‹ Du Pape et du Concile ou Doctrine complète de s. Alphonse de Liguori sur ce double sujetChapitre 105 sur 138 · CAPITULUM I · texte numérisé non relu

CAPITULUM I

PROBATUR SUPREMA ROMANI PONTIFICIS POTESTAS SCRIPTURIS SACRIS, ET PRÆSERTIM TEXTU SANCTI MATTHÆ! : = TU ES PETRUS, ET SUPER HANC PETRAM, ETC. »

Febronius,! per totum caput l et 2, totis viribus probare nititur regimen Pontificis Romani nequaquam esse supremum sive monarchicum, sed dumtaxat aristocraticum, vel ad summum ex aristocratia et monarchia conflatum. Hinc Papam episcoporum primum esse asserit, ut qui a Christo Domino constitutus est primas et caput ministeriale ad unitatem corporis aristocratici Ecclesiæ servandam ; sed non ideo, inquit, Papa in communi episcopatu majori auctoritate pollet quam alii episcopi, qui æque ac Papa Ecclesiæ fundamenta, ovium pastores, Christique vicarii existunt, quique non a Papa, sed ab ipso Christo immediate et independenter a Pontifice, ad regendam Ecclesiam plenam auctoritatem acceperunt in omnibus illis, sive ordinis, sive jurisdictionis, quae ad regimen Ecclesiæ spectant. Proinde dicit Papam nullo gaudere privilegio infallibilitatis, quæ tantum Ecclesiæ in nomine Christi congregatæ, sive Concilio œcumenico, tradita est, cui Pontifex omnino subjicitur.

Ex his autem falsis principiis plura infert corollaria falsa :

Infert 1° Summum Pontiticem non habere potestatem aut jurisdi. ctionem proprie talem supra alios episcopos, sed ipsum et omnes alios episcopos subditos esse collegio, aut Concilio, ejusque decisionibus ; et proinde nihil posse Papam in alienis episcopatibus ordinare.

2° Qualis est in senatu præsidens, talem esse Pontificem in collegio Ecclesiae ; postulat enim suffragia alioram, qui ei non subsunt, nihil-

(1) Opere cit.

que proprio arbitrio statuit; vigilat, monet, corrigit, sed ex sua auctoritate non punit ; illorum caput est, inter ipsos primus, sed non stricto sensu illis major.

3° Papam, tamquam primum in Ecclesia, vigilare debere ut Canones observentur, illibatum custodiatur fidei depositum, et iidem sint substantialiter ritus in administratione Sacramentorum; atque ideo potestatem habere cogendi eos qui in falsis doctrinis aut pravis moribus duri sunt.

4° Etsi Pontifex, si solus sit, non habeat potestatem condendi leges pro tota Ecclesia, posse tamen, quando difficile sit generale Concilium convocare, leges condere easque Ecclesiæ proponere ; ita vero, ut vim legis non habeant, nisi postquam sint communi consensu receptæ.

5° Licet Papa non sit omnium controversiarum judex, ejus tamen judicio, quia primas habet partes in judicando, omnes stare teneri, nec oppositum docere posse, donec Ecclesia non contradicat..

6° Si aliquod grave damnum Ecclesiæ immineret, quod solis Apostolica Sedis curis non posset averti, posse Papam et debere congregare Concilium generale.

T° In rebus gravioribus ad universam Ecclesiam spectantibus, tam quoad fidem quam quoad disciplinam, Papæ consilium requirendum esse.

8° Pontificem dispensare posse a legibus, etiam a generalibus Conciliis latis, casu quo ipsum Concilium dispensaret.

9° Pertinere ad Papam judicium ferre in causis appellationis, sed cum certis conditionibus.

10° Romanum Pontificem, ratione sui primatus, jus habere expediendi vicarios et legatos, sed cum ea tantum auctoritate jurisdictionis, quæ illis a Concilio Tridentino concessa est.

11° Collationem quorumceumque beneficiorum originario jure ad episcopos pertinere, sublatis provisionibus ad Sedem Romanam devolutis.

12° Jus appellationum ex omnibus Ecclesiæ partibus de jure Romano Pontitici non competere.

