XLVI. — RHETORICA

(Translatio græco-latioa.)

Rhctorica asseculiva dialecticæ est. Ambæ cnim de talibus quibusdam sunt quæ commun iter quodam modo omni est cognoscere, et nullius scientiæ determinate, propter quod et orones modo quodain participant ambabus. Omncs enim usque ad aliquid et exquirere et sustinere sermonem et defendere et accusare conantur. Multorum quidem igitur fortuito : hii quideni fortuito hoc aguut : hii autem propter consuetudinem ab habitu. Quoniam 'autem ulroque modo contingit, palam quale eril ulique ipsam dirigere, propter quod enim adipiscuntur et bii propter consuetudinem et hii a casu. Hujus causant considcrare contingit , laie autem omnes utique, jam confilebuntur artis opus esse. Nunc quidem igitur qui artes sermonum coroponunt modicam adepti sunt ipsius partent. Persuasiones cnim sunt solum artificiale : alia autem adjectiones : hii autem de enthymematibus quidem non dicunt quod quidem est corpus persuasionis ; de extrinsecus autem rei plurima negotiantur. Commotio enim et misericordia et ira et taies passiones anima non sttnt de re, sed ad inviccm. Quare si circaomnia essent judicia sieut in quibusdam civitatum, mine est, et maxime in bene ordinntis legibus, nihil utique haberent quod dicerent. Omnes enim hii quidem putant oportere sic leges promulgare, hii autem et utuntur et prohibent extra rem dicere sieut et in Areopago recte hoc putantes. Non enim oportet judicem pervertere ad iram provocantes , aut timorem aut injustitiam simile cnim et si quis qua debet uti régula, hanc faciat distortam. Adhnc autem manifestum quod liligantis quidem nihil est nisi ostendere rem, quia est aut non est , aut facta est , aut facta non est. Si autem magna aut pnrva aut justa vel injusta quæcumque legislatio non determinavit, ipsum utique judicem oportet cognoscere et non addiscere a litigantibus (1).

(t) Foods de Sorbonne, 918, 9»9 . 1773 , 1781, etc.; Ane. Fonds, 7695.

SPECIMINA.