CAPUT M
De clericis.
ART. I. — De professione clericorum.
Sectio prima. — Clericutus, mundi ac terrenorum abdicationis professio.
Quid indccoruni magis, quam admovcri infantes qui non intelligant quid agatur, imo ncc capiantquidemqnod clerici noinen significel? etc. Qui enim in clerum alleguntur, rem profitentur minime ridiculam ; nempe se particulariter in sortem Domini adscitos, quibus post hocc omnia sordeant, ac solus Dominuà sors et pars baereditatis futurus sit. {Concil. Colon. !, part, i, c. 27, an. 1550.)
Qui in terra praisumunt habere facultatem, quomodo non erubescunt dicere? Dominus pars liœreditatis meœ. Quœ conventio Cliristi ad Belial? {II Cor. VI, 15.) Qui terrenas possessioncs relinquerc nolunt, cur peccala populi comedunt? (S. Auc, tract. 9, De contemptu mundi., c. 1, t. IX.);
Clericalum elegistis, id est, mundo renuntiarc ; et 'cum habitu humiiitatis, alTectum proinitterc humilitatis. (Yvo Carnot., serm. 2, De excellenlia sacror. ordin. et vil. ordinand.)
Qui Dominuin possidct, et cum Proplieta dioit (Psal. Lxxii, 2G) : Pars mea Dominus, niliil extra Dominuin liaberc potcst. Quod si quippiam aliquid babueril jineter Dominuin, pars ejus non erit Dominus. (S. Hier., epist. 2, ad Nepolian.)
Clericiis si qiiip|)iain liai)ucril pnoler Dominum. pars ejus non <rit Dominus, v. g. si auriiin, si ar-
gentuin, si possessioncs, si variam supellectilem, cura istis Dominus pars ejus (ieri non'dignatur. (S, Bern. Declam., c. 4, ex S. Hier. Epist. ad Ncpotian.)
Ipse Dominus sorscorum, sicutdeeis scriptuin est loquente Domino : Fajo hœredilas eonun, {Ezecli. xtiv, 28.) Unde oportet ut qui Doum biBreditate possident, absque ullo impedimento sœculi Deo servire sludeant, et pauperes spiritu esse conlendant , ut congrue illud Psalmist;c dicere possint : Dominus pars liœredilalis meœ. {Psal. xv, 5.) S. Isidur. Hispal., lib. Il De divinis offic, c. 1 ; apud Concil. Aquiscjran., c. 99.)
Non excidat a le, quoinodo in tonsura capitis, quando electus es in sortem Domini , renuntiasti ignominia; laicali. In die autem consecrationis tuai, super abrcnuntiatione s;Tccularium emisisti vota , quae distinxerunt labia tua. AUigatus es veibis oris lii, ubi ad consecrantis inierrogationem sine exceplione aliqua promisisti , quod de caetero a terrenis negotiis , et a turpibus lucris te alienares , luamque soUicitudinem divinis semper negotiis mancipares. (Petr. Blés., De institut, episc.)
Portio mea Dominus. (Psal. cxviii, 57.) Non dicit • Portio mea ab illis nsque ad illos porrecta et diffusa terminos... Non dicit : Portio mea inter illos vicinos, nisi forte inter apostolos, inter prophetas, inter sanctos Dei : brcc est enim justi portio. Non dicit : Portio mea in pralis, non in silvis, non in campis ; nisi forte in campis silvaî. Non dicit : Potiio niea îirmenta boum , asini , oves ; nisi forte inter illa cnumeret armonta quie agnoscunt possessorem suum , etc. : et illa ovis sibi portio est , q'j;e ad immolandum ducla est. (S. Ambr., lib. x, epist. 82, Ad VercelL, post. med.)
(llericos ex noniine suum ordinem agnoscere aequum est , qui pro sorte et lutriditate Dominum elegerunt, abjecto mundo et despcctis satan;v, pompis. Profitentur enim hoc Davidicum : Dominus pars hœreditatis meœ. {Psal. xv, 5.) (Concil. Bituric, an. 158i, a Sixto V confirm., tit. De clericis.)