13° Abolendas prorsus esse annatas, nempe reservationes fructuum unius anni beneficiorum aliquorum vacantium in favorem Camere Apostolicsæ.

14° Nullo jure posse Papam aliquorum casuum absolutionem nec dispensationes sibi reservare.

526 APPENDIX I. — VINDICLÆ, ETC.

15° Invalidum esse privilegium mendicantibus a Papa concessum excipiendi confessiones in aliorum dicecesibus.

16° Abrogandam esse regularium exemptionem a jurisdictione ordinariorum.

17° Episcopos immerito cardinalibus postponi.

18° Peragendam esse reductionem genuini juris canonici, cum sit noxia Ecclesiæ potestas quam Papa post falsas decretales sibi arrogavit.

19° Causas fidei non servari Pontifici, sed tantum cecumenicis Con ciliis. Papam nil aliud posse extra Concilium, quam suo dissensu impedire quominus aliquid dependens ab ordine Ecclesiae universalis perficiatur.

20° Confirmationem electionis episcoporum ad Synodum provincialem aut metropolitanam pertinere; et idem dicendum de translationibus episcoporum, eorumque resignationibus et depositionibus.

21° Erectionem novorum episcopatuum de jure a metropolitano, vel particulari Concilio, fieri posse; idemque dicendum de novis metropolibus et Ecclesiis primatialibus.

Omitto alia similia, quæ disperse in libro Febronii afferuntur. Sed his tantum consideratis quæ supra hic notavimus, quis non cernit quod si his perniciosis principiis et illationibus Febronii in Ecclesia locus daretur, tota Ecclesia contentionibus et schismatibus irreparabiliter impleretur? Dicunt schismata reparari per Concilia; infra videbimus per manifesta momenta, quod Concilia respectu ad schismaticos nullum vel fere nullum remedium porrigunt.

Nos autem propugnamus primatum Romani Pontificis non esse solius directionis, consistentis in pura vigilantia, in exhortationibus, admonitionibus, et a consensu Ecclesiæ dependentem; sed esse primatum proprie potestatis et jurisdictionis, inseparabiliter ex divina institutione pre se ferentem, præter directionem, sequentia jura, scilicet :

1° Judicium ferre in causis que majores dicuntur.

2° Sancire leges universam Ecclesiam obligantes, statim ac sint sufficienter promulgata.

3° Appellationes ex toto orbe christiano recipere, etiam in prima instantia.

4° Habere superioritatem supra Concilia generalia, atque ordina riam et immediatam potestatem super omnes fideles.

Febronius! autem explicare incipit Scripturas quibus nos Papæ adulatores communiter utimur ad adstruendam supremam Romani Pontificis potestatem : et primo loquitur de laudato Matthæi textu ubi Salvator noster, cum discipulos interrogasset : Quem dicunt homines esse filium hominis? atque Petrus respondisset : Tu es Christus, Filius Dei vivi, Jesus ipsi dixit : Beatus es Simon Bar- Jona, quia caro et sanguis non revelavit tibi, sed Pater meus, qui in cœlis est; et ego dico tibi quia tu es Petrus, et super hanc petram æœdificabo Ecclesiam meam, et Porta inferi non pravalebunt adversus eam .?

Ait Febronius : Unde Romani eorumque fautores concludunt solum Sanctum Petrum, ejusque in Romana Sede successores, esse lapides fundamentales Ecclesia; soli Petro immediate a Christo datas esse Claves Ecclesia; ac per hunc in reliquos Apostolos, per ejus successores in omnes episcopos omnem sacram auctoritatem dimanare ; quod quam parum Patrum, imo universalis Ecclesiae sensui conveniat, mox videbimus.3 Deinde dicit hunc textum variis modis a Patribus interpretari: primo alii per illam petram intelligunt Petri confessionem de Christi divinitate, nomine aliorum etiam Apostolorum peractam; alii per petram intelligunt ipsum Salvatorem Jesum, qui est Ecclesiæ lapis angularis verumque Ecclesia fundamentum, juxta illud : Ad quem accedentes lapidem vivum, etc.,* ac illud Divi Pauli: Fundamentum enim aliud nemo potest ponere, prater id quod positum est, quod est Christus Jesus. Atque pro hujusmodi interpretatione citat Sanctum Augustinum dicentem : Super hanc ergo, inquit, petram, quam confessus es, œædificabo Ecclesiam meam ; petra enim erat Christus, etc.6

Cæterum, quod verba Christi « per hanc petram » de Petro intelligantur, est communis sententia Sanctorum Patrum, quorum oracula hic ipsorum verbis adnotabimus.

