DU MÊME AU CARDINAL (SACRIPANTE
n désire obtenir un induit pour autoriser un clianoine, dépouillé de son bénéfice, à percevoir une pension sur son canonicat.
Cameraci, 22 augusti iyo8.
Gravis quœdam difficultas nobis orcurrit, de qua Sanctissimun Domiuum iiliali cum revereiitia et animi submissioue, orandum esse putamus.
Plus IV, auno i56i, ut patet ex Bulla quam de verbo ad verbum exscriptain buic epistolae adjungo , voluit ut novem metropolitanse uostrte ecclesiœ canonici gradiiati essent, et in regenda vasta hac diœcesi opem ferrent archiepiscopo. Eos autem ulla de causa sive resiguare, sive permutare, omnino vetitura est. Simul atque unus eorum decesserit, octo reliqui unà cuin archiprœsule aliura gradaatum , per liberam electionem substituuut. Hue usque surami Pontifices ab orani collatione novem canonicatuum, etiam suis mensibus , sese abstinuerunt , ueque uuquam ulla resignatio vel permutatio audita fuit. Archiepisoopi verô, quibus ex ea lege pariter vetitum est ne suis in mensibus vacantes ejusmodi prœbendas conférant , ab hac libéra collatione sese spoliatos voluerunt. Quamobrem pia hœc institutio est veluti contractas utrique parti onerosus. Hsec eadem est, quam per annos ferè centum quinquaginta inviolatam, nos omnes religiosè tueri studemus. Ipsi Lovanienses, dura rex Hispanus Cameracum obtinuit, metropolitanse prœbendas vi gvaduuni nunquani sibi anoga-
in4 LETTRES SUR LA JURIDICTION
verunt , videlicct quia per novem graduatorum inslitulionem, gradibus abimde satisfactum est. Jam verô si huic institulioni quidquam tantulum detraheretur, quoquolibet resignationis, vel permutationis, vel pontificise coUationis prœlextu, Parisienses graduati, quibus Franciœ cancellarius patrocinatur , in nostram ecclesiam facile irrumperen t. Unde nostrâ quàm maxime interest, ut nullum vel resignationis , vel permutationis, vel collationis pontificise exemplum hanc iùstitutionem convellat. At verô, eminentissime Domine , unus ex novem graduatis , nirairum Jacobus Armandus de La Pierre de Bousies, antique génère clarus, propter morum turpitudinem apud omnes ita malè audit , ut choro nostro assidere nequeat , nisi cum opprobrio cleri, et fidelium scandalo. Lala est a capitule sententia, quâ canonicatu spoliandum esse declaratur, quippe qui in eadem flagitia sœpe relapsus est. Appellatione factâ, Yprensis ofllcialis judex delegatus capituli sententiam plané confirmavit. Sed ilerum appellante reo, Atrebatensis officialis pariter delegatus , voluit reum , post absolula qusedam pœnitentiœ exercitia, in suum loeum restitui. Posset quidem capitulum appellare : verùra nullus esset appellationum et scandali finis. Ingeraiscunt pii omnes, et disciplinam enervem défient. Propinqui domini de Bousies valde metuunt ne novissima bominis fiant pejora prioribus. Ipse suœ turpitudinis conscius, canonicatum abdicare cupit , modo honesto victui consulatur. Sed jampridem decoctis facultatibus paternis, oppressus sere alieno , metuit ne extremâ egestate atque inopiâconfectus jaceat, si canonicatum, nullâ reservatâ pensione, abdicet. Atqui si canonicatum, re-
DE l'auciievêque ue cambrai. inS
servatâ pensione, resignet, hoc iino exemplo ruit hacteniisimmota noveni graduatorum institutio. Utrique autem incommodo ut occurri possit, ego et reliqui octo graduati, SanctissimuinDomiaum humillimè et impensissimè oramus, ut pro sua singulari benignitate et benelicentia, non dedignetur annuam liane pensioneni stabilire per extraordinarium Induitum, quod exemplo in futurum trahi nequeat. Posset quidem, ni fallor, Sanctissimus Dominus per rescriptum banc pensionem domino de Bousies assignare , si canon icatura octo graduatis pro more simpîiciter dimittat, vel per aliud rescriptum mihi et reliquis graduatis commissionem extraordinariara largiri , ut possiraus banc pensionem ex pontificio nomine reservare , quando dictus dominus de Bousies praebendara simpîiciter et absolutè abdicabit. Eâ verô abdicatione factâ, nos novem alium graduatum , juxta aposlolicam institutionem , libéré eligeremus. Hoc temperamento tum piae institutioni servandse, tum sustentando domino de Bousies optimè consuleretur. Cùm autem titulus ordinationis domino de Bousies canonicatui fuerit affixus, et centura quinquaginta florenis constet, adjici possent alii quingenti et quinquaginta floreni , ut ex bis duabus pecuniœ summis conflaretur annua septingentorum florenorum pensio. JVihil autem dubito, quin Sanctissimus justse ac pise huic nostrse petitioni bénigne annuat, si veslra Eminentia, pro sua solita et ingeuita bumanitate, nobis petentibus favere dignetur. Intima cum observantia et vero animi cultu nunquam non ero, etc.
I^G LETTRES SUR lA JUKIDICTIOX