Si ego pars Domini sum, et fuuiculiis h.-crcditatis ejus, iiec accipio partcm inter c;etcras tribus, sed quasi levita et sacerdos, vivo de dcciniis, et altarl scrviens altaris oblatione sustentor : Habens vicluiu et veslitiim his contentus ero, et nudam crucem nu dus sequar. (S. Hier., epist. 2, Ad iSepotian.)
Sectio secunda. — Clericatns, vitiorum acpassionum omnium mortificationis professio.
Non quicuniiueergo dicit : Portio mea Dominus. Non avarus dicit, quia venit avaritia, cl dicit : Mea liorlio es ; ego li; subdilum liabui ; mihi servisli, mihi te in illo auro vcndidisU ; mihi le in illa posscssione adjiidicasti. Non dicit hixiiriosus : Portio mea ("-hrisliis, quia venit liixiiria eldioit : Mea porlioes; ego t(! in illo mihi niamipavi coiivivio ; illis cœpi (•[(iilaruin relibiis : Kqo le addicluin leneo giihe tuai chirograplio... Non dicit prodilor: Portio moa Christiis ; quia statim irruit in cum nequitia mali, oldicit :
lO-;*) FORMA CLERI. - PART. I.
Fallil le. Domine Jesii ; meus est isle. Habemus oxempluin tniia chiu Judas pauom a Clirislo accopisset, immisit se in corejus diabolus quasi possessiuuem snam vindicans, quasi porlionissiu« jus rctinens, quasi dicens : Non est Unis islc, sed meus ; mouscerle minislor, tuus prodilor ; meus plane isle est : denique teeum lecunibil, etmihi servit, lecum epulatur, et niecum pasoitur; a te panem accepit, et a mepecuniam; teeum bibit, et mihi luum sanguinem vendit. (S.A.MitROS., lib.x, epist. 8'2, .Irf Verccll.) Quam rarus iu terris, qui potest dieerc : Porlio niea Dominus. Quam alienus a vitiis : quam segregalus ab omni labe peccati, qui «ihil babeal commune eum sicculo ; nihil mundi bujus vendieelsibi; oui non sil corporaliumpossessiofaeullalum ; quem non iullannuet lil)ido, noli stimulet avaritia, non lascivia efleminet, non luxuria deeolorct, non maceret invidk, non aliqua negotiorum cura soUicitet. (S. Amdkos., in psal. cxviii, octon. 8.)
Sectio terti.v. — Clcricatus, devotionis, divinœ possessionis, ac mltus Dei possessio.
Assumplio religiosi nominis, sponsio est devotionis. (Salvian., lib. II Ad Eccles. cathotic.)
Consccrabis Levitas oblalos Domino ac separabis de incdio filiorum Israël, ut sint mei... utserviant mihi pio Israël, in tabernaculo fœderis. {Niim. viii, 13, li, 19.)
Non liabuit Levi partem neque possessionem cum fratribus suis : quia ipse Dominus possessio ejus est, siciit promisil ei Dominus Deus tuus. (Dent, x, 9.)
Ego tuli Lcvilas a filiis Israël, pro omni primogenito qui aperil vulvam in filiis Israël, eruntque Levitœ met. {Num. ui, 12.)
Et nolandum quod non solum Levitas, sed Levilarum etiam pecora Dominus sua esse tcstatur; ut perspicue doceat, quod ri qui ecclesiasticis niancipantur obsequiis, Deo debent non modo suse sedu- Utatis et laboris impendium sed etiam proprictateni quoqueearum quas possidentfacultatum : sciantque se, simulet sua juris esse non proprii, sed divini. (S. Petr. Dam., opusc. 27, De communi vita canonicor., c. 1.
