NOUVEAU TESTAMENT

(1) Traité historique et dogmatique de la vraie religion, tome \in, page ^C).

(2) Quod poteris proférre scriptum , quod non ille qui non vult credere dicat esse confictum, si tanta evangelii nolitîa vcnit in dubium? S. Aug. , contra Fauslum , lib- xxn , cap. 79.

(3) Nam neque evangelistas idcirco inter se pugnare dixerimus, quoniam alii in exponendâ Christi humanitate plus opéra? posuerunt, alii ad explicandum divinitatis materiam se conîulerunt; atque alii ab his rébus quœ secundùm nos sunt, alii qua» supra nos sunt, auspicali sunt. S. Gregor. Naz. Orat. xx , n° 100.

(4) Primùm quidem sermon em fecl de omnibus ô Théophile, quae cœpit Jésus facere et docere usquè in diem quâ, praecipiens apostolis per Spiritum- Sanctum quos eligit, assumptus est. Act. 1,1.

(3) Nonubiquè, fratres, offerantur sacrificia jugia , vel votiva , vei pro peccato et delicto , sed Hierosolymis tantùm : atque illic non in omni loco fît oblatio, sed ante templum , ad altare , priùs facta à summo sacerdote et praedictis minislris, oblati inspectione et probatione. S. Chmcns > p*P"> Epîst* primâ, n° 41-

3o8 NOTES

(6) Plerique illius temporis discipuli... relictà patrià, pcrcgrè proficiscentes , mumis obibant evangelistarumiis qui fidei sermonera nondùm audi vissent, Christum praedicare, etsacrorum evangeliorum libros tradere ambitiosè saXa génies. Hi, postquàm in remo— tis quibusdam ac barbaris regionibus fundaraenta fidei jecerant, aliosque pastores constitueront , et novellaeplanlalioniscuram eisdemcommiserant, ad alias gentes et regiones, comitante Dei gratia ac virtute, properabant. Euseb. HisL Eccles. lib. ni, cap. 3i.

(7) Ac solis qui dicitur die, omnium, sive urbes, sive agros incolentiura, in eumdem locum fit conventus, et commentaria apostolorum aut scripta prophetarura legnntur, quoad licet per tempora. S. Justin. Jpol.primd, n° 67.

(8) Age, qui voles curiositatem exercere in negotio salutis tuse,percurre ecclesias apostolicas apud quas ipsae adhuc ecclesiae apostolorum suis locispra?sident, apud quos ipsae authenticae littera? eorum recitantur, son a nt es vocem , et représentantes faciem uniuscujusque. TertuL de Prœscriptor. cap. xxvin.

(9) Inspice Dei voces, litteras nostras , quas neque ipsi supprimimus, et plerique casus ad extremos transmittunt. Idem , ÀpoL cap. xxxi.

;io) Deniquè eum qui praedlctus est advenîsse demonstramus, cùm vaticiniisde illo editis, quae multa snnt, tùm ex evangeiieis apostolicisque scriptis, quae sedulô traduntur ils qui p ru d en ter illa iotelligere possunt Origen. contra Cels. lib. 111, n° i5.

(11) Praecipûè memores sermonutn Domini Jesn f quos locutus est, docens mansuetudinem et aequanimitatem. Sic enim dixit : Miseremini, et misericor-

diam consequamini. Dimitte , et dimittcntur -vobis. Sicutjacitis , ita vobis fiet. % . Quâ mensurâ metiemini, in eâ mensurabilur vobis. Hoc praecepto, et his manda tis, stabiliamus nos : semper obedicntes simus sanctisejus eloquiis, bumililer denobis sen tien tes. S. Clemens , papa , Epist. primâ , n° i3.

(12) Recordamini verborum Jesu Dora in i nostri : Vœ homini Mil bonurn erat ei si natus non fuisset, q iam ut unum ex- meis tlectis scandai izar et. Melius erat ut ei moia circumponeretur , et in mare demergeietur, quant ut unum de pusillis tncis scandalizaret. Ibid. n° 46. . .

(1 3) Àlia quoque scriptura ait : Non veni vocarejustos, sed pecca tores. S. Clemens, Epist. secundâ, n° 2.

(14) Ait yerô et i ara ipse : Qui me confessus fuerit in conspectu kominwn , conjitebor ipsutn in nomine patris rnei. Ibid. n° 3.

