S08 NOTE
censum oblatum est Deo ? Quando sacrificium pumm?- Non posses aliud proferre tempas qiiam hoc po»- •teà quam ChrisUis advenit. Quod , nisi de hoc tempore prscdixit? nisi de nostro sacrificio vaticinatiis est ? sed de judaico etiam legi repngnat prophetia. Nam cùin Moses vetet aiio ii> ioco sacrificium fieri practerquàm in eo quod elegit Do min us Dens , cùmque iile in uiium locum sacrificia illa concluserit , sanè propheta dicens quod in omnt Ioco incensum adolendum sit, ac sacrificium purum adversatur, et répugnât Mosi. Verùm nulla est in 1er eos pugna neque dissentio : ille de alio locnlus est sacrificio, et Lie de alio post vaticinât us est. Undè hoc décidera tur ? tùm ex iis qusB dicta suni , tùm ex alib pluribus signis ? Âc primùni ex ipso ioco : non enim in unâ civitate , queroadmodùm sub Judseis, sed ab ortu solis usquè ad occasum praedixit banc culluram esse celebrandam. Pnetereà ex sacrificii modo : siquidem purum illud appel lans , declaravit de quo loquaretur. Deniquè à personis ofTereatium : non enim dicit in Israël , sed in gentibus. At ne putares quod in unâ, duabusTe , aut tribus civitatibus, hoc culturse genus instaurandum esset ? non simpliciter dixit in omni Ioco , sed à solis ortu usquè ad occasum; demonstrans quod quantum terra; sol adspicit , tantùmdem evangelium esset occupaturum. fS, Joannes Chrysosi, conlrà Judœos , orat. v, n^ ii.J
(63) Malachias apertè et in fine omnium prophetarum de abjectione Israël, et Tocatione gentium: JSon est mihi volontas in vohis , etc. ( S. Hjrero^ nimuSy epist. u; ad Paulinam i ^ de studio script.)
(64) Malachias prophelans ecclesiam quara per Christum cernimus propagatam Judseis apertissimè , dicit ex personâ Dei : Non est mihi voluntas in robis , etc. Hoc sacrificium per sacerdotium Christi, seeundùm ordinem Melchisedech , cnm in omni Ioco,
KOTES. 209
à solis ortu usquè ad occasnnr, Déo }SiW Tiddamuf» oâerri ; .sacrificium autem JudaBorum , quibus dictum est : ^'on est mihi volunia^ in vobis , nec accipiam de manibus vestris munus , ces&asse aegare non pos* siint qui adhùc ei^pectant aJiumCbristum , cùm hoc .quod prophetatum legunt et impletum TÎdent, impleri non potuerit nisi pçr ipsum. ($. Augusîinus, de CiviL Dei , lib, xviii , cap- 55 , n® 3. J
(65) Euntes ergo docete onines gentes... docentes eosservare omnia quœcumqii.emandavi vobis. (Matth, XVIII, 19, 20.^
Et dixit eis : Euntes in mundum universam , prsedicate evangelium omni creaturae... Illi au^tem profecti prsedicaverunt ubiquè , Domino coopérante , et sermonem confirmante sequentibus signis. (Marc. XVI, i5, 10,)
{(o&) Non sum raissus nisi ad oves quœ perieruut domâs Israël. ( Malth, xv, 'x^> )
(67) In viam gentium ne abieritis , et in civitates Samaritanorum ne inlraveritis , sed poliùs ad oves quae pei'ierunt domûs Israël. (Marc, x , 5,6.^
(68) Eritis mihi testes in Jérusalem , et in omni Judaeâ et Samariâ , et usquè ad ultimum terrse. ( 4ct.
(69} Tune conslanter Paulus et Barnabus dixemnt : Vobis oportebat primum loqui verbum Dei ; sed quoniam repellilis illud , et indignos vos judicalis seternac vitîe , ecce convertimnr ad gentes : sic enim praecepit nobis Deus, (AcL x, m, 4^ , 47- J
(70) Nolite putare quoniam veni soivere legem aut prophetas ; non veni soivere , sed adimplere. (Matlh, v,77.J
(71) Cuslodi verbum tuum legitimiim tibi , €t filiis tuis usquè in œternum. (Exod, xir, 'X^.J Vid. etiam Exod. xxviii, 4^; xxx, ai ; Levit. vi , 18; XVI, 29, 54; xvii, 7; XXIII, ai , 3i , 4*î Nuin.
z , 8 ; xviii , 8 , 23 ; xix , 21; et alibi multoties.
