AOT

Ego tamen qui profiioduni roajestatis ojns, et artis excellentiam noo queo corn prehendçre, non tdisputationi&melibraraentis oamoaittaatqu-e meusuris :^domniaîrepositain ejusexistimo voluntate ; quod vokmtas ejus fundarae,ntum sh universoruro, et propter ipsum etiatn mundus his maneat. (Ambrosius, $ea;<vM$t;çji, Mb. i 9 ,cap.4 t n. 16.)

(j o) Que^iadaip^ùm aiUem *emo estqui aërem totura tmquàm hauserit, ità Dei naturam nec mens unquàm ulla prorsùs concept, nec v,o* ullaxCiinplexa est. yerùm ipsum ex bis qu» rârca ipsum àiAOt adunibrantes, qbspuram quamdaro, imbecilfam, atque aliam ab alio speciem colligimus. Ac praesUntis^imws apud nos theologus censetur, non qui id totum quod Deus sit invenerit (nec enim vincnlum hoc totujn capere potest) ; sed qui ampliprem ipsius speciem mente conceperit, aropliusque veritatis simplacrum, vel adumbralionem, vei quocuraque tandem aJio vpcafculo uti qujs malit, in se ipsopollegerit. {Sançtus Gregorius N#zianz. f oratio lxxxvi.)

(n) §i sur cette question de l'éçple on veut prendre un parti, ne peut-on pas dire que la démonstration du docteur Clarck, dont upus allons faire usage, est à posteriori, en ce qui concerne l'existence de -l'être nécessaire, puisque c'est des autres êtres créés par lui qu'on la conclut? mais qu'elle est à priori, quant aux attributs de l'être nécessaire, puisqu'on les iufère de la néce'ssitc d'exister, comme de leur principe.

(12) Dixit Deus ad Moysen : Ego sum qui sum.

Sic dices filiis Israël : Qui esJt misit j»e ad vos. (Exçd. m, *4.)

( i3) Ipse est qui quod est non aliundè est; in sese est ; secum est; ad se est; suus sibi est; et ipse sibi omnia est. (S.Hilarius, Tract, in psaljn* il, *

il. i3.) Vid. idem inpsaim. cxxxiv, n. 10/ et de Triait.^ lib. 1, n. 5.

Et quomodo nomen commune substantiae sibi • proprium vindicatDèus?Illâ, ut diximus, causâ : quia csrtera ut sint, Dei sumpsere benefioio.Deus verô, quisemperest nec babetaliundè principium, et ipse suî origo est suaeque causa substantif, non potest intelligi aliundè habere quod subsistit. (S. Hieronymus, Comment, in epist. ad Ephes.> lib.i, cap.n.)

(14) Nihil enim in aeternam illam et perfectam naturam no vu m incidit : neque qui ità est ut qualis est taiis et semper sit ne aliquando non idem sit, potest effici aliquid aliud esse quàm semper est. (S. Hilarius, Tract, in psalm. 11, n. i3.)

(15) So!us aulem Deus nullius participationïs indignus est, de quo quidquid dignè utcumque sentitur, non qualilas est, sed essentia. Incommutabili enim nihil «iccidit, nihil dépérit, quia esse illi quod est sempiternum semper est proprium. («S. LeOy epist. xv ad Turribium, cap. 5.)

(16) Natura quae Deorum informationem nobis dédit, eadem inculpsit in menlibus ut eos aeternos et beatos haberemus. ( Cicero, de Nat. Dèor., lib. 1, cap. 17.)

Deucn aeternum esse, cunctorum ratione utentium commune judicium est. (Boetius 9 de Consol. philos. , lib. v, pros. )

(17) Necçssariumergovidetur quodlibet eorum quae in tempore sunt, atque hoc tali participant, eamdem secum ipso setatem agere; et senius se ipso simul et junius fieri. — Àpparet. — Ipsi vero uni nulla prorsus ex iis passionibus accidit. — Nulla. — - Nullius ergo temporis particeps,nec in aliquo tempore. — Non sanè,ut ratio dictât. — Quid igitur, ipsum erat, fuit, ûebat, nonne participât io-

nera temporis quandoque prœferiri significare videtur? — Quia imo. — At vero, erit, fiet, factura fuerit, annon futurum nobis designare? — Futurura. — Est autem, et fit, praesentis sunt tem- ■ poris notae? — Omninô quidera. — Si ergo ipsum unura nullo participât terapore, nec fuit unquam, nec fit, neque est, neque fiet, ueque futurum erit, neque erit, verissimasunt^P/tfto, Parmenides, dialog. de idœis.)

Idcirco imaginera aevi mobilem effingere decrevit : et, dùm cœlum exornaret, fecit aeternitatis in unitate manentis aeternam quamdam in numéro fluentem imaginem, quamnos tempus vocavimus.

- Dies porro, et noctes, et raenses, et annos, qui ante cœlum non erant, tune nascente mundo nàsci jussit, quae omnia temporis partes sunt. Àtqui erat, et erit, quae uati temporis species sunt, non rectè aeternae substantiae assignamus. Dicimus enim de illâ, est, erat et erit : sed illi reverà sol uni esse competit; fuisse vero et fore deinceps, adgenerationem tempore procedentem referre debemus. Motus enim quidam duo illa sunt : aeterna autem substantia, cùm eadem semper, et immobilis perseveret, neque senior se ipsâ fit unquàra, neque junior, neque fuit hactenùs, neque erit in.posterùm, neque recîpit eorum quicquam quitus res corporeae mobilesque ex ipsâ generationis conditione subjiciunlur. Nempè haec omnia temporis i milan tis sevum, seque numéro resolventis, species sunt. Saepè etiam dicimus quod factum est esse factum; quod fit in generatione esse; quod fiet esse fuciendum, et quod non est non esse : quorum nihil rectè et exact â ratione dicimus. ( Idem, Timœus.)

(18) Quid mihi tempus dividitis, aliud quidem praeteritum dicenles, aliud praesens, aliud futu-rum? Quomodoenim futurum elabi possit, si prae-

sens adest? Sed qnemadniodùm navigantes, praeterlabente nave, putant, prae imperitiâ, montes currere; ità et vos non përspicitis, vos quidem praetercurrere, aevum autem stare. [Tatianus, contra Grœcos oral., cap. xxyi.)

Non habet lempus aeternitas. Omne enim tempus ipsa est. Quod facit pati non potest. Caret aetate quod non lket nasci. Deus, si est vêtus, non erit : si est novus, non fuit. Novitas initium testiticatur, vetustas finem comminatur. Deus autem tam alienus ab initio et fine est, quàm à temporc metatore initii et finis. {TertullianuSy adv.Marcionem y lib. i, cap, 8.)

Vid. Eusebium, Prœpar. evang. y lib. xi, cap. 9, <cum laude referentem textum Platonis ex Timœo supra relatum.

Deus erat semper, et est, et erit; vel, ut rectiùs loqaar, semper est. Nam erat et erit nostri temporis fluxaeque naturae figmenta sunt. Ille au-

nat> cùm in monte Moysi oraculum edit. (S. Grcgorius Nazianz., oràt. xxxviu.) Vid. ibid., et orat.