‹ Du pape et du concileChapitre 111 sur 135 · CAP. VII. DE EPISCOPORU.M POTESTATE, ETC · texte numérisé non relu

CAP. VII. DE EPISCOPORU.M POTESTATE, ETC

hujusmodi unitatis origo ab uno, scilicet a Petro, inciperet : Quamvis Apostolis omnibus... parem potestatem tribuat,... tameyi, ut imitatem. manifestaret , unam Cathedram (doctrinae tenend£e) constitua, unitatis ejusdem originem ab uno incipientem sua auctoritate disposuit.^ Deinde subdit : Hoc erant utique et cœteri ApostoU quod fuit Petrus, pari consortio prœditi et honoris et potestatis ; sed exordium ab unitate proficiscitur , et primatus Petro datur , ut una Christi Ecclesia et Cathedra una rnonstretur .^ Quid clarius ?

Ergo primatus potestatis ad hoc datus fuit Petro, ut ab hoc uno principio potestas aliis Ecclesise ministris communicetur, et sic una Ecclesia et una Cathedra monstretur. Unitas ergo Ecclesise dérivât ab unitate Cathedrae Pétri ; hinc ait Bellarminus : Sanctus Cyprianus Sedem Pétri comparât capiti, radici, et fonti : 3 sicut autem in omni corpore virtiis membrorum derivatur a capite, in omni arbore virtus ramorum oritur ex radice, in omnibus rivis aqua fluit a fonte,* sic in Ecclesia omnis episcopus dependet a Papa, qui est caput, radix, et fons potestatis. — Hinc Sanctus Bernardus ad Mediolanenses scripsit : Romana Ecclesia potest alios (nempe episcopos) deprimere, alios sublimare, ita ut de episcopis creare archiepiscopos liceat, et e conversa.'^

Natura unitatis est quod una adsit Ecclesia, a qua omnes aliae Ecclesiae circa doctrinam fidei pendere debeant, ut sic una fides in omnibus perpetuo servetur. Hsec una Ecclesia, ex qua oritur unitas ecclesiastica, utique est Romana, ut scribit Sanctus Cjprianus : Ad Pétri Cathedram, atque ad Ecclesiam principalem, unde imitas sacerdotalis exorta est.^ Unde Sanctus Irenseus, de eadem Romana Ecclesia loquens, dixit : Ad hanc enim Ecclesiam, propter potentiorem (legunt alii potiorem) principalitatem , necesse est omnem convenire Ecclesiam, hoc est eos qui sunt undique fidèles,'' Nota « propter potentiorem principalitatem ; » ergo Romana Ecclesia non tantum aliquam habet prseeminentiam, ut vult Febronius, sed prseeminentiam principalem, ad qi'am necesse est (nota, non dicit expedit, aut decens est, sed necesse est) omnetn convenire Ecclesiam.

(1) De Unit. Eccl. c. 4. [2) Ibid.

{3j Le Rom. Pontif. l. 4. c. 24. [A) Ibid,

{T)) Epist. 151. (C) Epist. DÔ, ad Cornet.

Ci) Adv. Ilœres. l. S. c. 3.

Quapi'opter Ecclesia Romana vocatur centrum unitatis, in quo nomine etiam Febronius coavenit : Hanc (nempe Sedem Roruanam) capiit esse aliarum Ecdesiarum et centrum unitatis, nemo catholicorum negat.^ Quid significat centrum unitatis? significat quod sicut omnes circumferentiae lineae in centre uniuntur, sic in judicio Ecclesiae Romanee omnes Ecclesise uniuntur et quiescunt. Propterea ait Sanctus Cjprianus quod ex separatione a Cathedra Pétri, quam vocat caput et originem veritatis, hsereses ortum habuerunt : Et cum hœreses et schismata postmodum nata sint , dum C07iventicula sibi diversaconstituunt, VERITATIS CAPUT atque ORIGINEM reliqueruntJ Et alibi dicit : Qui Cathedram Pétri deserit, in Ecclesia se esse confidit?^ Ac proinde scripsit Sanctus Léo Cliristum super Petrum Ecclesiam eedificasse, ut œterni templi œdificatio... in Pétri soliditate consisteret, hac Ecclesiam siiani finnitate corroborans,... ne Portée contra illarn inferi prœvalerent .*