Sanctus Cyprianus ait : Deus unus est, et Christus unus, et una Ecclesia, et Cathedra una super Petrum Domini voce fundata. Aliud

(1) Loc. cit. ce. 1.82. (2) Matth. 16. 13-19. (3) Loc. cit. (4) I. Petr. 2. 4.

(5) Z. Cor. 3. 11. (6) In Joan. tr. 124. n. 5.

52 APPENDIX I, — VINDICIÆ, ETC.

altare constitui, aut sacerdotium novum fieri, præter unum altare et unum sacerdotium, non potest. Quisquis alibi collegerit, spargit.\ Et alibi : Petrus, quem primum Dominus elegit, et super quem ædificavit Ecclesiam suam.?

Sanctus Maximus : Per Christum Petrus factus est petra, dicente ei Domino : « Tu es Petrus, et super hanc petram, etc. »3

Sanctus Gregorius Nyssenus : Dei vero Ecclesia in ipso (Petro) solidatur; hic enim jurta prwrogativam sibi a Domino concessam, firma et solidissima petra est, super quam Salvator Écclesiam edificavit.4

Sanctus Gregorius Nazianzenus : Vides quemadmodum ex Christi discipulis, magnis utique omnibus et excelsis, atque electione dignis, hic petra vocetur, atque Ecclesiæ fundamenta in fidem suam accipiat.5

Sanctus Epiphanius : Princeps Apostolorum Petrus... solide petra instar nobis exstitit, cui velut fundamento Domini fides innititur, supra quam Ecclesia modis omnibus exstructa est.$ Addidit idem Sanctus Epiphanius eodem loco hæc memorabilia verba : Ile quoque firmissimus structure lapis ac divina domus fundamentum fuit. Et alibi idem Sanctus Epiphanius in Ancorato : Dominus constituit Petrum primum Apostolorum, petram firmam, super quam Ecclesia Dei adificata est,8

Pariter a Sancto Joanne Chrysostomo appellatur Petrus Basis Ecclesia.9

Sanctus Basilius scribit : Quoniam (Petrus) fide præstabat, Ecclesie... edificationem in seipsum suscepit.!0

Progrediamur ad alios Patres.

Sanctus Augustinus dixit : Petrum itaque fundamentum Ecclesia Dominus nominavit, et ideo digne fundamentum hoc Ecclesia colit, supra quod ecclesiastici æœdificii altitudo consurgit. Alibi Sanetus

(1) Epist. 40, ad pleb. de quing. presb. schism (2) Epist. 71, ad Quint.

(3) In Natal. BB. Petrt et Pauti, serm. 1.

(4) Laudat. 2. in S. Steph. circa finem.

(5) Orat. 26. De Moderat. in disput. serv. n. 18 Edit. Ben. (6) Hæres. 59. c. 7. n. 7, Edit. Petav. (7) Ibid n. 8. (8) Ancorat. c. 9.

(9) In illud: Vidi Domin. homit. 4. n. 5. Edit. Ben. (10) Adv. Eunom. I. 2. c. 4. (11) Serm. 190. Edit. Ben.

DI

Doctor sic scripsit : Numerate sacerdotes vel ab ipsa Petri sede...; ipsa est petra quam non vincunt superba inferorum Portæ.\

Origenes : Vide magno illi Ecclesiae fundamento et petra solidissimæ, super quam Christus adificavit Ecclesiam, quid dicatur a Domino : « Modica fidei, quare dubitasti ? » ? Et alibi idemque Origenes protulit illam succi plenam sententiam : Si pr@valerent (inferi) adversus petram in qua Ecclesia fundata est, etiam adversus Ecclesiam pravalerent ;% ubi verbum petram necessario intelligendum de persona Petri; alioquin, si Origenes intellexisset petram esse Ecclesiam, prorsus inepte locutus fuisset, dicendo quod si infernus preevaleret contra Ecclesiam, in qua fundata est Ecclesia, contra Ecclesiam etiam prævaleret. ì

