V. Դասասյետ ; — աց — , — աշխարհի, le souverain, le roi
քում* գլխոյգ չես — , VOUS
n'êtes pas maître de votre vie; — լինել, être le chef, à la tête de, commander à, régner sur, avoir de l'autorité SUr; — էր իւրոց ախտից,
il était maure de ses passions ;
չէ —, il ne peut pas, il n'a pa?
l'autorité de; — աո.նելզոք,
donner du pouvoir à qn.; — ք, les autorités.
Ի շխ անարար adv. comme un prince, en prince, en maître, avec autorité; — կեսդ, vivre en prince, mener une vie princière.
prince.
իշխանական a. du prince , princier; impérieux; indépendant, absolu, libre; s. prince, commandant, chef; — ն տուընչեան, le soleil; — գիշԾոոյ> ^a lune.
Իշխանակին, կնո£ sf. princesse.
Իշխանակից s. qui partage le pouvoir, collègue.
Իշխանանամ՝, ացայ vn. devenir prince, dominer, commander.
Իշխանանիստ a. où réside le prince.
Իշխանասլետ, աց S. chef
des princes; le premier ministre; dictateur.
Իշխանասլետ ուԹիւն S. dictature.
Իշխանասաստ a. impérieux.
Իշխանասէր a. qui aime le pouvoir, ambitieux.
du pouvoir, ambition.
Իշխանաւոր, աց a. Sujet.
Ւշխանավւոխ լինիս՞ Vil.
changer le prince, le souverain.
Իշխանորդի , գլոց S. fils
d'un prince.
ՒշխանուԹիւն sm. principauté, souveraineté, domination ; gouvernement, commandement; pouvoir, autorité, dignité, empire, faculté; indépendance, liberté , libre arbitre; droit , permission ; diocèse ; — ք, les principautés (le troisième ordre de la hiérarchie céleste) ; j— f) աս անել, parvenir au pOUVOir; այս ի վեր քան
գիմս է —, cela est au-dessus de mon pouvoir, cela passe
mon pOUVOir; աո աւելազանց —, trop d'autorité; տալումեք
զա մեն այն —, donner plein pouvoir, carte blanche à qn.;
լինել ընգ — jr ուրուր, être
sous le pouvoir, dans la dépendance de qn. ; !)ոգեւոր՝ ԺաւՐանակաւոր —, pouvoir spirituel, temporel ; չունիս"— , je n'ai pas l'autorité , le pouvoir de, je ne puis pas.
Իշխանուհի sf. princesse.
ԻշխեւՐ, եցի va. dominer, régner, gouverner, avoir autorité sur, exercer de l'empire, de l'ascendant, maîtriser, être maître de, se rendre maître de, avoir la main haute, s'emparer de ; oser, avoir le courage, la force de, se permettre ; — կրից՝ ախտից, maîtriser ou dominer ses passions, commander à Ses passions; — ifiniu g
ւււրուք, jeter, mettrele grappin
sur qn., se rendre maître de son esprit.
Իշխեցուլ sm. dominateur, prince, maître, commandant; a. dominant.
ԻշխեցուցանեւՐ, ուցի va.
donner du pouvoir, de l'autorité, faire dominer.
Իշխեցուցիչ adj. qui fait dominer.
Իշկոյ վարունգ S. bot. mo-
mordique.
Իշորգի, որգւոյ S. ânon.
Իշուկ, իշկան, իշկոյ S. ânon.