Ad unitatem igitur doctrinse et fidei in tota Ecclesia servandam, unum Romanum Pontificem veritatis caput (juxta Sanctum Cyprianum) Dominus constituit, ut ipse universam regat Ecclesiam, omnesque fidèles et episcopi ab ipso pendeant, ac in ejus judiciis quiescant.

Sed instat Febronius: Sanctus Cyprianus ait: Episcopatus uniis est, cujus a singulis iti soliduin pars tenetur. ^ Quid dénotât, inquit, illud m solidum tenetur , nisi quod singuli totius episcopatus Ecclesise curam habent? — Sic intelligit Febronius textum illura ; sed non sic intelligunt cardinalis Bellarminus, ^ pater Mamachius, ' et alii communiter, imo nec etiam pater Natalis Alexander. ^

Dixit Sanctus Cyprianus in solidum teneri, sed non dixit a singulis m solidum teneri sequaliter : Sanctus Doctor ibi non aliud dicere voluit, quam omnes episcopos unum componere corpus, quo universa regitur Ecclesia : ita ut omnes integrum episcopatum regunt, sed uQusquisque pro sua parte ; si enim Sanctus Cyprianus sentiret quemque episcopum totius Ecclesiae curam habere, utique dixisset : Episcopatus v.nus est, qui totus a singidis in solidum tenetur ; sed dixit : Cujus a singulis in solidum pars tenetur. Omnes igitur tenant

(1) Loc. cit. c. o. § 8. n. 2. (2) De Unit. Eccl. c. iH.

(3) Ibid. c. 4. (4) Epist. 10. ad episc. prov. Vienn. Edit. Ballerin.

(5) De Unit. Eccl. c. 5. (6) De Rom. Pontif. l. S. c. 16.

(7) Origin. christianar . l. 4. p. 3. c. -/. § S. n. 1.

(8) Sœc. I. diss. 4. § .7. obj. 7.

CAP. VII. DK EPISCOPOKU.VI POTKSTATE, ETC. 595

unum episcopatum in solidum, sed unusquisque illum pro sua purtion« régit; et oranes ab uno capite pendent, sicut omnes radii ab uno sole manant, ut sic Ecclesise et fidei unitas servetur.

Dicit autem in solidum; quia, etsi unusquisque curam habet suie partis, tamen simul aliorum partes tenet in solidum, in quantum quisque episcopus vinculo mutuse unionis, non quidem obligationis, cum aliis tam débet esse conjunctus, ut, ubi necessariuni est, bono aliarura partium et totius ovilis, cura possit, providere teneatur. Omnibus enira cujuscumque corporis membris insita est obligatio, ;:t unum occurrat ad impediendum damnum alterius, et tanto magis totius corporis, ubi aliter detriraentum reparari non possit.

Hoc ipsemet Sanctus Cyprianus exprimit in sua epistola ad Stephanum , in qua scribit : Copiosum corpus est sacerdotiim concordiœ mutuce glutino atque unitatis vinculo copulatum, ut si quis ex collegio nostro hœresim facere et gregern Christi laccrare et vastare tentaverit, subveniant cœteri..,.Nam, etsi pastores multi sumus, unum tamen gregem pascimus, et oves universas quas Owistus sanguine sua et Passione quœsivit, colligere et fovere debemus. ^ Idem expressit Sanctus Augustinus, ubi sic scribit : Cum communis sit omnibus nobis, qui fungimnr episcopatus ofjîcio {quamvis ipse in eo prœeminens celsiore fastigio), spécula pastoralis, facio quod possum pro mei particula muneris, quantum mihi Dominus, adjuvatitibus orationibus tuis, dare dignatur , ut pestilentibus et iiuidiatitibus eorxim scriptis medentia et munientia scripta prœtendam. *

