PREMIÈRE PARTIE : DISSERTATIONS

Ecdesia catholica nunquam probatura est, nec probare potest, priscis saeculis inauditum justificationis a sanetiflcatione discrimen. Nihilenim unquam par illud JusUficari, intellexii quam

jtistum //(-/•/, sive, ni ait Paulus1, eonstitui; .sicut iiiliilaliiul per illod sanctificari quam sanclum /'(//. Quantumconque enimasserantjostiflcatio-

îii'ia iiatura laiituiu anteccdciv, liaud minus il-

lud eril consectaneum, ut justificatio etiara pœhitentiam uatiira antecedat. Kst enim pœnitentia luoddam sanctificaiionis initium, alque ad rege-

ncralioneni no\i hominis pei lincl. Si ergOJUStîficatio sanctificationeut ac regenerationem antecedit, profecto aoteeedet etiam poeoitentiam, oooaequeturque illud, ut prias justiflcemur quam nos pecoati pœniteat; quod quala ait omnes vident.

Ejusdem generis est postremum incommodiun. iNihii enim intolerabilius quameertoet absolute credi jusliâcatos esse nos, cum Démo cerlus esse possit , fidei quidem certiludine , cui non possit subesse falsiun , utrum vero sinceroque animo agat peenitenuam, an falsa pœnileniia' imagine deludatur. llaueteniinseuiper, penitusque infixum est, latente Luthero 2, illud f iXaurîaç animique sibi blandientis vitium, quod nec scire sinat verone bono an boni specie ducamur; ei quo consequitur ul nec pœnitentia ad justificationem sit necessaria; aiioquin de pœnileniia lain ecrtos esse oporteret, quam de justificatione certes cssevolunt.

Neque propterea diûltemur articulum illum quo quidem nunc res loeo sunt, concilialu lacillinuun. Quidquid enim inest asperum, Lutberani recentiores atque ipse vir doctus adeo eraollierunt, ut omnis prope modum ad nudas voculas redacta sit qusstio. Intérim ut se habet et apud Lutherum et apud Melanchlhonem et in ipsa Confessione Augustana ejusque Apologia atque libris,ut voeant, symbolicis, salvis lujpolhesi- DUSjSataa pietate, paee docti viri dixeriin, tolerari nequit.

.♦Equius postulcmus, ut ad nostram doetrinam Coniessionis Augustana? professores redeant. Quid enim vetat? an quod existiment nostris îneritis imputare nos jusliticalionem nostram? Atqui Tïidentina synodus, cum eaque omnes Catliolici protitenlur, ita nos gratis justificatif ut nihil eoruni qua justificationem procedunt, sive fuies, sive opéra, ipsam justi/icutionis gratiam promereri possit 3: an quod post jusliticationem mérita admittamus, sive ad augmentuni gratis, sive ad ipsam gloriam, sallem quoad gradus? at et ipsi, attestante erudito auetore, ut infra no-

1* ' Rom., v, 19. 2 Serm. De indul., tom. I, p. 59 ; edit. Wit '..îp. 1318, propos. 48, etc.— 3 Scss. 6, c. 8. '

labiiniis, admittunt, idque in ipsa Confessione Augustana; nec si ea eraserunt in postremis edi tioiiil.us, ideo taeenda nobis , atque onmino œmiius poatulemus, ut ad sua primordialia doginalareverlanliir, quainilli anobisuta nostris perpetuis intemeratisque decretis recedamus,

dumnIieoaprointaetisitlibatisqtieKiwqnimus.

An forte exislhnant bona opéra a nobis sic haberi perse vite stems meritoria, ut promissio

ne nulla egeamus, condonalione aulla, nulla deniijuc gralia? Atqui Ecclesia Catholica inTridenliua s] nodoconfltetur « Proponendam esse vitam sternam, et tamquam gratiam tiliis Dei per Jesum Clnistum miserieordiler promissam , et i imquam mercedem ex ipsius Dei promissione bonis connu operibusac meritis reddendam '?» Condonalionem vero sein per esse neccssariain, ac Bemper indigere nos, m dicamus: Dimitte nobis débita nostra, eadem synodus clamât9. Quomodo autem putemus nos non indigere gratia, cum et ipsa mérita daiï per gratiam, ac doua Dei esse eadem synodus contesletur*. An forte non egemusDeiacceptationeperChristnm?cum eadem synodus hsc doceat * : « Nam qui a nobis tamquam ex nobismetipsis nihil possumus, eo coopérante qui nos confortât, omnia possumus. lia non habet bomo in quo glorielur, sed omnis gloriatio nostra inChristo est, in quo meremur, in quo satisfarimus, beientes fructusdignospœnitentiœ, qui ex illo \hn liabent, ab illo offeruntur Patri, per illum acceptantura Paire. »