Իշսւնեւք, իջի, կշ vn. descendre ; s'abaisser, baisser; descendre chez qn., loger chez lui; Y. Սերիս"; — ինաւէ, débarquer; — իգերեզման՝ ի քյուլ ս°աք)ու, descendre au tombeau, être enseveli; էչ ւՐր ր է կ fjnqdnj ի ծովակն, une tempête fondit
SUr le lac; — յօԹեւան ուրեք,
descendre à un hôtel; օգաչափն ի շան է, le baromètre descend, baisse ; արտասուք գ&նօտիւք իշանեն, les larmes tombent sur ses joues; £անապարք)ն իշանէ իՓարիզէ իԼիոն,
celte route conduit de Paris à
Lyon ; ի ծաո այուԹիւն — , S*a-
baisser à la servitude, devenir
domestique ; յաղքատուԹիւն
—, s'appauvrir, devenirpauvre; գետն իչանէ ի ծոփ, ce fleuve tombe dans la mer.
Իչավան, աց sm. auberge, hôtellerie, hôtel; — u առնել, se loger ; —-u տալ, loger.
Իշավաեիւք, նեցայ vil. descendre à un hôtel, héberger, loger.
ի£աւոր, աց a. s. voyageur, hôte.
* Իչուա&ք S. fluxion.
Իմումն s. descente.
Ի £ո լցան ես՞, ուցի va. faire descendre; abaisser, rabaisser, baisser, ravaler; apaiser, calmer;— qDnnJi ուղւլաք)այեաց,
abaisser son voile, une perpendiculaire; — <լաո-ւսգասւո նաւու, baisser, amener la voile; սւբւոասուս — , verser des larmes.
Իոփս s. iris.
Իսկ conj. or, donc, mais, enfin ; certes , apparemment , en effet, réellement; même; a. essentiel, réel, effectif, vrai, véritable ; s. essence, réalité,
Substance, vérité ; զիսկն ասե[, dire le fond; զիսկն գիտել,
savoir à fond ; ինձ — գլխովին,
à moi-même; մեզէն — լուաք,
nous-mêmes, nous avons entendu; բնաւ — ոչ, du tout , point du tOUt ; բնաւ — զի° լս էք
նւՐա, pourquoi l'écoutez-vous !
յ այտ — է, il est é\ideni, il est clair ; չէ եւ չէ—, aucunement, en aucune façon ; — ա n դ, conj .
or, donc; — եւ — , adv. tout de suite, sur-le-champ ; — եԹԷ, conj. si, si en effet, mais si ; — bu, pour moi, quant à moi, et moi; — վասն, quant à.
Իսկական a. essentiel, effec-
tif, réel, vrai, substantiel,
propre.
Իսկակից s. consubstantiel.
ԻսկակցուԹիւն S. COnSllb-
stantialité.
Իսկասլէս adv. essentiellement, réellement, effectivement, proprement; — բարի, véritable bien; — բերկրանք, solides, vrais plaisirs.
Իսկզբանէ adv. dès le commencement . au commencement, dans l'origine.
ԻսկուԹիւն s. essence, substance ; vérité, réalité.
Իսկուհի sf. reine; — Կոյս, la sainte Vierge ; — երկնից , reine des cieux.
Իսպառ, adv. jusqu'à la fin, tout à fait, entièrement; շիշուցանել —, achever d'éteindre.
Իվեր V. q bp.
Իր, իրի, իրաց sm. chose; affaire ; fait, réalité ; իրօք, par le fait, réellement, en réalité; ամենայն իրօք, de toutes les
manières; գմին՝ նմին՝ սմին
իրի conj. c'est pour cela, c'est pourquoi; կարեւոր — , affaire
importante; իրք աշխարհին,
les affaires publiques; օգնել ի լիք, procurer quelques secours; յիրս իրս, dans certaines choses; իրաց իրաց, pour cer-
taillas choses ; իրք առն յա ռայա դէմ* յաջուլէին, les affaires de cet homme prospéraient,
Ւրսւգէտէդ. qui sait la chose, l'affaire, qui est dans la confidence, ini lié, instruit, informé; — bif , je suis initié à l'affaire, je sais la chose,
Իրագոր&եւՐ, եցի va. faire, effectuer, exécuter.
Ւրսւգոր&ուԹիւն s. affaire, occupation ; fait.
va. informer, avertir, instruire, mettre au courant, au fait, initier; — լինել, s'informer, être ou se mettre au courant, savoir, s'apercevoir, remarquer, s'initier.
