TRAITÉ ENTRE JEAN, ROI D'ANGLETERRE, ET RENAUD, COMTE DE
ROULOGNE
La Hoche-Andeli, 18 août 1199
Notum si t universis hoc scriptum visuris quod hoc est feodum et conventio inter Johannem, regem Angliœ, etRainaldum, comitem Boloniœ, videlicet rex Angliœ pacem aut treugam cum rege Franciaî non faciet, nec facere poterit, absque voluntate et assensu ejusdem comitis; nec idem cornes pacem aut treugam cum rege Franciœ facere poterit, absque voluntate et assensu praîdicti régis Angliœ. — Et si forte, de voluntate et consensu utriusque, pax et concordia fierit inter rege m Franciœ et eos, et rex Francise posterum alterum guerraret, convenit quod dicti rex Anglia' et cornes tenerentur ad mutuura auxilium et subsidium sibi invicem conferendum, prout melius poterunt et sicut fecerunt tempore quo fœdus illud inter eos contractum est. — Et sciendum est quod hoc fœdus et hsec conventio non solum modo durata est tempore guerrse, sed in perpetuum inter eos et inter haeredes eorum qui terras ipsorum tenebunt post eos, sive pax fuerit, sive guerra, ita quod si rex Anglias hoc fœdus non observaverit,illiqui juraverunt hoc fœdus et hanc conventionem tenenda pro rege Angliae, mittent se in captionem prrcdicti comitis infra mensem postquam id bona flde scierint, non expectata submonitione prœ*
RENAUD DE DAM MARTIN
dicti comitis. — Similiter si dictus cornes hoc fœdus et hanc conventionem non observaverit, illi qui juraverunt hoc fœdus et hanc conventionem tenenda pro ipso comité, mittent se in captionem dicti régis Angliee, infra mensem postquam id bona fide scierint, non expectata summonitione dicti régis Anglise. — Hoc juraverunt pro ipso rege Angliao bona flde tenendumWillelmus Humetz, constabularius Normanniuc, in animam ejusdein régis, etpro ipso juravit idem constabularius in animam suam. Et alii quorum nomina subscripta sunt, juraverunt in animaui suam id fœdus et eamdem conventionem bona fide tenendam, videlicet Willelmus Marescallus, cornes de Pembroke, Ranulfus cornes Cestriœ, R[obertus) cornes de Leicester, Balduinus cornes de Albermale, Willelmus cornes Arundelli, Radulfus cornes Augi, Robertus cornes Mello, Hugo de Gournai, Willelmus de Kaieu, Godefridus de Celle, Rogerus constabularius de Cestriœ, Robertus filius Walteri, Willelmus de Albiniaco, Robertus de Ros, Ricardus de Montfichet, Rogerus de Thoeni, Saherus de Quency, Willelmus de Montecanisiaco, Petrus de Pratellis, Willelmus de l'Etang, Adam de Portu, Robertus de Treham, Willelmus Malet, Eustachius de Vescy, Petrus de Brus, Willelmus de Prociniaco, Hubeitus de Burgh, Willelmus de Mansey, Petrus Savaricus. — Hoc fœdus et hanc conventionem bona fide tenendam juravit praedictus Reginaldus, cornes Boloniœ, manu propria in animam suam, et alii quorum nomina subscripta sunt, juraverunt in animas suas idem fœdus et eamdem conventionem bona fide tenendam pro ipso comité, videlicet Anselmus de Raeb, Guido Lieschans, Rad[ulfus] frater comitis. Acta sunt ipsa coram ipso rege Angliœ, apud castrum de Rupe-Andeli, XVIII augusti, regno suo anno primo.
H. F., XVIII, 94, note. — Rot. CliarL, 30.
CHARTE DE RENAUD, COMTE DE BOULOGNE, ET DE IDE, SON ÉPOUSE, CONFIRMANT LES PRIVILEGES ET POSSESSIONS DE l'abbaye DE SAINT-VULMER
Ego Renaldus, cornes Bolonie, et ego Yda,uxor ejus, comitissa, notum esse volumus presentibus et futuris quod nos cartam co-
PIÈCES JUSTIFICATIVES
mitis Eustacii predecessoris nostri ecclesie sancti Vulmariin Bolonia concessam propriis oculis inspeximus, et eam fine tenus coram nobis Iegi fecimus, et omnia que in ea scripta sunt, confirmata ad opus memorate ecclesie, sive in terris, sive in comitatibus, sive in reditibus, sive in aliis libertatibus, ubicumque sint, presentis scripti auctoritate conflrmamus : hoc liberaliter adicientes ut eadem ecciesia in foresta Bolonie unum summarium omni die ad suum usagium habeat. Datura anno Doraini M 9 C w XIX 0 (lire 1199).
Haigneré, Bullet. Soc. ac.ad. de Boulogne, I, 374.