DES NOUVEAUTÉS DANS LE CHRISTIANISME
Au temps de saint Anselme de Rayonne, on reprochait au christianisme de n'être pas une religion divine parce qu'il manquait de l'immutabilité que la parole de Dieu lui aurait donnée. Notre docteur répondit comme on le verra par le* fragments qui suivent. Au XIX* siècle, au contraire, c'est dans l'éternelle fixité du christianisme que les incrédules vont chercher des objections contre sa dlvt* nité. Singulière maladie de l'esprit humain qui juge tout selon ses caprices, et varie dans ses appréciations comme dans ses systèmes!
Soient plerique inirari, et in questionem ponere, et inlerrogando non soluni sibi, verum etiam aliis scandai u m generare : dicunt enitn , et tanquam calumniosi inquisitores interrogant : Quare tôt novitates in Ecclesia Dei liunt ? Quare tôt ordines in ea surgunt'Quis queat ntnnerare tôt ordines clericorum? Quis non admiretur tôt gênera monachorum ? Quis denique non scandalizetur, et inter tôt et tam diversas formas religionum invicem discrepantium lœdioso non afhciatur scandalo? Quinimoquis non contemnat christianam rcligionem tôt varietatibus siibjectam, tôt ab inventionibus immutatam, tôt novis legibus et moribus fere annuatim innovatis fluctuantem? Quod modo, inquiunt, a quibusdam propter regnum cœlorum prœcipitur, hoc statim ab eisdem, seu ab aliis proptèr regnum cœlorum prohibetur. Quod modo tanquam sacrilegum innibetur, subito tanquam sanctum et salubre conceditur.
Taies, cum otiosi sunt, inducunt quœstiones et corda simplicium nervertunt, dicentes omnem . religionetn tanto esse corïtemptuYiliorem quanto mobilioTêni. Quod enim, inquiunt, est tam mobile, tam variabile, tam fnstabile , miomodo alicui sapientium digne potest esse imitabile? Propria quippe sui varietate probat se respuendum esse. Ecce videmus in Ecclesia Dei, Ht aiunt, quosdam emergere, qui pro libitu suo insolito habilu induuntur, novum vivendi ordinem sibi eligunt, et sive sub monasticœ professionis titulo, sive sub canonicae disciplinai voto,