Իրական a. réel
ԻրակուԹիւն s. action, fait, affaire,
Իրաքյամարձակ a. entreprenant, aventureux, hardi.
Իրան, աց sm. buste, partie supérieure du corps.
Իրապէս adv. réellement.
Իրաւ, աց a. juste ; vrai ; s.
justice, équité ; — առնել, rendre justice; — Է, il. est juste, il est vrai.
Իրաւաբան, ից s. plaideur, avocat.
Իրաւաբան ական a. relatif
à la plaidoirie, justificatif.
Իրաւարանեմ՝, եցի va. plaider sa cause, faire valoir ses droits, argumenter.
ԻրաւաբանուԹիւն sm. plaidoirie, argumentation.
Իրաւագէտ s. juriste, jurisconsulte, praticien.
ԻրաւագիտուԹիւն s. jurisprudence, droit.
Իրաւախոք), աց a. juste ,
équitable ; -^ առնել, accorder, accommoder; — լինեյ , entrer en arrangement, s'arranger, s'accorder , s'accommoder .
transiger.
ԻբաւախոքյուԹիւն s. arrangement, accommodement, arbitrage.
Իրաւախօս a. véridique.
Իրաւասլէս adv. justement , avec justice ; de plein droit , à juste titre.
Իրաւարաբ , աց a. S. qui
fait justice, juge, arbitre, médiateur; — կացուցանել, rendre arbitre; — անբոդոքելի, arbitre souverain.
Իբաւացի, ացեաց a. juste ,
raisonnable, légitime; adv.
justement, avec justice; — Է, il est juste.
Իրաւացիկ a. juste.
rendre la justice, donner raison, rendre juste, justifier, approuver.
Իրաւընտիր տա. juge, arbitre ; avoué.
Իրաւունք, ւանց S. justice;
droit, raison ; իրաւաւքբք adv.
bPb
de droit, de plein droit, à bon droit, avec raison, avec justice ; — նս առնել, faire droit, justice à, rendre justice à;
նել, justiûer qn. complètement; — նս ()անել, rendre
justice, jugement; զիրաւունս
յ»նա Րյանել, rendre le jugement en sa faveur ; Թիւրել զիրաւունս, rendre un jugement injuste; — նս տալ, se justiiier, prouver ses raisons ; donner droit, raison; — նս համ՛արել՝ փսրկս/սել, croire juste, se croire en droit; — նս խընգրել, demander justice, raison; աստուածային — , droit divin; աո֊անց իրաւանց, Sans
droit; de son autorité privée;
ամենայն իրաւամբ|>, avec tout
le droit qu'on a, de sa pleine autorité ; — են նոցա բողոք ունե-
լոյ, ils ont sujet de se plaindre ;
ես իրաւամ՚բո արգեօք, Ce n'est pas Sans raison; պինգ կալ յիրաւունս , պառանչել գիրա-
ւունս, soutenir ses droits; q[»-
faire valoir ses droits ; զի-
րաւունս ցուցանել, prouver ses droits; որ ո՞ւլ իրաւամ՚բք, de
quel droit?
Իրեար , զիրեարս Sm. 1'ԱՈ
l'autre, les uns les autres; յիրերաց, l'un de l'autre, les uns des autres; իրերաց , l'un à l'autre , les uns aux autres ; ընգ իրեարս , les uns avec les
autres; ատեւքր զիրեարս, ՈՕԱՏ
I10US haïssons; ւիարին զիլւե-
րօբ, ils s'embrassent.
Ւ՝ցէ՜ Թէ interj. ah si ! Dieu le veuille ! plût à Dieu ou au ciel!
fasse le ciel ! — ֆաճեսցին գիք, plaise aux dieux que ! իցէ" արո եօք Թէ տեսից, est-ce que je le verrai ?
