EX LOGICA ET MORALL
I. Cartesiusex melaphysicâ sua 1. part, princ. Num. 1. 2. et seqq. et médit, ad inveniendam regulam veritatis in omnibus nostris judiciis perperam nos de omnibus dubitare jubet, etiam de iis quae anleà pro maxime cerlis habuimus, etiam de mathematicis demonslrationibus, etiam de primis principiis quœ haclenùs putavmius esse per se nota.
II. Quam veritatis regulam statuit, ea continelur geminâ propositione : tllud est verum quod distincte cognosc^, et Deus non potest esse deceplor-, ex duabus illis regulis Cartesius primam malè statuit. posilam deslruit; alleram nullo modo probal : in probalione utriusque suae regulae circulum admitljt.
III. Scientia et error circa idem esse non possunt in eodem inlellectu, nec opmio immediata simul esse potest cum scientia in eodem mtelleclu circa idem, nec opinio etiam mediata, quœ seraper cognoscilur ul opinio, et quae pugnat conlradictoriè cum scientia si non ratione dicli saltem ratione modi. '
IV. Philosophia moralis, si nomen spectes, est sapienliœ studium quatenus sapientia versatur circa mores; deûnitur habitus verâ cum ratione aclivus circa ea quœ homini bona vel mala sunt.
multiplex est definitio boni, prapferenda ea est, quae est divi Thomœ reponentis boni essenliam in perfeclione, juxtù quani bonum definitur id quod est perfectuni.
V. Ut geminus est actus volunlatis, nempè amor et odium, geminum quoque est objectum, nempè bonum et malum ; ccrlum est posse voluntatem amare bonum, et odisse njalum. Certum est aliquo sensu posse amare malum quod in se ut malum, sed sub aliquà specie boni, lïDn potest tamcn amare malum sub ralione mali.
VI. Omnia creata sunt propter aliquem finem. Deus est finis omnium rerum, juxtà illud sapientis, omnia propter semetipsum operattt!^ est Dominus^ neque poluit alium sibi finem proponere ultimum, cum nihil illosit melius,undè finis est entium et naluralium et ralionalium. Possunt esse duo fines totales respeclu aliquarum aclionum.
Yll. Solus Deus potest esse bealitudo hominis objectiva. Bealiludo Ibrmalis non est posita in solà Dei visione; non consistit in solo gaudio, nec in solo amore, nec in utroque separato à visione ; quia neuter actus est possessio objecti, sed consistit beatitudo essentialis in visione Dei fruitivâ.
VIII. Statum naturœ purae quoad viam esse possibilem potenlià Dei ordinalà, si auihoritatem consulas, constare débet; ejusque possibilitas ratione probari etiam [otest. Saltem probabililer est possibilis quoad terminum, in eoque homo haberet beatitudinem ordinis merè naturalis quœ videtur posse saliare appetituni hominis.
Harum conclusionum veritatem, Deo duce, et Auspice Dei para Virgine, propugnabit Paulus Vrigné, Susannensis (La Suze), in regio Flcxiensi collegio S. J., die 22 maii 1688, à quarlâ ad vesperam.
Pro exercitatione publicâ XXIV.
Flexiœ, ex typographiâ viduœ Georgii Griveau, typographi regii et Henricaei Collegii Societatis Jesu. 1688.
N. B. Cette thèse se trouve à la bibliothèque publique de^Laval.
FIX^E ANDEGAVORUM
SENA' U' i
Quam praeclarè Musis, ac ipsi potissimùm Sapientiae cum Thcmide conveniat; qualemque et quàm mutuam sibi vicissim quotidiè opem rependant vcstrûm neminen ignorare arbitror.
1. Cette thèse, soutenue par Louis-Alphonse-Ignace delà Tremblais, de La Flèche, le il juillet 1700, est imprimée sur soie de Chine. La gravure, encadrement compris, a 98 cent, de hauteur et 65 de largeur.
Dans la partie supérieure, au-dessus d'une corniche grecque, est représentée l'apothéose de saint Louis. Notre-Seigneur, portant sa croix, soutenu par des Anges el accompagné d'Archanges, apparaît au saint Roi, agenouillé devant un autel. Le Roi est coiffé d'une perruque Louis XIV et couvert d'une armure d'empereur romain par dessus laquelle est à d(>mi drapé le manteau royal fleurdelisé, doublé d'hermiue. Derrière lui, au premier plan, sur une table, la couronne royale, le sceptre et la main de justice; au second plan, un trône sans aucun style, et au pied du trône, le bouclier rond, le casque et la lance des héros grecs; devant le Roi, à terre, le glaive et le livre des lois; puis trois petits anges joufflus, tenant la couronne d'épines et les clous.