(15) Non modo igttur ipsum vocemus Dominant 9 id enim non salvabit nos, siquidera ait : Non otnnis quidicit milii Domine, Domine, salvabitur, sed qui facit justitiam. Ibid. n° 4.

(1 6) Idcirco nobis haec facientibus dteit Dominus : Si fueritis mecum congregati in sinu meo , et non feceritis mandata mea y abjiciam vos, et dicam vobis : Discedite à me; neseio vos undè sitis , operarii iniquitatis. Ibid.

(17) Dicit autem Dominos : Nullus servus potes t du obus dominis se r vire. Si nos volumus et Deo scrvire et mammonœ , incoramodnm nobis est. Nam. quas utiiitas, si quis universum mundum lucretur, animam verb suam detrimento officiât. Ibid. n° 6.

(18) Ait quippe Dominus in evangelio : Siparùm non servastis, quis magnum vobis dabit? Dico enim

5lO NOTES

vobis : Quijideiïs est in minimo y et in majbrifideUs est. Ibid. n° 8.

(19) Etenini Dominus di*ît : Fratres mei suntqui facitmt voluntatem paîris- mei. Ibid. n° 7.

(20) Si adduxero testem Barnabam apostolictan, erat autem i$ ex septuagihta. S. Clemens Alex. &tro~ mat. lib. 11, cap. 20.

(21) Eâdem quoque Barnabas in epistolâ sttâ déclarât, cum duas esse vïas dicit, unam lucis, -'altéra m tenebrarum , quibus et praecise certos an gel os esse dicit; via» quidem lucis angelos Dei, tenebrarum. autem viae an gel os Satan a?. Orig. de principiis , lib. ni , cap. 2.

(22) Quando autem aposlolos suos, qui pradicaturi erant iliius evangelium, eligit hommes oinni peccato iniquiores , ut ostenderet quôd non -venit vocare justos , sed peccatores ad pdenitenliam , tùm palàm fecit se esse filium Dei. S. Barnab. Epist. n° 5. Vid. Matth. cap ix.

^23) Non dubitâbisdare, nequemurmurabis cùin das" omni petenti te tribus; cognosces autem quissit bonus mercedis retributor. Ibid. n° 19, Vid. Luc. vi, 3o.

(24) Ego enim etpost résurrection em eum in carne novi , et credo esse. S. Ignat. Epist. ad Smyrn^n 0 3.

(25) Tïnllus fidem repromittens peccat , neque caritatem possidens odit. Manifesta est arbor ex fructu ejus; similiter qui prôfitentur se christianos esse, ex iis quse fa ci un t, cernuntur. Idem, Epist. ad EpJies. n° i3.

(26) Cognovi enim vos perfectos in fide immotâ... plenè persuasos Dominum nostrura natum ex Virgine, baptizatum à Joanne, ut impleretur ab eo

DE LA PRE M. 'DISSERT* 3l 1

omnîs justiùa. Idem , Epis t. ad Smyrn. n° 1-4.

(27) Bonos discipulos si amaveris, nulla tibi est gratia; potiùs pestilentiores in mansuetudine subjioe. Non omne vulnus eodem emplastro curatur. Vehementiores roorbi accessiones superfusionibus seda. Prudcns esto sicut serpem in omnibns, et simple* ut columba. Idem*, Epist ad Polyc. ri 0 3.

(28) Decet itaque vos omnibus modis glorificare Dominum Jesum Christum, qui glorificavit nos : ut in obedientià unâ sitis perfecti eâdern mente y eâdemque sententiâ; idemquc dicatis de eodem omnes. Idem y Epist. ad Ephes. n° 2.

(29) At ego eorura in juras magis erudior; sed non in hoc justificatus sum. Idem , Epist. ad Rom. n° 5.

(30) Memores autem eorum quae dixit Dominus, docens : Nolite judicare , ne judicemini; dimittite, et dimittetur vobis : in quâ mensurd mensifucritis , remeiietur vobis. Et : Beati pauperes 9 et qui persccutionem patiuntur propter justitiatn, quoniam ipsorym est regnumDeL S. Pofycarp. Epist. ad Philipp* n2 a.

(31) Precibus rogantes omnium conspectorem Deum: Ne nos inducas in tentationem , sicut dicit Dominus : Spiritus quidem promptus est, caro autem infirma. Ibid-, 7.