At enim non admitlimus justificationem per lidem, qui eam non nisi per fidem atque in Cliristi nomine fieri con/itemur? At forte omittimus specialem illam fidem , hoc est consequendœ veniœ certain in Christo fiduciam ? cum svnodus doceat fidèles in spem eiïgi, fidentes Deum sibi per Christian propitium fore 5. At illa fiducia cerla non est? imo certa eatenus ut de ûnpetranda venia minime dubitemus, si quidem exsequamur ea quœ Chrislus postulat. Per se enim ex parte Dei miscricordia, ex parle autem Chrisli mérita superfluunt. At débet illa fiducia absolute esse certa? Quidni ergo admiltilis certain absolute salutis consequendœ fidem? cur Calvinislas, eam admillentes, ut prœfractœ superbiœ duces rcjicilis? Fatemini ergo absque absoluta certitudine veram et ex parte Dei certain nobis inesse posse fiduciam, qua nos contenu sumus; neque ulterius tendimus, ne superbire ac prœsumere potius quam confidere ac sperare videamur. Ecce sublatœ suntdifficultates omnes ; neque id a nobis explicandum, sed jam

U0id.,c. 16. — * Ibid., c. 11, eau. 13. — * Ibid., c. 16— 'Scss, 14, c 8. —S Scss. G , c. 6.

perspicue dictum explicitumque est. ^Equius ergo a confessionis Augustanœ professoribus postulemus ut ipsi ad nos veniant quam ut ad se nos trahant, atque in anteccssum tôt ac tanla postulent quanta necfœdereinitoimpetrare possent.

Quartum postalatum. — Ut protestantium jmstoribus eonjugium liberum relinquatur : constitua quidem iide, nonantea, certis conditionibus concedi potest, de quibus suo agetur loco.

Quintum postulatum. — Ut Ponlifex ratas habeat protestantium ordinationes modo utrinque acceptabili. Igitur de illo modo prius convenire oportet, de quo toto scripto nihil legimus. Constat autem apud nos non esse in potestate Pontificis ut ratas habeat ordinationes a laicis factasJ cujus generis esse ordinationes per totum Germaniae tractum omnes Catholici atque ipse Pontifex pro indubitato habet ; cum constet ab origine non esse ab episcopis factas, sed ad summum a presbyteris, qui nullam ordinandi potestatem acceperant. Notum illud Hieronymi, quam fieri poterat, faventis presbyteris, et tamen ab eorum muneribus excipientis ordinationem : excepta ordinatione, inquit. Neque unquam aliter factum, ex quo Ecclesia esse cœpit, et tamen ab erudito viro Ecclesia Romana fateri cogitur, ordinationes fieri posse a non episcopis, contra antiquam suamindubilatam fidem, omniumque Ecclesiarum et sœculorum usum, nullo uspiam exemplo ; non ergo salvis hypothesibus. Nec minus inauditum omnibus saeculis, ut Catholici episcopi pro legilimis pastoribus agnoscant eos qui sibi peculiares cœtus fecerint a gremio veritatis abrupt?s, sibi liturgiam novam inslituerint, quidquid voluerint eraserint , abrogarint , quidquid \oluerint introduxerint, se denique ipsos pastores fecerint, nihil cooperantibus qui tum pastorale munus gérèrent. Ac tametsi eo adduci possent ut etiam consentirent ordinari a nostris, de fide licet dissentientes, haud minus absonum videretur, tolaque ea ordinatio utrinque esset ludibrio. ^Equius postulemus, ut ipsi Lutherani omnia prius restituant in eum quo ante secessionem erant locum. Quod si responderint salvis hypothesibus id fieri non posse, fateantur oportet haud magis congruere nostris hypothesibus id quod postulant. Quare et illa unio prœliminaris , qua non modo Lutherani , verum etiam Catholici a ministris Lutheranis sacramenta accipere docercntur, ipsius Ecclesiœ fundamenla quateret, cum pro sacrorum administris haberet laicos, eosque nec orthodoxos habitos, uti prœdictum est.

Jam ut viro clarissimo hujus postulati sive im-

possibililas, sive etiam iniquitas constet, uno verbo rogamus , an uti Calholicos ministrorum protestantium, ita etiam protestantes catholicorum sacerdolum manu sacramenta recepturos proponal? Sane vel postulatum est iniquissimum, vel œquaesse débet partis utriusque conditio. Ergo Lutherani nostris peccala confitebun tur, ab iis salisfactionem , absolutionem, ab hs confirmalionem etextremam unctionem pètent. Jam ergo isla omnia pro decisis habebuntur, neque ulteriore disceptalione opus erit, contra id quod a viro clarissimo toto scripto dictum est. Sexlum postulatum. — De pactis Passaviensibu.> atque instrumentis pacis , ac salute animarum bonis temporalibus ecclesiasticis facile anteponenda concedi oportere,ac rem in Romani Pontificis potestate esse , atque ab eodem certis conditionibus ab ipso declarandis impetrari posse credimus. Ac de postulatis hactenus. Nunc ad ea veniamus quœ a protestantibus conceduntur.

