Luc, XXIIl

illos : « Vos obtulistis mihi hominem hune quasi subvertentem legem. Interrogavi eum, sed nuUam causam mortis invenio, neque Herodes ». — Et volens euin liberare de manibus eorum : « Emendatum illiim dimittam^ ». Tradidit militibus qui propter hoc recipiebant pecuniam, et exeuntes eum ligaverunt ad colonnam, et funiculis nodosis usque ad sanguinis effusionem flagellaverunt, 13 y°. et postea veste purpurea eum circumdederunt, et plectentes coronam spineam^ imposuerunt capiti ejus, et in manu baculum arundineum, pro sceptro derisorie, ante eum flexis genibus veniebant dicentes : « Ave rex Judaeorum^ », et dabant ei alapas, expuentes in eum. Cum autem sic verberassent crudeUter, Pylatus fecit eum adducere foras, et dixit : Ecce homo ', credo qudd rcgem vestrum non se praesumet facere, sicut volebat». — Quaerebat autem Pylatus eum liberare. Tune omnes clamaverunt cum impetu : « Toile, crucijîge^y). — Dixit eis Pylatus : u Regem vestrum crucifigam ^? » O natio prava et perversa es, quae non habes compassionem de rege tuo ! Unde dixit Augustinus quod coram [sententia] Pylati non poterat evelli, quia Ghristus essetrex Judaeorum. ïunc dixerunt : « Non habemus regem, nisi Caesarem'' . Si hune dimittis, non es amicus Gaesaris », id est : si tu non condemnes eum ad mortem, mandabimus Gaesari». — Timens autem Pylatus perdere olïicium suum, videns quod eum liberare non poterat, fecit apportare aquam, et lavit manus suas, dicens : « Innocens ego siim a sanguine hujus justi^ )). — ïanc dixerunt : « Sangais super nos et super filios nostros ' », et sedit pro tribunali, et dixit : « Ego Pylatus, praepositus in Hierusalem, judico te Jesum Nazarenum quod regem te fecisli, filium Dei te nominasti, seditionem in populo pracdicasti, ideo juxta décréta et principium Romanorum te praecipio cruci afligi et elevari ut moriaris ». — Et data sententia a Pylato, bajulans sibi crucem, non dicitur bajulantes, quod crux erat XV pedum% recepit. et vexatus non poterat pedem pedi praeponere, quod non comederat, nec biberat, sed die ac nocle innumerabilia tormenta sustinuerat, quod videns glo[rioJsa Virgo cum lachrymis

I, 3.3. Llc.,XXI1I, i6.

4, 5, 6. JoAXN., XIX, 5, là,

7, 8. Mattu., XXVII, 24, 25.

9. Ce chiffre vient du dialogue apocryphe de S. Anselme sur la Passion.

l'ASSIO SECUNDUM LEGEM 497

et gemitibus venit ad eum ut ipsum juvaret, et quidam gaartio contra pectus gloriosissimae Yirginis Mariae ita fortiter percussit quod eam ad terram projecit, et subito ille, ut dicunt aliqui, non amplius visus est ab illa hora : quia vero non cito ibat, fecerunt portare crucem usque ad locum Calvariae, et multae secutae mulieres eum sequebantur fientes, quibus Ghristus dixit : « Filiae Hierusalem nolite flere super ine^ sed super vos ipsasflete ', quod dies veniet, scilicet tempore Yespasiani et Tyti in destructione * Hierusalem, et tune dabunt triginta Judaeos pro uno denario ».

Quum venerunt ad locum Calvariae, spoliaverunt eum nudumet 14 v extenderunt eum super crucem et aftixerunt unam manum ex una parte, pro majori dolore ejus fregerunt cuspides clavorum et, quum Christus fuit extensus supra crucem, in terra crucifigitur. Virgo Maria, eum audivit ictus martelli, dixit : « O misera, nunc gladius intrat cor meum de quo prophetavit Symeon, Luc u : « Et tuain ipsius animam per transibit gladius r,, et Jesum sic denudatum extenderunt super crucem, et clavum in profundo palmae unius fixerunt, et aliud brachium tantum fortiter traxerunt ut os et venae rumperentur et omnia apparerent ossa juxta illud Psalm. (XXI, i8) Dinumeraverunt omnia ossa etc. Et ita eum clavo perfora verunt. Postea cancellati cruribus utrumque pedem sub uno clavo perforaverunt, et crucem levaverunt inter duos latrones quasi principis latronum, et certe congrue est quod pro peccatoribus moritur. Videte latitudinem magnae fiduciae ! nisi vellet nos recipere, [non] tantum extendisset brachia sua ; et, quum crux fuit clevata, tune bcata Virgo vidit filium suum, et venit ad pedes crucis et cecidit in terram, dicens : « O dies doloris, o dies tristitiae ! » et guttae sanguinis filii sui cadebant super caput ejus, et Cliristus videns matrcm suam, plus dolebat de ea quam de passione sua. Et ut mors illius melius appareret, eum eo crucifixerunt duos latrones, unum ad dextei^am et alium ad sinistram. Notandum quod, quum quis ita confusibiliter moriebatur, erat consuetudo, Judaeorum ut causam mortis suae scriberent ita ut omnibus