civitas fructus tulit omni opinione majores, quorum viget

veritatem traduxit: quod Mahometanorum incursiones VICIPRENTS propulsavit: quod civilis cultus principatum retinuit, et ad omne decus humanitatis ducem se magistramque præbere cæteris con suevit: quod germanam libertatem eamque multiplicem grati-

ficata populis est: quod complura ad miseriarum selatium sapien-

tissime instituit, sine controversia magnam debes gratiam

… religioni, quam ad tantas res suscipiendas habuit auspicem, ad perficiendas adjutricem. — Mansissent profecto eadem bona,

si utriusque potestatis concordia mansisset: majoraque expectari jure poterant, si auctoritati, Si magisterlo, SI consiliis Ecclesiæ majore esset cum fide perseverantiaque obtemperatum. Hlud

enim perpetuæ legis instar habendum est, quod Ivo Carnutensis

ad Paschalem II Pontificem maximum perscripsit: « Cum regnum

» et sacerdotium inter se conveniunt, bene regilur mundus, ts » floret et fructificat Ecclesia. Cum vero inter se discordant, » non tantum parvæ res non crescunt, sed etiam magnæ res .

» miserabiliter dilabuntur (2). » nn Sed perniciosa illa ac deploranda rerum novarum siudia,.

quæ sæculo XVI excitala sunt, cum primum religionem chris-

tianam miscuissent, mox naturali quodam itinere ad philoso- -phiam, a philosophia ad omnes civilis communitatis ordines pervenerunt. Ex hoc velut fonte repetenda illa recentiora effre- natæ libertatis capita, nimirum in maximis perturbationibus : | superiore sæculo excogitata in medioque proposita, perinde ac “ principia et fundamenta novi juris, quod et fuit antea ignotum, :