Clericus interpretelur primum vocabnlum suum, et nominis deûnitione prolata, nitalur esse quod dicilur. Si enim yj.r^poç Graîce, sors Latine appellalur, proplerea vocanlur clerici : vol quia de sorte sunt Domini, vcl quia ipse Dominus sors, id est, pars dcricorum est. Quiautem vel ipse pars Domini est, vel Dominum partem habel, lalem se exhiberc débet, ut et ipse possideat Dominum, et possideatur a Domino. (S. Hier., epist. 2, Ad Nepotian.)
Nec aliud quaerat clericus, nisi ut Domini hieredilatem possideat, quem elegit, et a quoeleclus est. Hoc enim iuGr.eco nomen clerici sonat, quod de sorte est Domini. Benedicitur in persona clerici : Dominuspars hœreditatis meœ, etc. Ilœc est generatio quœrentium Dominum, etc. [Psal. xxiii, 6.) Unde qui per deri-
lalus ollieium aliud quierit qiuun Dominum, uec a Domino est electus, née ipse elegit Dominum, qui in sorte sua crealuram Crealori prœponit. {Pontif. Rom. Ribliotb. apost., exhortât, ad primam lonsuram.)
Tu quicunque in clero es Domini, portio ejus et possessio, uoli reccdere de Domini posscssione, ut dicas Domino : Possedisti renés meos ; suscepisti me de utero matris mea'. (Psal. cxxxvin, 13.) Et ille libi quasi bono servo dicat : Transi recumbc. {Luc. xvii, 7.) (S. Ambr., iu cap. iv Ezecliiel.)
Tonsuratus exuit laicum, et indulus clericatum, ju»*atus in Cbristi bella miles assumitur. (Theodoric. abbas, in Vita S. Trudonis altonsi in clerum, lib. i, cap. 15, apud Sur.)
Cbristi Catis, nempe de sorte Domini, et ipse Dominus sors, pars scilicet vestra. Taies prœbete vos, ut et ipsi possideatis Dominum, et possidcamini a Domino, vereque dicetis : Dominus pars liœreditatis meœ. {Concil. Mediol. iv, part. 5, tit. Monilioncs.)
Quoniam nemo possidet Deum, nisi qui possidetur a Dco ; sil ipse primitus Dei possessio, et elficiatur ei Deus possessor et porlio. (S. Prosp., lib. ii De vit. contempL, cap. IG.)
Quid potest eoessefelicius, cul efficilur suus conditor census ; et hccreditas dignatur esse ipsa Divinitas? {Ibid.)
Eligant sibi alii partes quibus fruantur, terrenas et temporales : portio sanclorum, Dominus ;iclerniy.s est: bibant alii morliferas voliiptates : portio calicis mei Dominus est. (S. Auc, in psal. xv.)
Possessio sacerdotalis, Dominus. (S. Hier., Comment Ezech., c. XLiv.)
Inde vocanlur clerici, id est. sorte elecli ; omues
enim Deus in suos elegit. (Id., lib. xii, q. 1, c. Duo
sunt.)
Clericus Dei est portio, et Deus portio ejus... Quid illius poteril concupiscenliam saliare, cui non potest Deus in possessionesnfficere '? (S. Petr. Dam., opusc. 27, De commiini vita canonic., init.
Sectio quarta. — Clericatvs, Ecclesiœ famulatus professio (124).
Cum nullus debeat ordinari qui judicio episcopi sui non sil utilis, aut necessarius suis Ecclesiis, sancta synodus, vesligiis sexti canonis concilii Chalcedonensis inh;crendo, statuit ut nullus in posterum ordinelur qui illi Ecclesiïe aut pio loco, pr.o cujus necessitate, aut utililale assumitur, non adscribatur, ubi suis fungatur muneribus. (Concil. Trident., sess. 25, c. 16, De reformat.)
Cogitare secum débet, ul imitator Cbristi sit, cujus legatione fungilur; nec aliter arbitrari débet cum ordinatur ab episcopo, quam seab ipsoCliristo, ad ipsius Ecclesiie munia exercenda milti ac desèinari. (Enchiridion Colon, archiep., tit. De sacram. ord.,in fin. : juxta décret, concil. Colon. ,znn. l'o36.)