Sanctus Paulinus : Petra est Christus; etiam discipulo hujus vocabuli gratiam non negavit, cui dicit : u Super hanc petram, etc. m4

Sanctus Gregorius : Quis nesciat Sanctam Ecclesiam in A postolorum principis soliditate firmatam?®

Sanctus Athanasius : Tu es Petrus, et super fundamentum tuum Ecclesiæ columna sunt confirmatæ.$ Columne sunt episcopi, sed Petrus columnarum fundamentum est.

Sanctus Cyrillus : Secundum hanc promissionem (scilicet : Tu es Petrus, et super hanc Petram) Ecclesia Apostolica Petri ab omni ‘ seductione hæreticaque circumventione manet immaculata,?

Sanctus Hilarius : O in nuncupatione novi nominis felix Ecclesia fundamentum! O beatus cœli janitor!8

Sanctus Augustinus : Petra enim dicitur, eo quod primus in nationibus fidei fundamenta posuerit, et tamquam sazum immobile totius operis christiani compagem molemque contineat.® Nota hæc postrema verba : saxum immobile, etc.

Tertullianus : Latuit aliquid Petrum, edificand@ Ecclesia petram dictum?!0

Sanctus Gregorius : Cunctis Erangelium scientibus liquet quod...

{1) Psatm. contr. part. Donat. (2) In Exod. homit. 5. n 4. (3) In Matth. 16. 18. et apud Bettarm. De Rom. Pontif. 1. 4. c. 5. (4) Epist. 4, ad Sever. (5) Epist. 1. 6. ep. 37.

(6) Epist. aa Felice. pap.

(7) Apud S. Thom. Catena aurca, in hunc loc.

(8) In Matth. c. 16.

(9) Serm. 192. App. Edit. Ben.(Juxta alios, S. Ambr. vel S. Marin.) (10) De Præscript. c. 22. si

530 APPENDIX I. — VINDICIÆ, ETC.

Petro... totius Ecclesia cura commissa est; ipsi quippe dicitur : « Tu es Petrus, et super hanc petram, etc. m1

Sanctus Petrus Chrysologus scripsit : Petrus a petra nomen adeptus est, quia primus meruit Ecclesiam fidei firmitate fundare.*

Sed audiamus quid de hoc textu dicat Sanctus Hieronymus. Sanctus Doctor ait verbum petram omnino intelligendum esse de persona Petri propter litteralem sensum particulæ petræ, que in eo loco significat idem ac Petrum. Sanctus Hieronymus? scribit quod Christus verba illa « Tu es Petrus, et super hanc petram, etc., » protulit syriaco idiomate, in quo petra idem est ac Cephas; cum enim Sanctus Petrus ab ejus fratre Sancto Andrea fuit ad Christum adductus, tum Dominus ei dixit: Tu es Simon, filius Jona; tu vocaberis Cephas, quod interpretatur Petrus.4 Maxime animadvertenda sunt verba : Cephas, quod interpretatur Petrus. Hinc ait Sanctus Hieronymus quod cum Christus ibi Simonem nuncupaverit Petrum, nomine illo supereminentem ei potestatem prænunciavit, quam in posterum super omnes Apostolos ipsi conferre designabat; idcirco sic scribit : Non quod aliud significet Petrus, aliud Cephas; sed quod quam nos latine et grace PETRAM vocemus, hanc Hebræi et Syri propter lingua inter se viciniam cePHAM nuncupent.5 Itaque dicente Jesu : « Tu es Petrus, et super hanc petram œdificabo Ecclesiam meam, » hinc constat verbum petram a Christo applicatum fuisse, non quidem suæ divine persone, nec fidei professioni a Petro exhibitæ, sed proprie persone Petri. Et ideo Sanctus Hieronymus pluribus aliis in locis tradidit, per verbum petram intelligi personam Petri. Ad Sanctum Damasum papam scripsit : Ego nullum primum nisi Christum sequens, Beati tudini tua, id est Cathedræ Petri, communione consocior ; super illam petram adificatam Ecclesiam scio.® Et postea subdit : Quicumque tecum non colligit, spargit : hoc est, qui Christi non est, Antichristi est.? Alibi : Super Petrum fundatur Ecclesia; licet idipsum in alio loco super omnes Apostolos fiat, et cuncti Claves regni ceelorum accipiant, et ex equo super eos Ecclesia fortitudo solidetur, tamen propterea inter duodecim unus eligitur, ut, capite constituto,

