XL. SI SERVUS IN FURTUM FUERIT INCULPATUS
1. Si talis fuerit causa unde ingenuus solidos xv componeret, servus super scamnum tensus cxx ictus haccipiat.
2. Si vero antequam torquaetur confessus fuerit et cum domino servi convenerit, cxx denarios, qui faciunt solidos m, culpabiiis pro dorsum servi et capitali dominus reddat.
3. Si tamen major culpa fuerit hunde ingenuus mcccc denarios, id est solidos xxxv, solvere posset, similiter servus ccxx colobos cccc (leg. accipiat).
4. Et si confessus non fuerit, ille qui eumtorquid, si adhuc noluerit
ipsum servum torquere etiam nolentem dominus, pignus domino servi dare débet.
5. Et sic servus postea ad suplicia majoris datur; et [si] confessus fuerit, nicbil ille super domino credatur; ipse vero illum servum liabiturum qui eum torsit, dominus servi unde jam pignus baccepit pretio pro suo servo baccipiat.
6. Si vero intra priora supplicia cxxi colobos fuerit confessus, aut castretur aut cxl denarios, qui faciunt solidos vi, reddat. Dominus vero servi capitale restituât requirent!.
7. Si vero in majora crimina servus inculpaturbundeingenuus mmdccc denarios, qui faciunt solidos lxii, culpa possit judicare, inter suplitia confessus fuerit, capitale sententia feriatur.
8. Si vero servus in quolibet crimina in culpa dominus servi ipsius si prœsentiem aliud eo qui resistit admônire débet ut servum justis debeat supliciis dare bubique repedit, et virgas paratas babere débet quae ad magnitudine minoris digiti sunt, et scamnum paratum bubi servum tendere debeat.
9. Si dominus servi suppliciis distulerit et servus praesens fuerit, continuo ipse qui repedit dominus domino servi solem collegare débet, ut servum ad supplicia tradet.
10. Quod si adbuc septem noctes servum tradere distulerit, solem ei quem repetit iteratum collecit, eo sic iterum ad alias septem noctes placitum faciat, id est quattuordecim noctes de prima admonitione conpleantur. Quod si impletis xiv noctes servum noluerit suppliciis dare, omnem causam vel conpositione dominus in se excipiat, boc est ut si talis causa unde ingenuus sol. xv conponere debeat, ipse eo dominus reddat.
11. Si vero major culpa fuerit unde ingenuus mccc denarios, id est solidos XXXV, poterat reddere, similiter solvat.
12. Si vero adbuc major culpa fuerit qui similiter ab ingenuo mdccc denarios, id est solidos xlv, cum postea dominus servum non praesentaverit, ad ipsum numerum reddat et capitale.
13. Quod si œtiam adbuc major culpa fuerit quae servo requiratur, dominus servi non ut servus solvat, sed ut ingenuus tota lege super se solviturus baccipiat.
14. Quod si serviis absens fuerit cui aliquid inputaverit, dominus servi ad repetentibus testibus prœsentibus secretius admonire débet, ut si servum suum intra septem noctes debeat presentare.
15. Quod si non fecerit, tune repetens solem ille cum testibus collecit. Et si alias septem noctes ipsum servum non praesentaverit , tertia vice adhuc ille spatium dare débet, id est ut totus numerus ad viginti huna nocte veniat. Quod si post m placitos ipsum servum noluerit legatum suppliciis, et eis singulos placitos solem culcaverit, tune dominus servi omnem repetitionem , sicut superius diximus, non qualem servus, sed qualem ingenuus, si hoc admisit talem conpositionem, repetenti restituât.
16. Si vero ancilla in taie crimina inculpatus un de servus castrare debuerare (leg. debuerat), ccxl denarios, id est solidos v, convenit pro ipsa dominus reddat, aut ccxlii ictos haceipiat flagellorum.
17. Si quis cum servo alieno negotiaverit , dc denarios, qui faciunt solidos XV, culpabilis.