Quis ignorai clericum in medio Ecclesiic cssc
(I2i) \id. supr., col. lOlG.
lauquamcum qui iiiinislral?(Cojjd/. Colon. \, pari. Sectio secuxda n, c. 23, ann. 1536.)
Clericus Chrisli servit Ecclesia;. (S. Hier., Epist. ad Nepot.)
Non estei aliavita, quam utverseiiir in Ecclesia. (S. Chrvsost., hom. 10 , in Epist. ad Tliess.)
Laudatores clericorum inlendunt ibi bonos minislros. (S. Alc, in psal. xcix.)
Clericus duas res professus est : et sanclitaiem el clericatum ; interius sanctilatein : nain clericatum propler populuin suum Deus imposiiil cervicibus ipsius, cui inagis onus est quam honor... Si ab hoc proposito ceciderit, et extra manens clericus fuerit, dimidius et ipse cecidit. (S. Auc, serm. 49, De diversis, c. 4, post med.)
Servi Ecclesiae sumus. (S. Auc, apud archiep. Urachar., lib. De moribus prœlatorum, c. 1.)
Talibusclericis suus non prodest clericatus, quibus non placet religiosi huniilitas famulatus. (S. Pnu.ipr. abb.. De continent, cleric., cap. 48.)
ART. II. — De tonsura et corona clericali.
Sectio prima. — Signum vocationis nostrœ ac recjalis consccrationis.
Signaculuin quo signantur in parlein sortis divini minislerii. {Concil. Parisiens., an 1514, De vita et habitu personar. eccles., rubric. 1.)
Insigne ordinis clcricalis. {Concil. Mediol. iv, part. 111, Monitiones.)
Decus regale. {Synod. Parisiens., ann. 1514, supr.)
Ecclesiasticum diadema. (Synod. Senogalliens. , ann. 1G27, cap. 36, De vit. et morib. cleric.)
Corouam condecentem portent, per quam designentur regalis es^e generis, et sperare se assequi debere partem hœreditatis divinœ. (Concil. Ravennat. m, ann. 1314, rubric. 10.)
In corona, regalis sacerdotii dignitas designatur. (Concil. Londin., ann. 1248, tit. De habitu cleric.)
I!i qui in divinis cultibus mancipati Domino consecranlur, quasi Nazaraei, id est, sancti Dei, crine pneciso innoventur, etc. (S. Isidor. Hispal., lib. ii De eccles. offic, cap. 4.)
Singuli coronam gestare videantur in capilibus, reipsa signantes, quod clerici deposita indignitate saecularium indumcntorum, atquc abjectiscapillorum sordibus, facti sint Deo nostro reges : rcges, inquaia ornati, honorali, coronati. (Synod. Bisuntina, ann. 1570, intcr canon. De vit. elhonest. cler.)
Christus rcx et saccrdos fecit nos sibi et sacerdotes et reges. Pars capitis rasa, estsignum sacerdotale. Pars crinibus comata, signum regale. Sacerdotes quippe legis tiaram, id est pileoluin ex bysso in modum niediae spha;nc rotundum in capitc portabanl. Reges eoronas aureas gestabanl. Ergo rasa pars capitis tiaram, circuhis crinium rcfcrt coronam. (IIo.NOR. Augustod., lib. i Gemmœ, cap, 193.)
Corona régale decus signidcat, quia servirc Deo regnarc est. Unde niinistri Ecclosiai reges esse de- Wui, ut se etalios régnant. (Petr. Lomhaki»., in iv Sentent., iWsi. 2i, m.Qnam (issitniendi sitnl in ctcrnm.)
- Sicjnum abdicationis vitii^ ac 1errenœ cupiditatis.
Hoc signo viliis quasi crinibus exuanlur. (Sijnod. LiKjdun. ann. 1566, lit. De vita et lioneslat. cleric.)
Rasio capitis est lemporalium omnium dcpositio. (S. HiERON., Ad quemdam snum levitam ; refertur 12, q. 1, c. Duosiint.)