(1) Epist. 1, 5. ep. 20. (alias, 1. 4. ep. 82.)

(2) Serm. 154. (3) In Galat. 1. 4. c. 2.

(4) Joan. 1. 42. (5) In Gatat, 1. 1.c. 2.

(6) Epist. 15, ad Damas. de trib. Hypost. Edit. Ben. (7) Ivia.

schismatis tollatur occasio.! Præterea idem Sanctus Hieronymus scripsit : Secundum metaphoram petra recte dicitur ei: « Adificabo

Ecclesiam meam. » ?

Et sic respondetur Febronio afferenti auctoritatem Sancti Augustini, qui in suis Retractationibus? dicit verbum illud petram intelligendum de Christo, non de Petro. Primo advertendum Sanctum Augustinum opinionem hanc non absolute tenuisse ; nam ibidem ait : Harum autem duarum sententiarum quæ sit probabilior eligat lector. Secundo respondetur cum Bellarmino,‘ Sanctum Doctorem ideo hanc opinionem amplexum esse, quia verbum Petrus sumpsit uti nomen derivatum a petra, ut Sanctus exprimit in alio loco dicens : Petrus a PETRA cognominatus,... apostolatus principatum tenens.5 Sed Sanctus Hieronymus,5 qui in lingua syriaca erat valde edoctus, dicit nomen Petri non cognominari a petra, sed idem esse ac petram sive Cephas. Et idem explicat Sanctus Cyrillus ubi loquens de verbis illis supra relatis, « Tu es Simon, filius Jona, vocaberis Cephas, etc., » -dicit : Nec Simon fore jam nomen illi, sed Petrus, pradicit; vocabulo ipso commode significans quod in eo tamquam in petra lapideque firmissimo suam esset eedificaturus Ecclesiam,?

Idem notavit Sanctus Optatus Milevitanus, dicens : MNegare non potes scire te in urbe Roma Petro primo Cathedram episcopalem esse collatam, in qua sederit omnium Apostolorum caput Petrus; unde et Cephas appellatus est, etc.8

Dicunt Christum esse primam petram et principale Ecclesiæ fundamentum. Quis hoc negat? sed hoc non impedit quod Dominus ex hoc mundo discedens et mundo invisibilis factus, Petrum ut fundamentum Ecclesiæ secundarium et visibile reliquerit. Salvator propria virtute est fundamentum Ecclesiæ, Petrus autem per Christi communicationem. Ideirco Sanctus Leo, Petrum alloquens nomine Christi, scribit : Cum ego sim inviolabis Petra, ego fundamentum, præter quod nemo potest aliud ponere, tamen tu quoque petra es, quia mea

(1) Adv. Jovinian. 1. f. n. 26. (2) In Matth. 16.

(3) Retract. 1. f. c. 21. (4) De Rom. Pontif. 1. 1. c. 10. (5) Serm. 76. Edit. Ben. (6) In Gatat. 1. 1. c. 2.

(7) In Joan. 1. 2. c. 12.

(8) De Schism. Donatist. adv. Parmenian. 1, 2. c. 2.

532 APPENDIX I. — VINDICIÆ, ETC.

virtute solidaris, ut quæ mihi potestate sunt propria, sint tibi mecum participatione communia.! Et alibi scripsit: Christus est petra primaria, supra quam Ecclesia est edificata; et Petrus est secundaria petra, supra quam reliqua structura consurgit.

Idemque eleganter scripsit Sanctus Basilius : At Petrus audierat se esse petram, ita laudatus a Domino; licet enim petra esset, non tamen petra erat ut Christus. Ut Petrus petra erat; nam Christus vere est immobilis petra, Petrus vero propter petram; axiomata namque sua Jesus largitur aliis ;... petra est et petram fecit. ?