Sic igitur Sanctus Cyprianus et Sanctus Augustinus explicant quemcumque episcopum teneri ad reparandum damnum fidei, ubi opus est, et ad tuendam unitatem Ecclesiae. Hoc ipsum satis déclarât Sanctus Cyprianus eodem loco, ubi profert laudatam sententiam illam (quse pluries a Febronio affertur in médium) : Episcopatus unus est, c^'.Jus a singulis in solidum pars tenetur. Ibi enim Sanctus Doctor probare vult Ecclesiam esse unam, quia unam fidem omnes proliteri et defendere tenentur ; hinc ait: Hanc Ecclesice unitatem qui no^i tenet, tenere se fidem crédit? ... quando et Beatus Apostotus Paulus hoc idem, doceat et sacramentum, unitatis ostendat dicens : « Unum corpus et unus spiritus , una spes vocationis vestrce , unus Dominus,

(1) Epist. 67 {alias 68), n. Set 4.

(2) Contr. duas epist. Pelag. l. 4. c. t. ad Bonif. pap.

595 APPENDIX 1. VlNDlCI.fi, ETC.

icna fides, unum. baptisma, imv.s Deus.^ » Quam unitatem fii-miter tenere et vindicare debemus, maxime episcopi, qui in Ecclesia prœsidemus, ut episcopatum quoqiie ipsum unum atque indivisum probe -

tnus Episcopatus unus est, cujus a singulis in solidum, pars tene-

tur. Ecclesia quoque una est, quœ in multitudinem latius incremento fœcunditatis extenditur. Quomodo soUs multi radii, sed lumen unum, et rami arboris multi, sed robur unum tenaci radiée fundatum, et cicm, de fonte v.no rivi plurimi defl^tunt,... imitas tam,en set^vatur in origine;... sic et Ecclesia Domini, luce perfusa, per orbem totum radios sicos porrig it ; . . . unum tamen caput est, et origo una.~

Patet igitur, in hoc loco Sanctum Cyprianum nihil alind significare velle, quam ornnes fidèles et maxime episcopos teneri ad tuendam ac observandam unitatem fidei et doctrinpe, ut unitas PJcclesiœ servetur; ac propterea omnes a Romano Pontifice, tamquam capite et origine imitatis, pendere debent.

Observe autem quod Febronius sic scribit : Dlximus {cap. i. § i.) Claves a Christo non uni Apostolo, sed corpori Ecclesiœ datas esse, primario gerendas per Apostolos, quibus omnibus et singulis Dominus eas tradidit immédiate, ita ut quilibct horum œqualem in eis partem habuisse credatur, non quidem (nota) quoad externum et politicutn regimen, sed primam et essentlalem religionis jmi'tem christianœ, mdelicet fidei seu doctrinœ propagationem et conservationem .'^ Apostoli igitur, ut hic ait Febronius , non habebant sequalem partem quoad externum regimeti Ecclesiœ; quomodo autem dicit alibi, ut uotavimus sub initio hujus capituli, quod episcopi, tamquam Apostolorum successores, sunt in potestate gubernandi Ecclesiam œquales (Pontilici), non tantum quoad ea quœ ordinis sunt, sed et quœ jurisdictionis, in quantum hœc ad Ecclesiœ regimen spectant?^ En quomodo Febronius in suo falso systemate cogitur quandoque sibimet contradicere ! Sic evenit eis qui falsis priucipiis nituntur ; facile in contradictiones incidunt.

Sed ipse sibi fingat et constituât sicut vult statum et regimen Ecclesiae, nunquam inficere poterit veritatem quam Concilia et Patres

(1) Ephes. 4. 4 6. (2) De Unit. Eccl. c. 4 et 5.

(3) Loc. cit. c. 3. § •/. init. (4) Loc. cit. c. 7. %1.

Page 1