PRIMA CLASSIS
Ubi quidem ad primam classem pertinebunt illœ controversiœ, qum in œquivocatione seu divcrsà tcrniinorum acceplione consistunt ; verbi gratiâ : silne sacramenlum allaris , sive Eucharislia sacrificium ? pro cujus decisione notandum , inter nos et Romano-Catholicos in quajstionem non venire, an Eucharislia appellari possit sacriticium , quod utrinque conceditur; sed an sit sacriticium propriè vel impropriè dictum; quœ conlroversia, quemadraodum ex terminis patet , recidit in modum loquendi ; cura utraque pars peculiarem sacrificii delinitionem pro scntentiic suœ fundamento supponat. Proteslantibus, inio ipsi cardinali Bellarmino sarrilicium rei vivenlis propriè dictum est, secundùm phrasiologiam V'eteris Testamenti, unde sacrificiorum doclrina uliquc petenda, quando animal sive substantia animata occisione destruilur in honorem Dei ex prœcepto diinno; que sensu Encharistiam esse sacriticium simpliciter negal Romana Ecclesia , utpote nubiscum rectissimè persuasa , sacrificium illud de quo agitur, sine ileratA profusi(jne sanguinis novàque occisione absolvi : une verbo, eoque ecclesiaslico, esse sacrificium incruentum; tantùm abest, ut secundùm nostram ac liellarmini delinitionem statuere velit, Eucharistiam esse sacrillcium proprié et in rigore sic dictum. •Jnando aulem Romani Eucharistiam vocant sacrilicium propriè sic dictum, tune voceni illi capiunt, vel in oppositione ad sacrilicia magis adhuc impropriè dicta, pulà iabiorum , cordis, hostia;, vociferationis, etc., vel habito respectu ad raateriale sacrificii propriè dicti, quod nempc in Eucharislia iilem illud numéro sacrilicium quod pro nobis traditum est, idem ille numéro sanguis.qui in arA cruels pro nobis eiïusus est, realiler, imo realicis-
simè pr;i!sens sistalur, et à communicantibus non per lidem duntaxat, sed et ore corporis, non quidem carnali et Capharnaitico modo, propriè lamen eilalur et bibatur, ati|ueadeo, vel hoc nomine, Sacramenlum allaris sacrillcium propriè dictum mereatur appellari. Secundùm banc ergo Roinanensium delinilioucm, concedere [loterant Protestantes, Eucharistiam esse sacrificium propriè dictum. Ex quibus, luce meridiana clarius est, litem banc non esse de re ipsi, sed de solis duntaxat vocabulis, et in eo convenire parles : Christum de novo in Eucharislia non occidi , prœsenlem tamen esse , et corpus ejus verô manducari, ac per hoc, memorationem sive repraîsentatioaem inslitui sacrificii semel pro nobis in cruce oblali, et hoc modo initerabilis, idque pro diversa termini acceplione vel propriè vel impropriè sic dictum. Benc Matthœus Galenus, Scriplor Catholicus, Catechesi xni, pag. 422, edilionis Lugdunensis : « Possemus denique faleri sa- » crificium noslrum non esse quidem sacrificium » propriè et in rigore dictum , nomen tamen sacri- » ficii omnino mereri , quod sit imilatio, sive reprse- » sentatio primi illius sacrificii quod Jésus Christus » Patri suo obtulit. » Addam ex abundanti, sed sine cujusquam prfejudicio ac salvis semper doctiorum arbilriis , quoniam sancti Patres passim, et in bis Gyrillus Hierosolymilanus Eucharistiam verissimum et singulare sacrificium' , sanctus Cyprianus, Deo plénum, verendum, Iremendum , et sacro sa7ictum sacrificium^, appellare non dubitarunt.