Au-dessus de cette scène, à droite, au second plan, le Père Éternel soutenu par des chérubins peu idéalisés; le Saint-Esprit sous la forme d'une colombe; à gauche saint Michel ayant à la main l'étendard de France; trois anges envolés, l'un portant la couronne royale fleurdelisée, les deux autres, l'écu aux trois fleurs de lys d'or; au milieu, un peu en arrière^ la cour céleste. A gauche de la gravure, dans le lointain, l'embarquement des Croisés.
La corniche grecque qui sépare l'apothéose de saint Louis de la thèse, est soutenue de chaque côté par trois colounes corinthiennes formant encadrement. Sur des cartou" ches qui ornent les colonnes, on a représenté la justice, la théologie» les sciences physiques et naturelles. Enfin, l'entrecolounement est occupé par une ample draperie sur laquelle se lisent le discours d'invitation et la thèse du candidat.
Cette précieuse thèse nous a été communiquée par le R. P. dom Martin dé la Tremblaye, bénédictin de Solesmcs.
Praesides Illustrissimi amplissimique senatores.
Neque verô frustra est quod inermem illam atque inibelleai, cacam hanc atque obscuro quodam velatam diademate, finxêre qiiondam veteres : hanc nimirùni illa si régit, hœc illam vicissim districto illo, quem gerit, ense tuebitur. laimo et vestrûm certè scio esse neminem, qui, quautuni ipsi jura et patrise legesdebent, tantumdem ipse prier ApoUinis artibus, ac nostrœ imprimis philosophiae debere sese non fateatur. Quâ enim^ amabo, ope aliâ, quâ aliâ arte atque industrià, tantani in dijudicandis litibus, in evolvendis explicandisque legibus tantam, tantam denique in dirimendis controversiis, in vitandislitigantiura ambagibus, in enucleandis, ut ilà dicani^ verborum forensiuni tricis, tanlo clientium ac totius reipublicae bono, laudem coniparastis? Quani aliam olini duceni ac magistram secuti sunt Gwa/^crtï illi, Marsolerii^ Pontii^ Montehartij caetera illa demiim senatûs vestri luniina, primique, ut ità loquar, curiae vestra» conscripti Patres? Quos partim ex Auguslimmo Aremoricorum Senatu^ partim ex nobilissimis quibusque regni, Turonum scilicet, Cenomanensium. atque Andegavorum Curiis accitos prœire vobis cxemplo voluit inclytissimus ille Rex Henricus Magnus ; ac Fixensibus, quos peculiari quodam suos esse nomine dictitabat^ sanctè atque intègre, ut et vos liodièque facitis, populis jura dare. Quod si tanta Themidem inter et Sapientiam ubique genlium intercedit affinitas; quanto firmior et quam potiori hic inlercedere jure debeat lycaeum inter et forum, curiam inter atque Academiam societas? Utpote quae iisdem ambae gaudent primordiis, eodem ambœ Régis atque authoris nomine gloriantur. Quandiù scilicet Henrici Magni, quandiù HE^RI- C;Ei Musarum palatii vigebit memoria; tandiù et HENRiCiEi, ut ità dicam, senatûs dimanabit ad posleros honorifica recordalio. Ecquid itaque mirum est, Senatores Amplissimi^ vestris si vicissim laudibus sacra haec hodiè Musamm palatia personent; cum illarum jam anteà toties, ac hujus Academiae nomine potissimum, ipsa Themidis adyta, et tota undique Curiœ vestrae atria personuerint ? Ecquid sapientius facere ipsa possit Sapienlia, quam si lites, quibus illa non caret, vobis quoque hodiè dijudicandas offerat? Quid statuatis, expectabimus, et eorum ultrô acquiescemus oraculis, quorum ex voce lot fata populorum suspensa sunt, quosque controversiarum suaruni arbitros sapienlissimus quisque deposcat. Ut enim in conse» Grandis vestro nomini his thesibus, sic et in iis propugnandis, atque adeo in hoc integro, quod absolvo hodi«è, studiorum curriculo, id
sempcr habui iu votis potissimum, ut vobis scilicet aequissimis dolum omnium ac scientiarum œstimaloribus placerem ; et eo, quem apud vos parens atque atavus obtinucre, loco dignum me, quâ fîeri possct, oxhiberem.