Caput radere significat cogilaliones terrenas el superfluas a mente resecare. Nec incongrue per pilos et capillos significanlur cogilaliones superfluae. Sicut enim pili non sunt pars corporis, sed qu;edain superfluitas procedens a corporis bumore : sic boiia tcmporalia non sunt nobis naluralia, sed superflua. (S. Ai'G., De contemptu mnndi.)
Caput noslrum signilical principale mentis nostrae, ubi agnitio Dei est.... Capilli in capite significanl cogilaliones in mente.... Caput ergo londere, est co* gilationes superfluas a mente resecare. (Amalar.- EoRTUNAT., lib. 11 De officiis ecclcsiast., cap. 6.)
Videamus ne sanctilalis signa inaniler geslemus : scilicet tonsuram, coronam, ornamenta eliam nostris ofTiciis depulata ; sed eis quse exterius apparent, iuteriora digne respondeanl. Capillos siquidem ante priecidimus el ab eis sensuum instrumenta liberamus, ut hoc signo curarum illecebras fréquenter redeuntes, et cogilaliones supervacuas a cordibiis nostris resecare discamus. Summitatem capitis in modum coronae radimus, ut menlem, quae noslrum superius est, ad supcrna contemplanda et desideranda liberam habere doceanlur. Qui sic affecli sunt et moribus esse sludent, quales se ùebere esse exterius ostendunt, ad clcricalis milili* officia promovendi sunt. (Hugo a S. Victor., Erudit. tlieolog., De sacram., lib. i, c. 52.)
Est autem in clericis tonsurae signum, quod in corpore figuratur, sed in animo agitur, scilicet, ut hoc signo in religione vilia resecentur, et criminibus carnis noslrse quasi crinibus exuamur ; alque inde innovatis sensibus ut comis rudibus enitescamus : Exspoliantes nos, juxta Aposlolum (Col. m» 10), veterein hominem cum actibus suis, et induentes novum qui in agnilionem Dei renovatur. Quam renovationeni in mente oportel fieri, sed in capile dcmonslrari, ubi mens noscitur habilare. (S. Isidor., lib. n De offic, c. 4.)
Ad hoc Capillos in modura coronae radltis, ut... cura; morlalis illecebras fréquenter redeuntes sic ampuletis de corde sicut crincs fréquenter résurgentes abraditis de capite. (Yvo Carnot., De excellentia sacrorum ordin. et vita ordinand., in synod., serin. 2.)
In coronis, dcpositio prrccipue lerrcnorum designatur. (Concil. Londn. national., ann. 1248, tit. De habit, cler.)
Sectio TERTiA. — Signuni perfectionis nosLrii\ ac regiœ in Chrislo libcrtatis.
Corona aurca signum regni cœlestis el pcrfcclio iiis. (Synod. Litgiluu., auii. 1506, De vila el honcst.
tU'iic.)
1073 FORMA CLERI. — PART. 1
Regmim quod in Doo luibere debent, dcsignalur. {Siinod. Vcnm., ann. 154:2; lit. De vita et- fwtiestat.
cteric, c. -2.)
Ut rogniun spiritale , quo cseleris prïcemineiis , tali figura oslendatis. (Yvo Carnot., Serm. de excell. bdcr. ord. et vit. ordinund.)
Corona clerici Cliristi Doininl régis noslri, nosli-.eque miiiliiC et iiiimaroessibilis glori* insigne. (Diiector. Ecclcsia' Coton., ann. lîiDG.)
Tonsurani et clerioalen» ooronain ad perferlionis vilaî professioncni si^nilioandam, regianique digni- UUeni dctlarandani clorioi onnies déférant. (Sijnod. Auximati., ann. 1595, lit. De vita et lion, cleric.)
Capillus lonsns, purani nullaque figura fucakim >iiain indioat, quiC non (ictaruni figurarum, aut colorum inductione, defonnitateni mentis omet, scd per se ipsam non hnniana pulehriludine , veruni singidari et unica ad divinam conformilalemcxcilet. (S. DiONYS., De eccles. Iiierarcli., c. 10.)
