Garasse, Doctrine curieuse, p
2. David Durand, La vie et les sentiments de Lucilio Vanini, p. 52-54.
3. De Immort alitât e animœ demonstratio phjsica et arislotelica adversus Pomponatium et asseclas, p. 368 sqq.
4. Restât ergo ut suum istud somnium integrum Averroès somnii loco et mendacii haberi sinat, aut certe interpretetur ipse de actione intellectus divini.... An ita possit accipi non disputo, illud contentus ostendisse quod nisi quid simile sonet ejus doctrina, inanis ac stulta sit; si quid autem simile, nepilum quidera nobis adversantem habeat. (Ibid.)
5. Cernunt qui non sunt omnino cœci hsec a satana paulatim obtrusa piis mentibus et adeo privilegiis subdole obtentis confirmata, fructus illos peperisse acerbissimos ; unde magna Europse pars per hsereses et atheismum , isto hominum génère tanquam cborago prseeunte, prorsus ad veritatem, quse altrix est pietatis, obstupuit. {Bïbl. sel., t. II, 1. XII, cap. xvm.)
mière du christianisme , onze cents ans après Jésus- Christ , a poussé l'endurcissement volontaire jusqu'à rester dans sa perfidie K
Moréri , d'Herbelot , Bayle , Rapin 2 n'ont fait qu'accepter sur l'impiété d'Averroès la tradition commune. Le xvne et le xvme siècle répétèrent de confiance les mêmes fables. Leibniz le regarde comme un auteur pernicieux, qui a fait le plus grand tort au monde chrétien3, et Vico comme le représentant du fond d'impiété inhérent au péripatétisme4. Par un étrange hasard, le mot qu'on lui prête sur l'eucharistie devint une arme dans la controverse protestante. Duplessis-Mornay5 , Daillé6, Drelincourt7 s'en autorisèrent pour prouver le tort que le dogme catholique faisait à la religion chrétienne dans l'opinion des païens. C'était la destinée d'Averroès de servir de prétexte dans les luttes de l'esprit
1 Quum toi potuisset divinse sapientise oracula miraculaque vidisse, ac tamen perstitisset in perfidia sua impius, ecquid tantum christianse mentes ex turbido impietatis cœno piscari sese posse existimarunt ? [Bibl. sel., t. II, 1. II, cap. xvi.)