Idem intellectum fuit in Concilio Chalcedonensi,* ubi Petrus appellatur petra.

Si igitur verum est quod scribit Vincentius Lirinensis, 4 cujus auctoritatem laudat Febronius, 5 nempe quod in interpretandis Scripturis Sacris maxime attendendus est consensus Sanctorum Patrum unanimis aut saltem communior, juxta hanc regulam non dubitandum quod illad « hanc petram » de persona Petri interpretari debet, eo quod (ut vidimus) sic communiter Sancti Patres sentiunt, videlicet Sanctus Cyprianus, Sanctus Gregorius Nyssenus, Sanctus Gregorius Nazianzenus, Sanctus Chrysostomus, Sanctus Epiphanius, Sanctus Augustinus, Sanctus Basilius, Sanctus Hieronymus, Sanctus Cyrillus, Sanctus Athanasius, Sanctus Hilarius, Sanctus Maximus, Sanctus Paulinus, Sanctus Gregorius Magnus, necnon Origenes, Tertullianus, et alii, ut infra.

Pergit Febronius, et opponit quod, licet verba Rane petram accipienda essent de persona Petri, attamen, sicut Domino omnes Apostolos interroganti Petrus non tantum suo quam suorum condiscipu lorum nomine respondit, ita cum Christus Petro dixerit: Tu es Petrus, et super hanc petram, etc., intelligendum per illa verba non solum Petrum, sed etiam reliquos Apostolos tamquam fundamenta Ecclesise constitutos fuisse, juxta illud Sancti Pauli: Ædificati supra fundamentum Apostolorum, illudque Joannis in Apocalypsi, ubi : Et murus civitatis habens fundamenta duodecim, et in ipsis duodeciin

(1) In annir, assumpt. sur, serin, 3. c. 2.

(2) Homit. de Poenit. cire. fin. (3) Act. 3.

(4) Commonitor. t. I. c. 32. | (5) Loc. cit. e. 1. SI. n. 2, (6) Ephes. 2. 20. |

nomina duodecim Apostolorum Agni.! — Et pro hac sua oppositione Febronius? affert etiam auctoritatem Sancti Leonis : Transivit... in alios Apostolos vis potestatis istius, et ad omnes Ecclesiae principes decreti hujus constitutio commeavit; sed non frustra uni commendatur quod omnibus intimatur; Petro enim ideo hoc singulariter creditur, quia cunctis Ecclesia rectoribus forma preponitur,3 Mirum videbitur alicui Febronium plures Patrum auctoritates pro se adducere, que manifeste sibi adversantur ; sed mirum non erit eis qui ipsius astutiam inspicient ; ideo namque affert ipse pro se auctoritates sibi adversantes, ne alii postea pro nostra sententia illas probare, uti revera probant, existiment.

Sed respondeamus ad objectionem factam a Febronio. — Etsi alii Apostoli merito dici possunt Ecclesiæ fundamenta, ita ut verba illa et super hanc petram, etc. indirecte vel minus principaliter omnes Apostolos respexerint, tamen Petrus fuit a Christo contemplatus tamquam principale fundamentum, cum ipsi signate verba illa directa fuerint, ut patet ex ipso textu citato Matthæi, ubi Dominus primum omnes interrogavit discipulos : Vos autem quem me esse dicitis ? Sed solus Petrus respondit: Tu es Christus, Filius Dei vivi. Et tune Salvator ei dixit : Beatus es Simon Bar-Jona, quia caro et sanguis non revelavit tibi, sed Pater meus, qui in cœælis est. Et ego dico tibi quia tu es Petrus, et super hanc petram ædificabo Ecclesiam meam.4 Ratio igitur qua Petrus fuit a Christo constitutus petra fundamentalis Ecclesiæ, fuit quia ipse solus specialiter illuminatus et inspiratus extitit ad confitendum Jesum filium Dei, et ideo meruit a Christo audire : Beatus es Simon, etc.