Reniedii et decoris novacula nobis Christus Deus est, qui cor nostrum circunicidit, vitia radit, aniin» caput lîEvigal, et facieni mentis accurat, nosque, ut illam in iege captivam, purgal, et libeiat horrido misene servitutis capillo, ut conjungendi Domiiao, veiut iila in Israelit» viri nuplias transitura, criminibus Garnis nostrœ, quasi barbaris crinibus exuamnr. (S. Paulin., epist. 4 Ad Severum, init.)
Oportct personas hoc officium suscipientes primo consignari, et hoc signaculo quod ostendat distinctionem et quod eliani sit in eruditionem. NuUum enim ita conveniens ut tonsura cum corona. Primo ra'.'.oae situs quia in superexcellenti parte débet hoc signaculum poni, ut significetur officium nobilitalis ad quod parati sunt. Secundo vero quia tonsura inferior , cum rasura superiori circularem figuram faciunt in capillatura, et illa appellari potest corona, quae signât eos parari ad regale sacerdotium.... Ideo signaculum régale rectissime eis competit ad distinguendum. (Competit nibilomiuus ad erudiendum, et in hoc quia in talis signaculi collatione, et superiluitatis amotio est, summilatis capitis denudalio, et ligurye orbicularis impressio. In primo instruuntur clerici , quid sit vitandum, superfluitas terreneilalis.... In secundo instruuntur quantum adillud quod est desiderandum, et quod est tenendum ; et hoc est bonura supernum... In tertio instruuntur qualitcr sit ad illud perveniendum : figura enim orbicularis est simplicissima, capacissima, pulcherrinia. In quo significatur quod simphces esse debent in mente.... dilalali in atfectione.... etpulchriinconversatione.... Et sic patet quare sic debeant consignari per tonsuram et coronam. (S. Bonav., in iv, dist. 24, p. i, arl. 1, q. An clerici debeant tonsurari.)
Tonsura capitis, et rotunda ejus pilorum média sectio, vice coronae est spineaequam Christus gestavit. (S. Germ. patriarch. Constantinop., in Theoria rerum ecc/esias/Jc, post init.)
Dominicue coronaî insigne. {Sijnod. SenocjulL. ann. 1007, c. 50, De vit. et moiib., clcr. in (jcn.)
Redempior nostcr mortem moriendo deslruxil niaghificus triumphator, portans coronam in capite suo. Ex bac Domini Jesu corona, pro peecatis nostris a Redemptorc nostro suscepta, toto mundo regnj»re cœpit mater nostra praisens Ecclesia, Sponsa Crucifix» sub spinea corona potestates aereas debellantis, etc. Antiqui quam sa-pe referunt historiographi a victoribus superatos et captos, sub corona fuisse venditos. Venditio talis manifestuni erat indiciumservilis opprobrii. Ita etnoster Chrisius pro peecatis nostris venditus et captus, in cruce sub spinea passus est corona. Heu ! indebite a Domino suscepta debitam nobis coronam damnalionis potenter eflregit ; et coronam victoriae suse, coronam libertatis nostraî, coronam gloriai sempitcrn;e, nobis redemptis suis et sanclificatis , triumphator egregius superapposuit. Propterea catholica maler Ecclesia quosdam inter se de suis fidelibus elegil, quibus pro fidei firmitate, pro vitse honestate, pro splendore scientise gratanter iniponit similitudinem coronai Christi raso desuper capite, capillis in rotundum servatis, ex œquo ton— suratis. Hoc coronae signumad memoriamChrislianae libertatis assumptam ; pontificali benedictione signatum, etc. (HuGoRothom., fib. m Contra liœreticos sui temporis, cap. 1 et 2 ; inter Opéra Guibert. de Novigento.)
Sectio quarta. — Signum hutnilitatis nostrœ et servitutis in Ecclesia.
Exemplum coronae habcmus in Christo, qui spineam coronam in ;>ignum humilitatis gestavit in capite suo. (Petr. Blesens., Compend. m Job, c. 1.)
