Texte ChampolUon : de quelque qualité et condition
I. Bibl. nat. Baluze ii5, p. 17 et sniT.; seconde copie aux ArchlTes du
""""^ tuper Afiaerram, Archiepiscopat Parisiensif *, Sanctte Marûe Mag- '^^ dalen» et Sancti Sereriai Eocletianmi Parisîis sitarum, arcbiprcibyteri», fratribos nottm, salutem ia Domino. Varia que coacti sumut tubire pmcala* ut Eccletûe nottne, qnm in nobis patiebatur, libertatem retdtneremut, et ut ad pedes Apostolorum Prinoipit, in principe tottut mundi civitate Ronia, proTohitî, tecnriufl magisque ad fortiorum et imbecillonun mentes accom* modatSB diocesi nottne laboranti aolatium afferemua, impedimento fuerant, quominut in ipao calamitatit qua afllicta eu Eccleaia Paritientis exordio pro nostra erga vos omnes in Cbriflo Domino nostro cbaritate quid decemendum ridebatar pnescrip- •erimut. Vix autem ad portum* Roman» Ecclesiae Proridentia dirina nos adduxerat, et e tantae benignitatis qua ad Innocentii X pedum oscula admissî fueramus testimonio, non modo Ecdesic Parisiensift lacrymas breri detergere sperabamus, sed et illam salutaribus patris monitis recreare, cum subito Sanctissimi Poatificis morte effectum est, ut omnium Eminentissimonun Cardinalium qui Romse degebant, non alia tox fiierit, quam gemitas et orationum pro pastoris requie ad Deum fusarum ; non alia cura quam de riduœ Ecclesiarum matris necessitate cogitare et unirerso populo Cbristiano pâtre orbato quamprimum saccurrere. Hœcigîtur, in Domino fratres charissimi jam mibi loquend silentium imposuerunt, sed pro gregis sainte conceptam animi solticitudinem et anxietatem non profecio minuerunt. NuUa enim dies fiiit in qua ssepius Ecclesiœ Parisiensis* imaginem menti nostrae memoria non reposuerit, in qua rumor non incertus, non Tanus, sed constans fama (cui certe* fîdem non adbibere ridicnlum fuisset) diœcesim parisiensem non modo languentem et pêne
ministère des aflkires étrangères, Rome, i655, tome CXXYII. Antre eopîe da temps dans notre eollection. Nous arons en soin de eollationner notre texte sur ces trois copies. Bien que cette pièce latine soit rédigée an nom da cardinal de Rets, nous ne pouvons croire que Retz, ayant pocu* premier secrétaire un aussi bon latiniste que Tabbé Verjus, ait pris la peine d*éerire Ini-méme cette lettre. Paresseux comme il Tétait, il n*a pu s'imposer aae telle tâche. Nous aT<ms donc pensé qu*il valait mieux la placer dans TAppendice que dans le texte.
a. Dans la copie des Aflkires étrangères ont été omis les mots snivants : « Super Minerram, Àrchiepiseopus Parisiensis. »
3. Dans Tancienne copie de ma collection : « Varia qnc sabire eoaeti, etc. •
4. Portam dans notre ancienne copie ; portum dans les deux antres.
5. Ces deux derniers mots ne se trouvent que dans notre copie, et rendent la phrase pins intelligible.