De Chrodegango Metensi episoopo
Celebrata est itaque ordinatio beati pontificis (Chrodegangi), . . . Deo favente, et Pippino rege eius avunculo id élaborante . . . Cœpit . . . ecclesias et monasteria urbi commisssB appendentia circuire . . . Hisque transactis, quia oportunum tempus ecclesiarum restaurandarum repererat, fretus auxilio Pippini Francorum . . . prinoipis, fecit fabricare rebam preciosissimi prothomartiris Stephani. Altare etiam ipsius atque cancellos, presbiterium, arcusque per gyrum, miro operariorum cultu, miro argenti et auri omatu nobilissime exstruxit, quia ditior cimctis prsBdecessoribus suis esse videbatur. In basilica etiam Sancti Pétri apostolorum principis quae ideo major appeUatur, quia in eodem claustro habetur ecclesia eidem sacrata minoris et vêtustioris manus, pari décore et honore presbiterium fieri instituit. Set et ambonem auro argentoque nobilissime decoratimi et arcus per gyrum throni ante ipsum altare construxit ... — Exinde sanctus Domini sacerdos Chrodegangus . . . clerum undecumque locorum collectum adimavit, et ad istar cœnobii vivere intra claustrorum septa fecit, normamque eis instituit qualiter in ecclesia militari deberent. Quibus annonas vitseque subsidia sufficienter largitus est . . . Ecce enim . . . Dei supemum adjutorium . . . sacerdoti dilecto annuit, ut Sancti Stephani supprema renovandi manus imponeretur, postquam egit Omnipotentis virtus suo illo auxilio interne ut claustro finis constructionis daretur . . . Vita purissimos viros, sapientissimosque litteris coadunavit . . . ipse cum eis sancte vivens ... Et quia G-allicana rusticitas Romana urbanitate et prsBcipue cantus suavi-
taie ac dulcedine necdum féroces animos oraque insneverat, qnaliter per beatum Chrodegangum pontificem sanoto studio faotum fuerit edicere temptabo. — Vita Chrodegangi episcopi Metensis^ auctore Johanne abbate Qorziensi. o. 21, 22. — Pertz. Monum. germ. hist. S. tom. X p. B64.
3. — Incipit Régula Chrodegangi Metensis episcopi • ... — Ut in iUa Claustra onines in uno dormiant. — Ita înstituimus ut în illa Claustra ille clerus canonicus, qui sub ipso ordine . . . vivere debent (sic), . . . omnes in uno dormiant in dormitorio, prsBter illos quibus Episcopus licentiam dederit . . . ut in ipsa Claustra per dispositas mansiones dormiant separatim ... — Régula Chrodegangi Metensis episcopi, cap. III. — Labbe. Concilia, tom. VII. col. 1444.
4. — (Suite) — ... Et in ipsa Claustra nuUa fœmina introeat nec laïcus homo, praeter tantum si Episcopus aut Archidiaconus vel Primicerius jusserint, ut in refectorio pro refectionis causa veniant ... et si necesse fuerit ad opéra facienda ... — Régula^ cap. III.
5. — (Suite) — ... Et per illas mansiones ipsi clerici canonici nuUum clericum eorum habeant sine praecepto Episcopi sui . . . Et in ipsas mansiones intra Claustra, nec clericus, nec laïcus bibere, nec manducare, nec dormire non praesumant, nisi ipsi clerici qui in ipsa congregatione sunt, aut illi clerici qui . . . per jussionem Episcopi sui senioribus suis deserviunt. — Régula^ cap. III.