Sanctus Petrus apostolus, ad humilitatem docendam, caput desuper tonderi instltuit. (Grec. Turon., lib. I De gloria tnartyrum, c. 28.)
Capilli in capite, exteriores sunt cogita tiones in mente, qui dum super cerebrum insensibiliteroriuntur, curas vitie priesentis exprimunt quae ex sens» negligenti, quia importune aliquandoprodeunt, quasi nobis non sentientibusprocedunt. Quia igilur cuncti qui praesunt, habere quidem soUicitudines exteriores debent, nec tamen vehementer eis incumbcre : sacerdotes recte et caput prohibentur raderc et comam nutrire, ut cogilationes carnis de vita subditorum, nec a se funditus amputent, nec rursum ad crcscendum nimis reia.venl. (S. Grec, Paslor., part. Il, c. 7.)
Si paupertatem et humilitatem proferlis, habitu corporis et figura capitis; in corde autem non habeatis, timeo ne, uthabetur (Mattli. xxiii), cum hypocritis sit pars vestra. {Pont. Rom. velus, Biblioib. apost., inExkort. ad primam tonsur.)
ART. III. — De habitu ciertcali.
Sectio prima. — Dignitas clericalis liabitiis : et quia dcsignet.
Habilus religionis. {Pontifie, De clerico faciendo.] Habitus sancii nominis. (Salvia.n., Ad Eccl. ca* tito!., lib. IV.)
OEIVRES COMPLETES DE M. TKONSON.
lOTi;
Ilabitns rcligiosus. (Sidon., lil), iv, opist. -21, Jurno; Cône. Mcldens., ann. 8i5, c. 57.)
Sacra vestis. (B\lsamon., incan. 02 apost.)
Clericalis slolaî monientum taie est, m deejus occursu vitia suffundantur, mores improbi erubescant. (Synod. Leonens., ann. 1629, cap. C, De cler. vil. et lion.)
Prioris vestis detractio et alleriiis indiictio, significat a média sancla vita, ad perfcctiorem Iraduclioni'm ; quemadmodum in divina regeneratione vestis nuitatio, significat tradnctioncni a vita purgante, ad contemplalionis sapientiyeque statiim. (S. Dionvs., Eccles. hierarcli., c. 6.)
Ut sicut immutantur in vultibns, ita dextcra manus ejus virtutis tribuat eis incrementa. {Pontifical. Rom., De clerico faciendo.)
Sectio secl'.nda. — Quid significel vestis talaris?
Perseverantia est lunica talaris sancli Joseph usque ad linem conlingens. Hœc est tunica sacerdotalis usque ad pedes perveniens. (S. Auc, serm. 8, Ad fratres eremi.)
Hostile caudam junge capiti, ac lunicam Dei gratia lam polyniitam, cura facere et talarem : quoniam cœpisse niliil proderit, si, quod absit, non persévérasse contigerit. (S. Bern., epist. 78, Ad Suggerium abbal.)
Etfructus vester maneat, id est, permaneat. Pracceptum enim vobis est caudam liostise offerre Domino in odorem suavissinium. Ad hoc signandum data est vobis lunica talaris, ut în incœpto perseveretis. (Petr. Blés., Serm. in sijtwdo, inead. verb.)
Quia per.-ieveranliam in bono studio figurât tunica talaris, quam induit Joseph in praîfiguratione corpolis Cliristi, et nos clerici eam portamus,sive in quo- 'Jdiano usu, sive in ccclesiastico. Ex ea nempe admonemus populum Dei, ut usque ad fmem mundi satagat se operire bonis operibus. Unde Gregorius : Nam quid est talaris tunica, nisi aclioconsummata? Quasi enim protensa tunica talum corporis operit, cum bona actio anle Deioculos, usque ad vitic nos terminum legit. (Amalar.-Forti;nat., lib. iv De cèdes, offic, c. 55.)
Sectio tertia. — Quid significel vestis nigra ?
