‹ PatrologieChapitre 118 sur 143 · LES POÈTES LATINS. — SEDLLIUS · texte numérisé non relu

LES POÈTES LATINS. — SEDLLIUS

Parle alia violeutus aquis torrentibus amnis Transilit objectas pia^scriiiia repagula ripas, Et vagus eversis late dominabitur in agris. Nec tameii his tantam rabicrn nascentibus ipsc Couditor inslituit, sed laxa licenlia veruin Turbavit placidas riipto nioderaiiiine loges.

7. Combat de l'orgueil contre l'humilité, et allusion au luxe qui régnait du temps du poète,

(Psych ,178-190.)

Forte per etfusas inflata Superbia turmas Effreni volitabat eqiio, quoii pelle leonis Texerat et validos villis oncraverat annos; Que se fulta jubis jactantius illa fêrinis Inferret tumido despectans agaiina fastu. Turritum tortis caput accuniularat in allum Crinibus; exstructos augeret ut addita tirros Congeries celsumque apicem frons ardua ferret. Carbasea ex humeris siimmo coiilecta coibal Palla sinu teretem nectens a pectore nodum. A cervice fluens tenui velamino limbus Concipit infestas textis turgentibus auras.

Opéra, éd. Daventr., 1492 et 1493; Weitzius, Hannov., 1613 et 1618; Chamillart, Par., 1687; Cellarius, Hal., 1723; Faust. Arevalus, Rom., 1788-1799; Obbarius, Tub., 184o; Dressel, Lips., 1860; Migile, sér. lat., t. I,IX-LX, avec les Prolégomènes d'anciennes éditions.

VIT. — Sedulius (vers 494).

Cœlius Seduliiis, sur la vie duquel on ne sait rien de positif, naquit, dit-on, en Ecosse, et figure sous le titre de autistes et episcopus. Il se fit, vers le milieu du cinquième siècle, une grande réputation par ses poésies douces et harmonieuses, ('ellarius, son éditeur, a dit de lui : Cœlium SeduUum poelam iiiter christianos nemini seciindum, et il a édité ce poète non tam propter dictionem puram et vetenim imitatricem, (jim me, fateor, non mediocriter delectavit, quain propter ar- Qumenti majestatem in mysteriis aptissime a poeta hoc expressa/n.

Ses principaux ou^Tages sont :

1" Mirabilium divinoriim libri IV (et plus tard V) seu carmen paschale (cui continenter respondet opus paschale prosaico sermone scriptumi, sur divers sujets importants tirés

de l'histoire de rAncien et du Nouveau Testament. Il expose ainsi les raisons qui lui ont fait entreprendre ce travail.

Cum sua gentiles studeant figmenta poetse Grandisonis pompare modis tragicoque boalu Ridiculove Getee seu qualibet arte canendi ; Cur ego Davidicis adsuetus cantibus odas Chordanim resonare decem sancloque verenter Stare choro et placidis cœlestia psallere verbis Clara salutiferi taceam miracula Christi ?

Sa manière d'élaborer les matériaux de la Bible est déjà beaucoup plus libre que celle de Juvence. Sedulius joint souvent au sens littéral une interprétation mystique.

2° Elegia, appelée par Tritlième Exhortaiorium ad fidèles, en cent dix vers élégiaques, bien que le morceau appartienne à la poésie narrative et descriptive. Arntzenius l'appelle Collatio Veteris et Novi Tcstamenti per schéma l7ravaA-^]/£w; allernis versibus repetitae. L'auteur développe son sujet d'après la pensée contraire de saint Paul, Rom., v, 18, avec des tours souvent très-heureux.

3° De l'hymne alphabétique, pour la glorification des miracles de Jésus-Christ, l'Eglise a formé deux hymnes, l'une pour la Nativité du Seigneur (vers 1-28), l'autre pour l'Epiphanie (vers -41--ii), qui ont passé dans le Bréviaire et que nous reproduisons ci- dessous.

4." De Verbi Incarnatione , un centon virgilien, ou poème formé de demi-vers et de vers entiers de Virgile, auquel on a donné une base chrétienne.

Opéra, éd. Cellarius, Hall., J704; dans Gallandi, Bibl., t. IX; cum notis Arntzeuii, Leoward, 1761; éd. Faust. Arevalus, Rom., 1794: Migne, sér. lat., t. Xi, avec les Prolégom. des précédentes éditions. Voy. Bsehr, Die christ. Dichter, cli. xxix, p. 103-112; Ebert, p. 358-366.

De Nativitate Bomiiii.

A solis ortus cardine Clausa parenlis viscera

Ad usque terrse limitem Cœlestis intrat gratia,

Christum canamus principem, Venter puellfe bajulat

Natum Maria virgine. Sécréta, quse non noverat.

Beatus auctor sseculi Domus pudici pectoris ~

Servile corpus induit, Templum repente fit Dei :

Ut carnem carne liberans Intacta nesciens virum

Non perderet, quos condidit. Verbo concepit Filium.

J-ES POÈTES LATIXS. — ■DRACOXTIUS. 714

Enixa est puerpera Fœno jacere peitulit,

Quem Gabriel praedixeral, Prsesepe non abhorruit,

Quem matris alvo gestiens Parvoque lacle paslus est,

Clausus Joannes senserat. Per quem nec aies esuril.

Gaudel chorus cœlestium, El angeli canunt Deo, Palamque fil pastoribus Pastor, crealor omnium.

De Epiphania Domini.

Hostis Herodes impie, Lavacra puri gurgitis

Christum venire quid times ? Cœlestis agnus attignit :

Non arripit mortalia Peccata quse non detulit

Qui régna dat cœlestia. Nos abluendo sustulit.

Ibant magi quam viderant (Miraculis dédit fidem

Slellam sequentes praeviam : Habere se Deum patrem

Lumen requirunt lumine, Infirma sanans corpora.

Deum fatentur munere. Resuscitans cadavera.)

(Caterva malrum personat, Novum genus potentiae :

CoUisa détiens pignora, Aqute rubescunt hydrise,

Quorum tyrannus millia Vinumque jussa fundere

Cbristo sacravit viclimam.) Mutavit unda originem.

Page 1