Hinc scribit Sanctus Epiphanius : Et deatus (Petrus) idcirco igitur...; sic enim ei qui inter Apostolos primus esset, consentaneum erat, solida, inquam, illi petra, supra quam Ecclesia Dei est fundata, et Porta inferi non pravalebunt illi; quarum Portarum nomine hæreses et hæreseon conditores intelliguntur.5

Idem scribit Sanctus Basilius: Quoniam fide prastabat, Ecclesia... edificationem in seipsum suscepit.8

(1) Apoc. 21. 14. (2) Loc. cit. c. 1.82. n. 5. (3) In annivers. assumpt. suæ, serm. 3. c. 3. (4) Matth. 16. 15-19. (5) Ancorat. c. 9.

(6) Adv. Eunom.t. 2. n. 4.

531 APPENDIX I. — VINDICIÆ, ETC.

[dem scribit Sanctus Ambrosius : Quia Petrus solus profitetur ex omnibus, omnibus præfertur.\

Sanctus Gregorius : Cunctis Evangelium scientibus liquet quod... Petro totius Ecclesie cura commissa est ; ipsi quippe dicitur : « Tu es Petrus, etc.?

Sed distinctius id declaravit Sanctus Leo : Ideo beatus es, quia te Pater meus docuit, nec terrena opinio te fefellit.... « Et ego, inquit, dico tibi quia tu es Petrus, et super hanc petram @dificabo Ecclesiam meam; » hoc est, sicut Pater meus tibi manifestavit divinitatem meam, ita et ego tibi notam facio excellentiam tuam : « Quia tu es Petrus, et super hanc petram, etc. »3 Et idem Sanctus Leo in eodem sermone, apud ipsum Febronium,4 addit: Transivit... in alios Apostolos vis potestatis istius, et ad omnes Ecclesia principes decreti hujus constitutio commeavit ; sed non frustra uni commendatur quod omnibus intimatur; Petro enim ideo hoc singulariter creditur, quia cunctis Ecclesia rectoribus forma præponitur.5 Quibus verbis Sanctus Leo sat clare explicat quod, licet Apostoli ex peculiari privilegio æqualem ac Petrus potestatem plenam acceperint ubique prædicandi, sacerdotes ordinandi, episcopos constituendi, novas Ecclesias fundandi, novasque leges circa Sacramentorum administrationem sanciendi (hoc enim necesse fuit, ait Bellarminus,° in illis primordiis ad fidem propagandam), Petrus tamen accepit ut ordinarius pastor, Apostoli ut delegati; et ipsi omnes erant subordinati Petro tamquam omnium rectori, a quo dependere debebant, ut sic contentiones eliminarentur.

Idem expressit Sanctus Hieronymus (ut supra adduximus), dicens quod, licet Ecclesia super omnes Apostolos fundata fuerit, tamen ad schismata evitanda Petrus omnibus fuit prælatus : Super Petrum

fundatur Ecclesia; licet idipsum in alio loco super omnes Apostolos .

fiat..., tamen propterea inter duodecim unus eligitur, ut, capite constituto, schismatis tollatur occasio.? En ratio convincens cur Sanctus Petrus intelligi debet electus a Christo tamquam fundamentum principale et supremum omnium caput, cui omnes parere tenebantur,

(1) In Luc. c. 24. 1. 10. n.175.

(2) Epist. t. 5. ep. 20. (atias, 1. 4. ep. 32.)

(3) In annivers. assumpt. sue, serm. 3. c. 2.

(4) Loc. cit. c.1.$2. n.3. (5) Loc. cit. c. 3.

(6) De Rom. Pontif. 1. 1. c.9. (7) Adv. Jovinian. 1 1.n. 26.

quia aliter inter ipsos Apostolos contentiones evitari non potuissent.

Eamdem autem potestatem quam Christus tradidit Petro, necessario censendum est quoque tradidisse Summis Pontificibus, successoribus Petri; quoniam potestas illa, ut observat Sanctus Augustinus, non fuit Petro collata in favorem sus persone, sed in beneficium Ecclesie; unde necesse fuit ut usquedum Ecclesia permansura est, Pontifices eamdem potestatem obtineant, prout idem Sanctus Augustinus scripsit : Zn qua (Romana Ecclesia) semper A postolicæ Cathedræ viquit principatus.?

