K- VIII

RÉPONSE DU PAPE A LA LETTRE DE l'aSSEMBLÉE, EN FAVEUR DES OIIDRES RELIGIEUX.

Plus P. P. VI.

Dilecte fili noster, venerabdes fratrcs et dileeti filii, salulem et apostolicam benedictionem. Epistola vesîrain qua miserandum in moduni exponitis exiiium istie, et pêne interitum regularium ordinum, singulareui magnatuque iu nos excitavit admirationeni propter soUicitudinem illam, quani praefertis, tuendi dignitateni eoruju e quibus tôt tantique prodierimt doctrina et sauctitate praestantissimi viri, qui episcopis in pastorali ministerio obeuiido, multam

XXXII • PIÈCES JUSTIFICATIVES

seniper atqiie utilem operam praestiterunl; idcirco lecta est a nobis libentissime, (uni quod ex ea cognovinuis ac deprehendinius vestri cleri imaginem, qui ad reclam ecclesiae disciplinaiii et ad saluteuitaniuiarum suas curas convertit. Ou;e omnia grata, et peroptata ac pnesertim iii causa acciderunt. Quare vos, dilecte lili noster, venerabiles fratres et dilecti filii, licet absentes tanquam présentes, nostra benevolentia, nostro animi studio et paterna? caritatis affectu sumus amplexi. Necdubitamus eorum, quae a nobis facta sunt, plane confirmare, quae sapienter suggeritis, jam fuisse penitus inflxa in cogitationibus nostris, ita quidem ut quiquid detrimenti haec monaslici ordinis clades attulit quoad ejus fieri potest, resarciatur : verum liaec re magis quam verbis prœstanda sunt. Caeteruui quod attinet ad Antoniniani ordinis supressiouem , quam dolenter describitis , scire debetis , dilecte fili noster, venerabiles fratres et dilecti fdii, eam janipridem ante nostrum pontificatum inceptara fuisse ; et ut penitus absolveremus, impulerunt regia officia et praesertim licentia monachorum, qui, ut dissolute et commode viverent, sui institut! compedes confringere atque abjicere adnitebanlur, ut in comitiis generalibus qu;e postrema habuerunt, ipsi suo assensu palam professi sunt. Quod et si appareret neque occuli posset, cum in nostro ac to- Uus urbis conspectu libère ac licentius vagarentur in hoc nionasterio sancti Antonii in exquiliis, quo omnes ex gallia canonici convenerant, tamen ut ne a vetere consuetudine recederemus, adhibuimus in consilium aliquot doctrina et prudentia pra>ditos S. R. E. Cardinales qui asseveranter e.xistimarunt, licere nobis ad ejusdera ordinis suppressionem lutissime, salva religione et fide, devenire, fundis ac bonis quae ejusdem hospitalis ordinis erant, alteri item hospilalario ordini attributis. Hactenus de Antonianis. Nam de aliquot Cœlestinorum monasteriis suppressis, duo a praedecessore nostro suppressa fuisse constat, qui hoc ante non statuit, quam suis litterls in forma brevis datis kal. MartiiMUCCLXXiii mandaverJt episcopis, ut monasieria quisque in sua diœcesi posita visitarct, et monachos omnes et singulos cxquireret, utrum emendationi et reformationi moruni, quae proponebatur, vellent assentiri. Quam quum omnes ad unum rejecissent, quemadraodum episcopi retideruiit, monasteria Senonense et Metense suppressit. Eanidem nos ralionem ac regulam secuti, mullo plura Cœlestinorum monasteria supprimcndajudicavimus, auditis tamen cujusque diœcesis episcopis, quos inter, nonnulli ex vobis aderant, in hodiernis comiiiis veslris congregati, ita sane ut, si qui episcopi,

PIÈCES jrSTlFIC\TIVF.S. TWIll

lirol numéro pauci rcpiisnariint, habeant adliur in suis diœcpsibiis monasteria cœlesiiiioium. Videtis igitur, dilecle lill iKisier, veneral)iles fratres et dilectl lilii, ac probe intelligitis, liiiiorem illum atque treniorem qui istius regni regulares ordines invasit non a nostro ponlilicatu ortum duxisse ; sed quod iidem regulares a suis institutis ita dellexerunt, ut regularis observantia jaceret, nuUa vigerent studia Utteraruni, nulla fere luonasticas disciplinaE vestigia apparerent. Quod si iidem ordines, quos nunc vestris litteris enixe commendatis, imnmtata vivendi raiione, sui quisque institut! tenax erit et observator diligentissimus, niliil est quod timeani, niliilque omnino a nobis novitatis expectent. Vos igitur loto animo et studio in eam curam et cogitationem mcumbere debetis, ut abusus onuies, qid in ordines regulares irrepserunt elimineniiu", ne ad extremum et voluiitarium ruant interitum. Quod si evenerit, erit prolecto cur ipsi bene sperent, ut scribitis, de clementia carissimi in Christo (ilii nostri régis christianissimi, cui justis>imam perpetui ecclesiasticorum ordinum defensoris laudem tribuinius. Dcnique uttoti causiP satisfaciamus, nova' illai leges quie ad protraliendam ietatem professionis edit* sunt, mule imminutum religiosorum hoaiiiuim numerum conjiri polest, vestra; etiam partes esse debent, qui nostri pastoralis muiieiis adjutores eslis ;.c socii, curare, ut ea-dem et ali;e, si quae sunt, ordinibus rcgularibus perniciosa» leges antiquentur. Intérim nostrae erga vos benevolentia? certissimum pignus accipite, upostolicam benedictionem quam vobis, dilecte fili noster, venerabiles fratres et dilecti filii, ex intiniis aiiinii nosii i jcnetralibus depromptam peramanter impertimur.

Datum Rom;e apud sanctam Mariam Majorem, sub anuulo piscatoris, die xi octobris mdcclxxx, pontificatus nostri anno sexto.

Signatum, Benedictis Stai;.

Au dos est écrit : Dilectoiiiio nostro S. R. E. cardinali et \enerabilibus archiepiscopis et episcopis necnon dilectis (iliis aliisecclesiasticis viris in comitiis generalibus cleri gallican! congregatis.

X\Xiy PIECES JUSTIFICATIVES.