(82) Ipsfe autem Papias , in exordio sui operis , déclarât se minimè quidem «anctorum apostoloruro , vel auditorem fuisse, vel eosdem eculis suis adspexisse. Sed ea quae ad fîdem pertinent ab iis qui eisdem noti et familiares erant, se accepUse docet bis verbis Siquts presby ter mihi fortè occurrebat, qui cum apostolis versa tus fuisset, dicta apostolorum ab eo diligenter sciscitabar : nempi.quid An-

3 l 2 NOTES

dreas dixisset, quidve Petrus, quid Pkilippus , quid Thomas, quid Jacobus, quid Joannes, aut Matthaeus, aut quis alius Domini discipulus, quse denique Aristion et Joannes presbyter, qui in numéro discipulorum Domini habebantur, locuti fuissent. Euseb. Hist.EccL lib m, cap. 33.

(33) Quin etiara Papias, quem modo posuimus apostolorum dicta ab illis qui cura illis versa ti fuissent , fatetur se excepisse , Aristionis item et Joannis fuisse auditorem. Ibid.

(34) Istud, inquit, presbyter mihi dicebat : Marcus, qui fuit interpres Pétri, quaecumque tenebat memoriâ scripsit quidem accuratè, sed tamen non eo ordine, quo erant à .Domino dicta factave.. Ista quidem à Papiâ narrantur de Marco. De Mattbaeo autem haec ab illo referuntur : Mattbaeus sermon e hebraïco evangclium de Cbristi oraculis et rébus gestis conscripsit; quod plané quisquè ut poterat interpréta tus est. Idem scriptor prions epistolae Joannis. et'Petri similiter prions, unus est testimoniis. Ibid.

(35) Jura vit enim Dominus per filium suum : Qui denegaverit filium et se, despondentes suam vitam, illi etipsi denegaturi sunt illum in advenientibus diebus. Si autem qùi nunquàm denegaverint, obuimiam misericordiam propitius fa et us est iilis. Hermias, Pasior. lib. s, vis. a , cap. 2. Fid. Matth. cap. x, v. # 32. 33.

Quod si dîmisertt uxorem suam, ut aliam duxerit, et ipse mœchatur. Ibid. lib 11, mand. 4. cap. 19. Fid. Matth. cap. xix. v. 9.

Volentes videri cuncta scire, nihilque omnino scientes... et cùm sint stulti, cupiunt doctores videri. Ibid.Wbiu, similttudo ix, cap. 22. Fid Epist. ad Roman, cap. 1, v. 21. 22.

(36) Nam apostoli, in commentariis suis, quae *vocantur evangelia , ità sibi mandasse Jesum tradi-

* deruntreum scilicet , accepto pane, cùm gratias egisset, dixissc. Hoc facite in meam commémorationem ; hoc est corpus meum : et poculo suniliter accepto, actisque gratin», dixisse: Hic est sanguis meus ; ipsisque solis tradidisse. 6*. JusU ApoL primé, n° 66.

(37) Au n° i5, saint Justin cite le texte de saint Matthieu, chap. v, sur le scandale; ceux de saint Matthieu, chap. xix, de saint Marc, chap. x, de saint Luc , chap. xvi , sur l'adultère de l'homme qui épouse une femme répudiée; et celui de saint Matthieu, chap. xtx, sur les eunuques d'état ou de volonté. Au n° 16, il cite le texte de saint Matthieu , chap. ix, que Jésus-Christ est venu appeler non les justes, mais les pécheurs ; ceux de saint Matthieu, chap. vi, et de saint Luc, chap. v, sur l'amour de tous les hommes; sur la chanté envers eux ; sur l'exhortation à amasser des trésors , non sur la terre mais dans le ciel; sur la confiance dans la Providence. Au n° 17 , il cite d'autres passages des mêmes chapitres sur la patience et sur l'obligation de souffrir de la part des autres; )es textes de saint Matthieu, chap. v, sur l'obligation de faire luire ses bonnes œuvres; sur la défense de jurer; ceux de saint Matthieu , chap. xix, de saint Marc, chap. x, de saint Luc, chap. xviii, sur ce que Dieu seul est bon; ceux de saint Matthieu, chap. ix, sur ce qu'il ne suffit pas de dire Seigneur , Seigneur , pour entrer dans le royaume des cieux, et sur ce que c'est par les œuvres que l'on est connu. Enfin, au n° 18, le saint docteur rappelle les paroles de Jésus-Christ rap-

3l4 NOTES

portées par saint Matthieu, cbap. xxii, de rendre à Dieu ce qui est à Dieu, à César ce qui est à César. Il seroit facile, mais il est inutile de pousser plus loin cette énumération.

