LETtRES 8UK LA lUKIDICTIOIf
Decessitas mc absurda est et ridicula , ut neque Cai« vibus, neque Lutherus ipse, neqoe alii libertatis adveisarii , itlam excogitayerint.
Quamobrem quisquis hune ohvium propositionom aenaum, Tidelicet totalem et absoluiam necessitatem, solùmmodo damnât, constitutiones apertè îrridet, toti Ecdesîœ insultât, et, damnato, yoce tenus, Jausenii volumine, totum Jansenii systema retinet ac taetnr. Quid igitur candide et expresse damuari oportet? Verum, proprium, ac genuînum totius libri, totiusque systematis sensum , nempe relativatn nécessitatem, quam partialem appellant, damnari ciipîo : sic enim liber in sensu ab auctore intento yerè daninatur^ caetera omnia, praestigia.
• Neque. tainen diffiteor, amplissime Domine, minime' largiendam esse cuilibet theologo licentiam quam sibi passim arrogant Janseniani, scilicet, assignandi hune ohvium pariter et genuinum libri* atque systematis sensum* Eûimyero, secta iilum continuô juxta suas praejudicatas opiniones assignaret, ad eludendam constitutionum definitionem. Sedlunocentii mens atque propositum nunquam hoc fuit, ut déclarant, hune ohvium sensum esse etiamnum yeluti problema aut œnigma curiosœ ac subtili hominum indagationi propositum , atque reservatum nescio oui futur» pontificum definitioni : namque si yalerèt abnormis hsec et inyidiosa assertion tota definitio, yaga, ambigua , incerta remaneret. Damnatus esset solùmmodo incognitus quidam sensus; cuilibet novatori plané liberum esset de hoc sensu assignando dispatare, neque liceret episcopis noyatores qui contradieunt arguere. Causa necdnm Jinita esset; îmô ex
intègre
integro magàs ac inagis exagitanda, qoippe qoœ multô miaùs in damnando oescio quo senau, quâm ia eo afisigDaadOy consislît.
His autem incommodis plané occumtur, modA damoetur uterque testas 9 tum quioque Propofiitionum libro excerptarum, tumlibri unde excerptae sunt, in obvia llbri ipsius sensu; videlicet in illo vero, pro* prio ac genuino totius libri ac syatematis sensu , qui lectori sic occurrit, ut nullius leetoris nisî forte <ubcutientis oculos effugere possit.
Quid yerô absurdius est, et fraudi magis accommodatum, quàm Lucidissimum libri sensum, ex alio nesciô quo incerto propositionum, quas ambiguas esse contendunt, sensu, creare Telle, Nonne satiùs est ambiguarum et resectarum propositionum sensum ex ipso evidenti libri systemate assignais, et censurse subjicere?
Tum certè Jansenismus entrera hœresis, ac digna quœ tôt constitutionîbus fulminata sit; tum plurimi occurrunt Janseniani; tum procul abigitur ridiculum totaliê etabsolutœ necessitatis phantasma, quod sensus obvius a sècta nuncupatur ; tum certè damnabitur relativa neeesiiias, quaimpartialem aj^Uare amant^ et qu£B est evidentissimus ilie obviuê sensus ab auc^ taré intentui in toto suo systemate.
At si, in ea ratione disserendi, praescrîptos ab apo* atolica sede fines imprudens excesserim, nihil est tamen incommodi quod metuendum sit : exempli gratiâ, si verum libri sensum ac genuinum systema, videli-* cet relativam necessitatem, malè ac temerè damnari velim , et solus ille damnandus sit obvitis propositionum sensus, qui totalem et absolutam necessitatem CoRRESP, y. i3
1^4 LETTRES SUR LA JURIDIGTIOIf
asserit *, fadlis. et prompta erit erroris mei emendatio. Etenim , juxta veterem Ecclesiœ morem, ubi le-* viuscula suberit dubitandi causa, Ecclesiam matr^n ac magistram humili ac docili mente adiré et consulere juvabit. Nihil mihi certè arrogo : absit. Imô tenuitali mese, ut par est, diffido. Yicarli Christ! responsis penitus obsequar. Si dixerit solam totatem et ahiolutam necessitatem damnaudam «sse , atque ralaiivœ esse omnioo parcendum , cœco mentis obsequio morem geram. NuUo partium studio yel odio hue vel illuc animus inclinatur. Id unum votis omnibus opto , ut vera de gratia Christi simul et de libeio arbitrio traditio intacta servetur. Quin etiam intima erit laetitîa et animi jucunditas , si sentiam me allucinatum fuisse , et tandem aliquando mihi constet neminem usquaià gentium Jansenianum reperiri posse, qui Ecclesiae fucum fecerit.
Uno verbo, quisquis sedi apostolicœ ex animo obtemperare studet, nuUam ex me molestiam sibi yel suis metuat; quippe nihil inconsulto sedis hujus oraculo , me acturum esse pôlliceor. Quamquam enim ordinandorum promotio , ex perpétua Ecclesiae disciplina, épiscopi arbitrio ita crédita est, ut tnerè gratiosa dicatur, in hoc tamen et in cœteris. omnibus illam Ecclesiam consulere volo, quœ unitatis cestrum et caput jure merito habetur.
Yero cum affectu et animi propensi cultu totas sum, amplissime Domine, Amplitudini tuae addiclus et obsequens.
DE l' ARCHEVÊQUE DE CAMBKAI. igS