Nigra vestis insinuât humililatem mentis; vile vestimenlum denuntiat mundi contemptum... Nunc ergo nioneo te, ut habitum quem ostcndis specie, inipioas ojjore. Obsccro te, ut habitum ordinis bonis ornes moribus. Sanclus cslhabitus, sauctus sit animus. Sicut sancta sunt vestimenta, sic opéra tua
sint sancla Non aliud abscondas intus, et aliud
ostendas loris. Non sis aliud in secrcto, et aliud in l)iil»li((». Qualis vis haberi, talis esto. Quaiis es in vuliu, talis cstoinactu. (S. Beun.,I>c modo bcne Vivendi, c. 9.)
Clericalum elegislis, id est, mundo renuntiarc, et cum Uubiln humilitatis allectum prouiiUere humililatis. (YvoCarnot., serm. 2, De cdcclknl. sauctor.
ordin. el vita ordinana.; — ^Pontif. Rom., Biblioi. apost., Exiiorl. ad primam tonsuram.)
Pauperlatem et humilitatem profertis habita corporis. (Ibid.)
Sectio quakta. — De superliceo.
Onmi tempore sint vestimenta tua candida. ( Ecclc. IX, 8. )
Dum snperpelliceum, qui amictus ex tela linea candida constat ; induit clericus, cogilet quam persoiiain sustineat, ncmpe a sordibus labeque puram, qualcm vestitus ille indicat. [Concil. Mediel. v, p. 5, tit. Quœ ad divina officia pertinent. )
Albae vestes munditiain indicant, quia justum est ut clerici in sanctitate et justitia Deo serviant. (Ho- NOR. Augustod. lib. i Gemmœ, c. 252. )
Byssus est genus Uni candidissimi, et ad summum candorem mulla vexatione et ablutione perduclum. Significat autem perfectam carnis munditiam, secundum illud quod in Apocalijpsi legitur: Byssus sunt sancli ficationes sanctorum. Hanc munditiam caro sacerdotis ex se non hahct, sicut nec linum ex se est candidum : sed sicut diclum est, nuiltis castigationibus et ablutionibus redditur candidum, ni aplum fiat indumentis pimtificum. Forma est sacerdolalis munditiai, ut secundum Apostolum, saccrdotcs carnem suam casligenl, et in servilutcm redigant, et prseeunte gratia, habeant pcr industriam, quod non potuerunt habere pcr nalurara. ( Yvo Carnot.. De signifcutionibus indûment, saccrdot., serm. 5, in sijnodo. )
Quid per byssum nisi candens décore mundilia; corporalis castilas designatur ? (S. Grec, Pasior., part II, c. 5. ) ' .
CAPLÏ VII.
De servandis inter ordines inlerslitiis.
AHT. 1. — Quod interstitia inter singulos ordiues sunt servandu.
In qiiibuslibet Ecclesiaî gradibus providcnlor , scienter(|ue curandum est, utin Doinini domo nihil sit inordinaium ; nihil pra-posterum. ( S. Léo, epist. 85, Ad episcop. Afric., c. 1. )
ApostoliciC sedis statutis, et pncdecessorum n»strorum nostrisque decrelis salubriter statulum est, ne prinuim, vel secundum, aut tertium inEcclesia gradum quisquam laicoruin, qnibuslibet suQragiis liiltus ascendal prins(|uam ad hoc merituni per légitima augmenta pcrveniat. ( Ibid. )
Qui ecclesiasticis disciplinis imbutus per ordiiK'in non fuit, cl temporis approbatione divinis sli- ]H>iuliis erudilus, nccpuuiuam ad summum Ecclesi:c sacerdoliuin aspirarc pnesumal . el non soluin in 00 ambitio ineflicax haheatur, verum eliam in ordinalores ejus, ut carcanl eo ordine, quem sine ordine contra pnvcepla Palruin credideraiil piwsuniendum. ( 'AosiM. Pap.,A(/ Jsicliium Salvnil. episc, opist. I, c. I. )
Slalnl» illa lemporum inlervalla ordiiiibus, lum minoribus, lum majoribus, suscipieudis, concilii