(38) Per se enira nihil est aliud (anima) quàra tenebra, nec quidquara in eâ luminosum. Atque idipsum est quod dicitur: Tenebrœ lucemnon comprehenderunt. Tauanus, Orat.ad Grœcos, n° i3.

Daemonibus rejectis., solum Deum sectamlni: ownia per ipsum facta suntj et sine ipso factura, est nihil. Ibid., n° 19.

(3o/) Voyez la préface des PP. bénédictins sur leur édition de saint Justin et de plusieurs autres apologistes du second siècle. Part. 3, chap. xji, n° 4*

(40) Beatus apostolus Paulus Corintbiis, quijuxtà Laconicaro Greciam habitant, scribens, Dilecti, sic pronunciat, sapientia mundi hujus-apud Deum stultitia est Hermias, gentilium philosophorum irrisio, n° 1.

(41) Athenagorae legatio pro christianis, n° xi z Ex ipsis etiam qui bus adhaeremus praeceptis , ut potè non humanis, sed à Deo pronunciatis et tardiùs persuadere vobis possumus. Quaenam sun* igitur illa placita in quibus enutrimur? Dico vobis : diligite inimicos vestros , benedicite maledicentibus , orale pro persequentibus , ut sitis filii patris vestri qui in cœlis est, qui solem suum oriri facit super bonos et malos, et pluit super justos et injustos. Vid. Luc, chap. v.)

Ibid. n° xii. Si enim diligitis, inquit, vos qui vos diligunty et mutuum datis Us qui vobis mutuum dont, quarn mercedem habcbitis. Vid. ibid.

Ibid. n p xxxn. Nam qui videt 9 inquit, mulie-

rem ad concupiscendam eam*,/jàm mœchatus est -carn ih corde suo. Vid. Matth*, cap. v.

Ibid. n° xxxiii. Quicumque enim cUmiserit, inquit, uxorem suam, et aliam duxerit, mœchabitur. Vid. MattKy cap. xix; Luc,, cap. xvi.

• (4*) Theophilus ad Autolycum, lib. 2. n° i3. Nam quœ <sunt*apud homines impossibilia, possibilia sunt apud Deum. Vid. Luc? cap. xvm.

lbid. n° xxn. Haec non docent soriptane eacra, et quotquot Spiritii Sanoto afflati fuere : in his Joannes ità dicens: In principio -emt Verbum , et Verbum erat apud Deum, quibus verbis ostenctit initio sol uni fuisse Deum, et in eo Verbum. Tune addit : Et Dcus erat Ferbum: omnia per îpsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil. Vid. Joan., cap. i.

Ibid. lib. ni , n° xiii. Vox autem evangelica intentiùs de castitate prsecipit his verbis : Quisquis adspicit uxorem alienam ad concupiscendam eam 9 jàm mœchatus est cam in corde suo : et qui durit, inquit, dimissam à viro, mœchatur s et qui dimittit uxorem, excepté fornicationis causé, Jacit etiam mœchari. Vid. Matth. , cap. v,

Ibid. n° xiv. Evangelium autem, diïigite, inquit, inimicos vestros, et precamini pro his qui lœdunt vos. Nam si dilexeritis eos qui diligunt vos, qualem mercedem habebitis? hoc et latrones et pubii— cani faciunt. Qui autem benefaciunt, eos non gioriari docet , ne studiosi sint hominibus placere i Nesciat enim, inquit, manus tua sinistra quid faciat manus tua dextra. Illud etiam jubet scriptura san cta, ut magistratibus et potestatibus subjiciamur, ac pro eis precemurj ut quietam et tranquill am w-

3 l 6 NOTES

tam agamus. Àc omnibus omnia reddere docet :

Cui honorem, honorent ; cui timorem , timorcm ; cui tributum, tributum ; nec quidquam ulli debere , nisi ut diligamus omnes. Vid. Matth., cap. v et vi ; i. ad Tirnoth. caput 11 : Roman, captit xiii.