Իցի՜ւ, իցի՜ւԹէ¥. Ւցէ՜ԹԷ; իցի°ւ adv. pourquoi !
h\, Ի՞ւ իւիր adv. par quoiî avec quoi ! de quoi '? comment?
իւ գիտացից, comment le saurai-je ! ի՞ւ ի լի g իցեմք \^գ՜ {յատ , en quoi différons-nous l
Ււղ, ոյ s. huile; huile d'olive ; beurre ; onguent , pommade ; huile aromatique , essence, parfum ; — անոյշ՝ անուշից ՝ անուշուՍեան , parfum ; — ք անուշից անուշունք, par-
fums exquis, parfumerie; — օձուԹեան, chrême, huile sacrée ; — ոդորմուԹեան , aumône, bienfaisance.
Իւղաբեր , ից a. qui porte de l'huile, des essences.
Իւդաբուղխ a. huileux.
Իւքլագլխեւք, եցի Va. oindre
la tête , initier, sacrer, ordonner.
Իււլագլուխ a. initié, sacré.
Ւււլագործ, ա g s. parfumeur.
հւքլագորճուԹիւն s. parfumerie.
h ւդա Թուրմն. trempé d'huile aromatique , onctueux , huileux, couvert de parfums — գլուխ, tête parfumée.
Ււղալիր, Իււլալից a. plein
d'huile , huileux , onctueux , gras.
հսլաման, ի s. huilier.
Ււդատերեւ, ի s. malabathrum.
հւոաոան, աց s. huilerie.
Իւդարար, ի adj. oléitlant, oléigène.
հւգեւք , եցի va. huiler, oindre, graisser.
հւղեվւեաց, եփեցաց S. par-
funieur.
հւղեփեցուԹիւն sm. parfumerie.
Իւղիկ s. un peu d'huile.
Իւր, ոց pron. son, sa. ses; le sien , la sienne , les siens .
les siennes; propre: իւոքն, les siens; — առնել, s'approprier.
հւո , եանց , եաւքբք ՏՈ1. de
soi, à soi, soi, se, d'eux, d'elles, à eux, à elles ; եկին առ.
իւրեանցսն , vinrent vers les leurs; ուեէր գիւրեաւ, il avait sur soi, il portait; զբաղումս զիւրեաւ էաձ, il s'attira beaucoup de monde.
Իւրագիր a. posé, établi par lui-même.
հւրաձին a. né de lui-même.
Իւոակայան a. où est sa demeure.
Իւրական , աց a. sien , propre, particulier.
հւրակերտ a. construit par lui-même.
հւրակից sm. comme son propre...
հւոա1)ոգ a. qui ne pense
qu'à SOi; — շաքյասիլւո Օփւն,
intérêt personnel.
Իւրայիէւ , այնոյ a. s. sien; — քն, les siens; ses affaires.
Իւրաստեղձ a. créé par lui-même.
s'approprier, identifier.
Ււոաքանչիւր, ոց a. S. cha-
cun, chaque; respectif; — ոք, chacun, chaque individu; — ոք առանձինն, chacun à part, en particulier ; — ծառ , chaque arbre ; յ— աւուր, chaque jour ; առն —, à chaque homme ; —
ումհքինոցանէ, à chacun d'eux;
գոոծք — ուրուօ, les actes de chacun.
Իւոեանցակուո. a. forgé par eux-mêmes.
leur, le leur.
Իւոովի, Իւրովին adv. de lui-même, de soi-même ; par soi-même, par eux-mêmes, de son propre mouvement, de sa propre main, spontanément, par sa propre volonté ; a. son, sa, sien, sienne; q— երԹալ. se donner la mort, se suicider;
— եոԹալ, aller en personne;
— զիւ֊ր անձն անի ծան է, il SC
maudit lui-même.
Ււրովսանն adv. autant qu'il peut , autant qu'il est en lui , autant qu'il lui est possible , de son côté, de son mieux.