(72) Dabo tibi et semini too lerram peregrinalionis tu», omnem terram Gbanaan in possessionem œtemani. f Ge/i. xvii, 8.^
(73) De advenis qui peregrinantur apud yos, -vel qui ex his nati fuerint in terra yestrâ , bos babebitis famulos , et bsereditatis jure transmittelis ad posteros, ac possidebitis in œtemum. (LeviL xxv , 4^, 46.^
Assumes fabulam , et perforabis aurem ejus in janul domus tuœ , et serviet tibi usquè in œtemuna. (Deul, XV, 17. J
(74) Positi sunt lapides in monumentum filiorum Israël usquè in aetemuni. (Jos. it , 7.J
(75) Stabiliam tbronum regni ejus usquè in sem- ' piternum... Fidelis erit domus tua et regnum tuum
usquè in sternum. f2 Beg, vu, i3, 16.J
(76) Tenebr» et palpatio factas sunt super speluncas usquè in aetemum. fis. xxxii, i/^.J
(77) Si defecerint leges islœ coràm me, dicet Dominus , tune et semen Israël deficiet , ut non sit gens coràm me cunctis diebus. (Jerem. xxxi , 36.^
(78) Deus ipsi veniet et salvabit vos. Tune aperientur oculi cœcorum , et aures surdorum patebunt; tune saliet sieut cervus claudius , et aperla erit lingua mutorum. (Is. xzxv^ 4) ^* J
(79} Démonst. ëvang. , propos, vu, n^ i5.
(80) De turbâ autem multi erediderunt in eum , et dicebant : Gbristus cùm veneiit , numquid plura signa faciet quàm quœ bic facit ? (Joan, vu, 3i.^
(81) Cùm autem venissent ad eum viri , dixerunt: Joannes-Baptista misit nos ad te , dicens : Tu es qui venturus es, an alium expectamus? In ipsâ autem borâ multos cur9vit à langoribus, et plagis, et spiritibus malis ; etcœcis multis donavit visum. Etrespondit illis : Euntes renuntiate. Joanni quœ audistis et vidistis; quia cœci vident, claudi ambulant, le-
prosi mundantur, surdi andiunt , mortui r'esûrgunt. CLuc, VII, ao, 21 , 22.^
(83) In evangelio , cùm milteret discipulos suos Joannes ad Dominum Jesum , dicebat : Tu es qui venturus est, an aliutn expectamus? Respondit Je-* sus C9BC0S TÎdere, claudos ambulare , audire surdos. Hoc enim adventûs sui testimonium fore per Esaïam prophetam significaverat. Haec ergo quœ annunliavit per prophetas, in evangelio inanifestavit ; et qusB locutus est per prophetas, in evangelio ipse cornpleyit. fS, Ambrosius , Enar. in psalm, cxxiir, sermo 17, n® 7.^
(83) Atque iliud etiam prsedictum esse Christum nostrum morbos omnes curaturum et inortuos excitaturum, ex bis ?erbis audite : In adventu ejus saliet claudus sicut ceryus, et diserta eht lingua mutorum ; cœci videbunt , et leprosi mundabunlur ; et mortui résurgent et ambulabunt. Quœ quidem ab eo facta esse, ex confectis sub Pontio Pilato actis discere potestis. f 5. Justinus , Jpoi, i , cap, 48.^
(84) Sed ne quis nobis opponat nihil obstare quominùs et is qui apud nos dicitur Christus, homo ex hominibus , acta magica quœ dicimus oracula edi» derit, ac proptereà fiiius Dei esse ausus sit^ jam demonstrationem statu émus non dicentibus credentes , sed futura antequàm fiant prœdicentibus , necessario fidem habentes ; eo quod ipsis oculis ità ut prœdicta fuerunt evenisse et evenire videamus : quœ sanè demonstralio yobis quoque, ut arbitramur, maxima et verissima yidebitur. (S. JusL , JpoL i , cap. 5o.J
Jam sœpè Gebus, quia inficiari non poterat miracttla quœ Jésus fecisse scribitur, illa prœstigtis tribueuda esse calomniatus est ; et nos contra sœpè pro yiribus pugnavimus. Nunc autem nobis qii^si interrogatis quâ causs^illum esse Dei filium judicamus,