(43) Porrô in eâ ad Florinum epistolâ , de quà jàm priùs dixi , idem Irenaeus secum Polycarpo familiariter esse versatum prodithis verbis... etlocum ipsum passim dicere in quo beatissimus Polycarpus sedens, disserebat processusque ejus et ingressus, vitaeque totius formara et speciem , sermones denique quos ad populum habebat, et familiarem consuetudinem quae illi cuin Joanne , ut narr*abat , et eu m reliquis qui Dominum ipsum vid issent, intercesserat; et qualiter dicU illorum commemorabat; et quaecumque de Domino ab ipsis audierat. De miraculis quoque illius , ac de doctrinâ pro ut ab iis qui verbum vit» ipsi conspexerant, Polycarpus aeceperat, eodem modo prorsùs referebat, in omnibus eu m scripturà sacra consentiens. Euseb. Hist. EccL lib. v, cap. %o.

(44) Non enim per aîios dispositionem salutis nostrae cognovimu*, quam per eos per quos evangelium pérvenit ad nos; quod quidem tune praeconaverunt, posteà vero per Dei voluntatem in script uris nobis tradiderunt, fundamentum et columnam fidei nostrse futurum... Ita Matthseus in hebrseis ipsorum linguâ scripturam edidit evangilii , eùm Petrus et Paulus evangelizarent et fundarent ecclesiam. Post verô horum excessum, Marcus, discipulus et interpres Pétri, et ipsequae à Petro annuticiata erant per scripta, nobis tradidit. Et Lucas autem , sectator Pauli, quod ab illo predicabatur evangelium in libro condidit.

Posteà et Joannes, discipulus Doroini, qui et supra pectus ejus recumbebat, et ipse edidit evangelium , Ephesi Àsiae commorans. S. Irenœus contra hœres 9 lib. ni , cap. 1 .

(45) Nec autem plura numéro quàm bac sunt, neque rursùs pauciora capit esse evangelia r quaniam enim quatuor régi on es roundi sunt in quo sumus, et quatuor principales spiritus, et disseminata est Ecclesia super omnem terram ; columna autem et firmamentum Ecclesiae est evangelium, et spiritus vita; consequens est quatuor habere eam columnas undique fiantes incorruptibilitatem, et vivificantes

homines Ibid. , cap. xi, n° 8.

(46) Tanta est circà hase evangelia firmitas, ut et ipsi baeretici testimonium reddant eis, et ex ipsis egrediens unusquisque eorura conetur sua m confirmai doctrinam. Ebionei etenim ex evangelio quod est secundùm Mattbaeum solo u tentes, ex illo ipso convincuntur, non rectè prsesumentes de Domino. Marcion autem in quod est secundùm Lucam circumeidens, ex bis quae adbùc servantur pênes eum, blasphemus in eum solum exislentem Deum ostenditur. Qui autem Jesum séparant à Cbristo , et impassibilem persévérasse Cbristum , passum verè Jesum dicunt, id quod secundùm Marcum est praeferentes evangelium , cum amore veritatis legentes illud , corripi possunt. Hi autem quià Valen tin o sunt, eo quod est secundùm Joannem plenissimè utentes, ad osten* sionem conjugationum suarum, ex ipso deteguutur nil rectè dlcentes... Cùm ergo bi qui contradicunt nobis testimonium perhibeant, et utantur bis, firma et vera est nostra de illis ostensio. Ibid., n° 7.

5l8 HOTES

(47) CoDStituimus inprimis evangelium instrumentum apostolos au tores habere , quibus hoc niunus evangelîi proraulgandi abipso Domino sic impositum, sic apostolicos viros, non ta m en sol os, sedcum apostolis et post apostolos: quoniam pratdicatio discipuloram suspecta fieri posset de gloria? studio , si non adsistatilliautoritas magistrorum, immo Christi, qui magistros apostolos fecit. Deniquè nobis fidera, ex apostolis Joannes et Matthaeus insinuant, ex apostolicis Lucas et Marc us instaurant. TertulL contra Marc. y \ih% iv. cap. 2.