Goncedi forsitan posset ulteriùs, quod Eucharislia non solùm sit sacrificium memorativum sacrificii illius cruenli , quo se Christus semel in cruce pro nobis Deo Patri obtulit, atque hoc sensu , secundiim Prolestantiura definitionem , sacrificium impropriè dictum; sed eliam incomprehensibilis qu.Tdara oblalio corporis Chrisli semel pro nobis in morlem traditi; atque hoc sensu verura, aut, si ita loqui cupias, quodammodo propriè dictum sacrificium. Gregorius Nyssenus expresse, Orat. i. de resurrectione Chrisli : « Arcano sacrificii génère , » quod ab hominibus ccrni non poterat, seipsum » pro nobis hostiam olTert , et victimam immolât, » sacerdos simul exislens, et Agnus ille Dei qui » mundi peccala tollil. Quando autem id pra:'stitit"? » cûm corpus suum discipuliscongregalis edendum » et sanguinem bibendum pr.'rbuit, tune apertè » declaravit agni sacrificium jam esse perfeclum : » nam viclimte corpus non est ad edendum ido- » neum , si animatum sit. Quare, cûm corpus » edendum et sanguinem bibendum discipulis exhi- » buit, jam arcanà et non speclabili ratione corpus » erat immolaluin, ul sacrilicia in ii)sius mysterium » peragenlis polestati collibueril. » Sanctus Irenaîus^ : « Ecclesia; oblalio, quani Dominus docuit » olTerri in universo mundo, jiurum sacrificium » reputalum est apud Deum et acceplum est ei. » Oblationcs aulem et iUic, oblaliones autem et n hic, sacrilicia in populo, in Ecclesia; sed species i> immulala est tanliim ; quippe cimi jam non à » servis, sed à liberis olTeralnr. »
Sanctus Auguslinus*: Pro omnibus sacrificiis cl oblationibus (intellige Veteris Teslamenti) jam in
1. Cntech., xxiii, pn». 32r, 328. — 2. Ep. ixiii. — 3. Li''. iv, c. xxxiv. — 1. De Civil. Dei, lib. xvii, c. xx, (. vu, col. 481.
ET LES PROTESTANTS D'ALLEMAGNE
Novo Testaraento corpus ejus o/fertur et parlicipanlibus minintratur .
Concilium Nicœnum II' : « Nusquam Dominus » vel Aposloli diserunt imaginera sacrificium in- » cruenlum, sedipsum corpus, ipsum sanguinem.»
Nicolaus Gabasilas in Exposilione Lilurgiœ^ : « Non figura sacrilicii, nequo sanguinis imago, sed » verè esl mactalio et sacrificium. »
Si Proleslantijjus placueril ita in posterum de sacrificio loqui cum sanctis Palribus, nihil video superesse, quud pacem, quantum ad hoc, morari amplius possit.
QujîRiTUR inter romano-calholicos et protestantes, a?i ad valorem sacramenlorum requiratur intentio minislri? SuIj anathemate afflrmativam praîcipiunt Tridentini , quibus ab inilio reformationis usque ad hœc tempora, vehementercontradixere Protestantes. Meo qualicumque judicio, lis erit composita, si termini explicentur probe, et controversiaî status reclè formelur. Dico ergo cum Becano, intentionem ministri circa sacramentum posse esse tripliceni : 1" proferendi verba institutionis et faciendi actionem externam ; 2" intentionem faciendi sacramenti, vel sallem intentionem confusam faciendi in quod Ecclesia sive facit, sive intendit. Hanc autem intentionem rectè docet Becanus unam esse aclualem, quando quis sacramentum conficiens, eo tempore actu cogitât de sacramenlo conflciendo; aliam habitualem, hoc est promptitudinem ad sacramentum conficiendum crebris actibus comparatam, qualis et dormientibus inesse queat : tertiam virtualem , quando actualis intentio propler evagationera intellectùs, non adest; adfuit tamen, et in ejus virtute fit operatio : 3" intentionem conferendi fructum sive elfectum sacramenti; et concludit Becanus, inter nos et Romanenses non esse quœslionem de tertià intentionis specie; hoc est, de inlentione conferendi fructum et elTectum, sed de primis duabus; et ex his prœsuppositis laudatus Jesuita rectè concludit :
1" Ad valorem sacramenti non sufTicere intentionem habitualem , nec tamen necessariô requiri actualem, sed requiri et minimum sutTicere in ministre intentionem virtualem, non soliim faciendi actum exlernum, sed et faciendi sacramentum, aut saltem confuse faciendi id quod Ecclesia facit aut Christus instituit.
2° Ad valorem sacramenti non requiri expressam intentionem conferendi fructum et elTectum sacramenti ; quibus ita explicatis , patet lilem fuisse non de re ipsâ, sel soliim de vocabulo, ac Protestantes intentionem ministri ad valorem sacramenlorum negantes , oculum inlendisse ad intentionem conferendi fructum et elTectum , quam requiri ex doctrinâ Becani nobiscum negant Romano-Gatholici : hos aulem, ad valorem sacramenlorum exigentes ministri intentionem, locutos fuisse de inlentione, si non scmper actuali, sallem virtuaii faciendi actum externum , sive faciendi id quod in tali casu Ecclesia facit. Qualem intentionem, ad valorem sacramenlorum requiri , Protestantes Ecclesiaj Romanœ utrâque manu iargiuntur.
AHUD EXE.MPLU.M.
QU.EHITUR inter nos an duo siiil , an verà septem