հւոուԹիւն s. nature particulière, propriété.
Ււոուրոյն a. son, sa, sien, sienne, propre.
Լ ( lioun ) s. douzième lettre de l'alphabet et septième des consonnes; trente, trentième.
lapis-lazuli.
*ԼաԹ V.ânpà.
Լալ, ոյ S. V. Լալիւն ; (լ — ^արկանել՝ առնուլ, pleurer.
Լալագին a. baigné de larmes, larmoyant, éploré, gémissant; adv. tout en larmes.
Լալական, աց S. a. qui
pleure , larmoyant ; — ք , les pleureuses.
Լալստղ, binb^S. séjour des
larmes.
Լալիւն, Լալիք, լեաց, ԼալուԹիւն , Լալումն S. larmes ,
pleurs, gémissements; լալիլա-
լիւն՝ լալիւն մեծ, fondre ՕՈ
larmes; լալիս գնել, pleurer, gémir.
Լախուր, ի s. céleri.
Լախւո, իւ S. massue; ոստախիտ — , — noueuse.
Լակես՞, եցի va. laper.
Լակոնաբան a. laconique.
ԼակոնաբանուԹիւն S. lacO-
nisme.
Լակոնական a. laconique.
Լա կոն աց ի a. laconique.
Լամ՛, լա g [ւ, լաց vn. pleurer,
verser des larmes ; — դոք իվերայ ուրուդ, pleurer sur qn. , le déplorer; — գառնապէս , pleurer amèrement, verser des larmes arriéres.
Լամա s. kma.
Լաւքայա1լանոսԹիւն տա. lamaïsme.
Լամբ, աց s. anneau, anse.
Ltuifptun V. Լապտեր.
Լա մրես", եցի vn. porter, soulever.
Լայն, ի g a. large; ample, vaste, étendu.
Լայնագոյ^ս adv. largement; amplement; — պատմել՝ ասել, raconter, dire longuement.
L այն ա գէս" a. qui a une large figure.
ԼայնաԹեւ adj. aux larges ailes*
ԼայնալաՆչ a. qui a une large poitrine.
Լայնալիճ a. bien arrondi, très-large ; s. arc bien arrondi, grand arc, arc à longue portée.
Լայնախորքյուրգ a. qui a de la longanimité, patient.
L այն ա Ç ան£ ա ր a ,i d' un grand esprit.
Լայնաճակատ a. au front
large.
Լայնանամ՛, ացայ VU. s'é-
largir, s'étendre, se prêter.
Լայնանիստ a. vaste , spacieux, étendu.
ԼայնասադաբԹ a. qui a dô larges feuilles.
Լայն սափ իւո, Լայնատարած, Լայնատարր a. qui s'é-
tend tout autour, très-vaste, (rès-étendu; ի— գ՚աշտի, au milieu d'une grande plaine.
L այն tu ց n ւց ան b if, n Lis ի , L այ -
նես°, եցի va. élargir, rélargir, étendre ; — «լծակն, évaser.
Լայնւաիոդոց , աց Sffl. l'Ue
large ; a. qui a de larges rues.
Լայնեղունգն a. qui a de
larges ongles,
Լայնշի a. large.
Լայնոտն a. qui a de larges pieds.
ԼայնուԹիւն sm. largeur; élargissement; ampleur; géog* latitude.
Լայնտեոեւի, ւոյ s. catalpa* Լայ թայ, ի s. laque*
lier; écharpe.
Լանջական a. thoraehique.
Լանդակից լինի մ՛ Vp.'s'em-
brasser.
Լանջանոց, աց Sm. pectoral
du grand prêtre ; corset.
Լան ջա աա!) , L ան p tu պան , Լանջապանակ, աց S. COrselet,
plastron.
Լանջք, չաց sm. poitrine, sein, gorge; thorax.
Լաշկաո, ի, աւ s. bataillon, régiment.
Լապտեր, ւս<յ S, lampe^ Խո«