(48) Si constat id venus quod priùs,idpriùs quod ab initio,idabinitioquod ab apostolis, pariter utiquè constabit id ab apostolis traditum, quod apud ecclesias apostolorum fuerit sacrosanctum. Videamus quod lac à Paulo- (Sorinthii hauserint; ad quani regulam G&lab» sint correcti : quid legant Philippenses, Thessaionicenses, Ephesii, quid etiam Romani de proximo sonent, quibus evangelium Petrus et Paulus sanguine quoque suo signatum reliquerunt. Habemus et Jbannis alumnas ecclesias. Nam etsi Apocalypsim ejusM'arcion respuit, ordo tamen episcoporum ad originem recensus in Joannem stabit autocem, sic et caeterorum generositas recognoscitur. Dico autem apud' illos, nec sola* jàm apostolicas, sed apud universas quae illis de societate sacramenti confœderantur, id evangelium Lueœ ab initio editionissuae stare. Quod cùm maxtmè tuemur Marcionis vero plerisque nec notura, nuttis autem notum, et non eo damnatum... Eadem autoritas ecclesiarum apostolicarum caeteris quoque patrocinatur evangeliis, quae proindè per illas; et secundùm illas habe-

mus> Joannis dico et Matthaei : licet et Marcus quod edidit, Pétri adfirtnetur, cujus interpres Marcus. Nam et Lucae digestum Pàulo adscr ibère soient, caput Magistrorum videri, qua? discipuli promulgaYerinfc I ta que et de his Marcion flagitandus, quid, omissis eis> Lucae potiùs institérit : quasi non haec apud ecclesias à priraordio fuerint ,. quemadmodùm et Lucas. Atquin haec ma gis à primordio fuisse credibileest, ut priora quae apostolica , ut cura ipsis ecclesiis dedicata. Caeterùra quale est , si nihil apostoli ediderant, ut discipuli potiùs ediderint, qui nec discipuli ex i stère po tu issent, sine ullà doctrinâ raagistrorum. Tgitur, dùm constat haec quoque apud ecclesias fuisse, eum non haec quoque Marcion atligit , aut emendanda si adulterata, aut agnoscenda si intégra. Ibid., cap. v.

(49) Quod autem hoc verum sit, sic scriptum est in evangelio secundùm Lucara : Anno autem quindecim Tiberu Cœsaris factum est Verbum Domini super Joanntm Zachariœ filium. S. Clemens Alex. Strom. f lib. 1.

In evangelio autem secundùm Matthaeum , quae ab Abraham deducitur geneaîogia usquè ad Mariam , matrem Domini, terminantur. Ibid.

Qui dicit novi Dominum y et mandata ejus non servat, mendax est, et in eo veritas non est, ait Joannes. Ibid. , lib. ni.

Et licet hic in terris non fueritpriraà sede honoratus, sedebit in quatuor et vigintithronis populum judicans,ut dicit Joannes in Apocalypsi. Ibid., lib.v.

Nam Paulus quoque in epistolis non videtur repre* hendere philosopliiam, sed eum qui ad gnosticum

fastigiiim perYenit, non vult ampliùs recurrerc ad graecam pbilosophiam; eam allegoricè vocans mun~ di cletnenta , ut quae eleraenta quodam modo doceat, et sic vcluti disciplina praecedens veritatem. Quocircà ad Hebraeos quoqne scribens , qui à fide ad legcmreflectebantnr : An rursùs, inquit, opushabeùs ut dos docçam quœnan} sintelemenia initii eloquiorum Dei \ et opus cœpil esse vobis /acte et non solido cibo. Similiter autem ad Colossenses qui convertunlur ex Graecis : Videte ne guis vos deprœdetur per p/tilosophiam , et inanern deceptioncm , sccundùm traditionem horninum., secundùrn cletnenta httjus mundi, et non secundùrn Chris tu m. Ibid. lib. vi.

(5o) Sicut ex traditione accepi de quatuor evangeliis, quae sola in universâ Dei Ecclesiâ, quae sub cœlo est, citra coutroversiam admiltuntur. Primum scilicet evangelium scriptum est à Matthaeo, etc. Orig. in Matth.y lib. i. Apud Eusebitim, HisL EccL, lib. vi, cap. a 5.

(Sx) Breviter vos admoneo, qui illo tam nefando et insanabili errore tenemini, ut si autoritatera sequi vultis, eam sequatnini quae ab ipsius praesenliae Christi temporibus per dispensationes apostolorum , et certas ab eorumsedibus success : ooes episcoporum, usquè ad hrçc tempora toto orbe terrarum custodita , commendata, clarificata , pervenit S. August. co/*ira Faustutn, lib. xxxm, cap. ix.

(5a) Voyez ci- dessus, n° IX , note 6.

(53) O Timotbee! depositum custodi. i Timoth.