‹ De M. Fabio Quintiliano [microform], L. Annaei Senecae judiceChapitre 16 sur 236 · Inat. or., Proœm · texte numérisé non relu

Inat. or., Proœm

2. Inst. or., I, Proœm., 16, 17; X, 1, 35; XII, 2, 8-10. — Quod jocose Crassus in terlio De oralore dialogo, ille pro arffumento uturpat, «philosophes uti rheiorum armis, non suis » (XII, 2, 5).

3. Dial, or., XXXII. — Cf. Boissier, Journal des Sav., nov. 1887 (de eodeni dialogo'.

natius quolies de re inaui agatur, velut de aliqua verborum formula. Nonne omni sensu caret haec inter philosophiam eloqueutiamque disceptatio : hoc meiim est, hoc tuum? Sed enim non de possessione (quod ridiculum essel), nec de usu, — qui omnibus in medio, — sed de jure quodam et de professione contendebat Fabius, et veram litem in philosophos de repetundis rébus, ut fatetur ipse, dirigebat : « Utinam sit tempus unquam, quo perfeclus aliquis, qualem optamus, orator hanc artem... vindicet sibi, ac, velut rébus repetilis, in corpus eloquentiae adducat * ! » Nempe, ut ad artem ipsam et scientiam spectanti vana sane litigatio, ita rhetorum et scholarum conditionem consideranli non otiosa videbitur. Respicit Fabius scholas, publicas imprimis, quas plurimis locis adversus privatas défendit, quarumque primus exstitit magister et firmissimus autistes *. De instituendo oratore, quasi de munere civili, et de publico magistro quasi de quodam censore morum loquitur, cujus offîcii sit per discipulos aliquod animorum regimen exercere, et eos, quo flaverit bonus spiritus, non déficiente principis benevolentia, dirigerez Plurimum igilur illius intererat omnia studia, aut potius quidquid ex unoquoque esset retinendum, jam in propriam domum confluxisse videri, et rhetoricam artem alienis auxiliis non indigere. Si enim sibi solasuf ficeret, si expromeret ex se quidquid ad optimum formandum oratorem esset necessarium, futuris oratoribus jam deserendae erant pbilosophorum scholae, deserendae etiam scholae quaecumque, ut quam primum rhetori traderetur puer*, et omnis ars, auctoritas aliéna omnis, undecumque veniat, in ejus manus abdicaretur.

Ejusmodi proposilum fixum animo Fabii sedisse facile credimus, quum philosophis nuper illatum bellum grammaticis nunc videmus inferentem. Nullorum enim post philosophos erant referliores scholae ; nulli ob hoc Fabio magis timendi. Grammatici quidem, ex quo Malléoles Crates novum studii genus in urbem intuleralS plurimum creverant iuduslria et auctoritate. Nihil primum praeter rationem recte loquendi (non parum alioqui copiosam) docuerant ; sed, non adeo discretis tum professionibus, paulatim quaedam institutionum gênera ad eloquentiam praeparandam, sibi

Page 1