Id Febronius non negat; negat vero Petro potestatem supremam traditam fuisse super universam Ecclesiam ; at, quia videt Sanctorum Patrum sententias evidenter sibi adversari, audet dicere Patres in hac re figuratas aut ampullatas elocutiones? protulisse. De hoc fusius in posterum infra agemus;* sed velit aut nolit Febronius, certum est Patres communiter sentire quod verbis illis : Tu es Petrus, etc., fuerit Petrus constitutus a Christo præ Apostolis primum fundamentum Ecclesiæ, Atque si Petrus est Ecclesiæ fundamentum, sine dubio ejus potestas esse debet suprema et infallibilis; alioquin ædificium Ecclesiæ numquam in tuto, sed in continuo labendi periculo maneret, argumento Origenis qui scripsit (ut supra retulimus) : Si prævalerent (inferi) adversus petram,\in qua Ecclesia fundata erat, etiam adversus Ecclesiam pravalerent.3 Hinc Sanctus Thomas ostendit definire dogmata fidei tantum ad Papam spectare, dicens : Hoc autem pertinet ad auctoritatem Summi Pontificis ; et hujus ratio est, quia una fides debet esse totius Ecclesia, secundum illud : » Idipsum dicatis omnes, et non sint in vobis schismata;4 » quod servari non posset, nisi questio de fide exorta determinetur per eum qui toti Ecclesia praest, ut sic ejus sententia a tota Ecclesia firmiter teneatur.5 [demque tenuerunt Sanctus Bonaventura,8 Echius,” cardinalis Hosius,8 cardinalis Cajetanus,° Thomas Waldensis,!°cardinalis Turrecremata,!!

(1) Epist. 43. Edit. Ben. (2) Loc. cit. c. 3.$8. (3) In Matth. 16. 18. et apua Betlarm. De Rom. Pontir. 1. 4. c. 8. (4) Z. Cor. 1.10. (5) Summa, 2. 2. q. 1. a. 10.

(6) Summa theot. q. 1. a. 3. d. 3.

(7) De Primatu Petri, 1. 1. c. 18.

(8) Contr. Brentium, t. 2. (alias Propugnationes vere Doctr. 1. 2.) (9) De Auctorit. Papæ et Concil. tr. 4. c. 9. (10) Doctr. Fid. 1. 2. c. 47 et 48.

(11) Summa de Eccl. 1. 2. c. 109 et sea.

(*) Cap. V.

536 APPENDIX I. — VINDICIÆ, ETC.

Driedo,! Joannes a Lovanio, Stapleton,? Sanderus,3 Melchior Canus,$ Bellarminus,5 Spondanus,® Thomassinus,? Ludovicus Bail,8 Duvallius,® Soto,!0 cardinalis Gotti,!! et alii innumerabiles.

Repetamus hic memorabilem illam Cypriani sententiam : Neque enim aliunde hæreses obortæ sunt, aut nata sunt schismata, quam inde quod sacerdoti Dei non obtemperatur; nec unus in Ecclesia ad tempus sacerdos et ad tempus judex vice Christi cogitatur.\? Nota : Unus sacerdos, judex vice Christi.

(1) De Eccl. Dogm. 1. 4. c. 5. p. 3.

(2) Princip. nd. Relectio, contror. c. 3. q. 4. (3) De Ctave David, 1. 5. c. 4. (4) De Locis theol. t. 6. c. 7. (5) De Rom. Pontif. 1. 4. c. 2. (6; Ad ann. 800. n. 2. (7) In Concit. diss. 18, et passim.

(8) Apparat. ad Summ. Concil. p. 5.

(9) De supr. Rom. Pontir. Potest. p. 2.

(10) Derens. cath. confes. c. 83 ad 85.

(11) De vera Christi Eccl. t. 4. c. 11.S1.—t. 2. p. {.a. 3. (12) Epist. 55, ad Cornet.

CAPITULUM Il.

PROBATUR POTESTAS SUPREMA PONTIFICIS DUOBUS ALIIS TEXTIBUS : « ET TIBI DABO CLAVES, ETC. » ET:

Page 1