DE CONCESSIS A PROTESTANTIBUS.

Primum concessum. — Ut Romanus Pontifex pro supremo patriarcha, seu primo lotius Ecclesiœ episcopo habeatur, eique protestantes debitum in spiritualibus obsequium prœstent. Quo loco unum rogo, quale ei prœstituri sint in spiritualibus obsequium, a quo in ipsa fidei causa dissentiant ? Ait quidem auctor debitum obsequium prœstituros; sed quid sit illud debitum, apud nos quidem ispa légitima et consensu mutuo constabilita praxis explicat; apud protestantes autem quid illud futurum sit ne ipsum quidem auctorem perspicuis verbis exponere posse putaverim, neque quidquam remanebit praeter inane verfa um.

Hic etiam longe gravior emergit difficultas de primau Pontificis ei Ecclesiœ Romanae : an ei tribuatur ut Pétri successori ac tenenti cathedram Pétri apostolorum principis,quod est in Ecclesia eliam Orientali primisque œcumenicis conciliis pervulgatum. Quod si protestantes iniquum putaverint, ad illud divinum jus a se toties oppugnatum recognoscendum adigi, quanto erit iniquius eo adigi Pontifîcem ut ad tantos clamores atque ad supprimendum longe antiquissimum ac maxime aulhenticum Sedis suœ privilegium ac lilulum sponte conniveat , neque quidquam hiscat.

Secundum concessum. — Ut Romano-Catholici pro fratribus habeanlurusquead decisionem legitimi concilii , non obstante communione sub una specie et aliis controversiis. Ita sane habentur pro fratribus, ut statim declaietur eo loco haberi , quod in re maxima, licet non fundamentali ,

nempe drca unam speciem, involuntario atque

insuperubili ÊTTOTt tawaiitur ; quod quidem, pace siiiiuiii viri dixerim, ad contumeliam potius quam ad concessum spcctct. De conditione auifiii UgitimiconcilH diceinus,ubi perpendendum veniet quale illud futurum sitlegitimumconcilium.

Tertium concessum. - Vt presbytcri episcopis . episcopi archiepiscopis seiundum reccptam catlioliccc Ecclesiœ hicrarcliiam subjecti ma. néant.

Quid hic protestantes concédant Catholicis non lii|iict. An nt presbyteri catholici suisepi- Bcopis, episcopi catholici suis arcliiepiscopis ac primatibus atque omnes Romano Pontifici subsintTId quidem jam oblincmus, nullocujusquani anxilio. An ergo pollicenlur, quiapud protestantes episcoporum ac presbyterorum loco sint, Romano Pontifici dicto audientes fore ? Id quidem fleri nequit, nisi prius de ipsa fidc consteti uli prsdiximus. lia protestantes a Romano Pontiiice siimina ferent, nihil ipsi largientur, quod est iniquissûnum.

Summa antedietorum, — His quidem postulatis et concessis, \ir clarissimus petit ut Romanus Pontifex in suam primœque et apostolics atque anliquissimœ Sedis totiusque adeo calholicae Ecclesiœ communionem admittat Lutherauos, a suo cultu, tanquam ûnpio, idololatrico antichristiano abhorrentes ; suamque doctrinam falsam , erroneam, impiam reputantes; neque vellatum unguem ab iis dogmalfrus, quorum gratia secessionem fecerint , recedentes. Quo opene pretio ? uempe ni spondeant se ei in spiritualibus parituros , a <juo . uti prsdiximus, de ipsa fidei summadissentiant, nostrosquenabeant pro fratrihus, quos totamque Ecclesiam nostram in sununis fidei capitibus , quale est communio sub una specie, insuperabili errore teneri profiteantur. Hoc quidem esset non modo bvpotneses aliquas, aut cxislimationcm, sed etiain tolam Ecclesiœ Romanœ structuram, imo etiam ipsam Chrislianœ sineerilalis ac pietatis rationem formamque cvertcre.

Fortassis auctor dixerit per secundum postulatum permitti Lulheranis, unione quidem prœlûninari facta, ut nostris sacris, etiam privatis inlersint. At quo animo intererunt? an oblaturi nobiscum pariterque adora turi consecratum Christi corpus et sanguinem , ac sincère noslras frequentaturi Missas, ulverum Dei cullum? Jam ergo sacrilicium , idque pro mortuis, reliquiarumque atque imaginum cullum , sanctorum invocationem, omnia denique nostra probaverint , quœ Missa contineri non est dubium.

Quo ergo concilia, conventus, instituti arbitri

de conlroversiis ? transacta erunt omnia. An ita intererunt sacris, quœ vocant papisticis, ut corpore adsinl , meule abscedant! Ludibrium, hypocrisis, sacrilegimn. Jam ergo videat vir clarissimus quam impossibilia , quam nulla proponat, fateaturque invertendumagendi ordinem, uti suo loco fusius ostendemus. Et kamen estera hujus scripti prosequamur.