ZOSIM£, HISTOIRE NOUVELLE, VI

Suèves et à des Âlains, ayant franchi ces passages, avaient porté le ravage chez les peuples transalpins, et, après y avoir fait de grands massacres, s'étaient rendus redoutables même aux armées de Brettanie, qui furent contraintes, par la peur de les voir arriver jusqu'à elles, d'en venir à élire des tyrans, je veux parler de Marcus, de Gratianus et de Constantin après eux. Dans une rude bataille contre ce dernier, les Romains furent vainqueurs, après avoir égorgé la plus grande partie des barbares; mais ils ne poursuivirent pas les fuyards, qu'ils auraient pu exterminer totalement : ils leur permirent ainsi de réparer leur défaite, de former une grande multitude agglomérée et de devenir assez forts pour engager de nouveaux combats. Voilà pourquoi Constantin mit dans ces lieux des garnisons, afin de ne pas laisser le passage libre aux barbares. Il mit ainsi hors de tout danger les pays rhénans, dont la sécurité avait été bien négligée depuis les temps du roi Julianus^

rV. Après avoir ainsi réglé toutes choses dans la Galatie (Gaule), il revêt des insignes de csesar Constant, l'alné de ses fils, et l'envoie en Ibèrie; il voulait se rendre maître de tous les peuples de ce pays, tout à la fois pour augmenter son empire et pour ôter en ce pays la puissance aux parents d'Honorius. La crainte lui était venue que, rassemblant un jour en corps d'armée les soldats de ce pays, et franchissant la Pyrènè, ils ne marchassent contre lui, pendant que le roi Honorius, envoyant d'Italie ses légions, l'envelopperait de toutes parts et le dépouillerait de la tyrannie. Sur ce point. Constant passa en Ibèrie, ayant pour général Térentius, et pour préfet du palais Apollinarius

t. De l'empereur Julien.

V. ΤαΟτα κατά τήν Ίβηρίαν δ Κώνστας StaupaSa(jL£νος επανήλθε προς τόν πατέρα έαυτοΰ Κωνσταντινον, επαγόμενος Βερηνιανον καΐ Διδύμιον, χαταλιπών τε αυτόθι τόν στρατηγόν Γερόντιον, άμια τοις άπό Γαλατίας στρατιώταις, φύλακα της άπό Κελτών έπΙ τήν Ίβηρίαν ποφ<ίδου, καίτοι γε των έν Ίβηρίςι στρατοπέδων έμιπιστευθήναι κατά τό σύνηθες τήν φυλακήν αίτησάντων, και μιή ξένοις έπιτραπήνο» τήν της χώρας άσφάλειαν. Βερηνιανός |χέν οΰν και Διδύμιιος ώς Κωνσταντινον άχθέντες άνηρέθησαν παραχρή[λα. Κώνστας δέ αδθις υπό του πατρός εις τήν Ίβηρίαν εκπέμπεται , Ίοΰστον έπαγ<5[χενος στρατηγών • έφ' φ Γερόντιος άχθί[χενος, και τους αύτ<5θι περιποιησά- (χενος στρατιώτας, έπανίστησι Κωνσταντίνφ τους έν Κελτοϊς βαρβάρους • προς οΟς ούκ άντισχών ό Κωνσταντίνος, άτε δή του ΤίΚείο^^ος της δυνάμεως μέρους 2ντος έν Ίβηρί(?, πάντα κατ' έξουσίαν έπιίντες οΐ όπερ τόν Ρήνον βάρβαροι κατέστησαν ές ανάγκην (éd. Fr., p. 826) τους τε τήν Βρεττανικήν νησον οίκουντας καΐ των έν Κελτοις έθνων ένια της Ρωμαίων αρχής άποστηναι καΐ καθ' εαυτόν βιοτεύειν, ούκέτι τοις τούτων υπακούοντα νίίμοις. Οι τε οΟν έκ της Βρεττανίας δπλα ένδύντες καΐ σφών αύτων προκινδυνεύσαντες ήλευθέρωσαν των επικειμένων βαρβάρων τας πόλεις, καΐ δ Άρμόριχος άπας και ετεραι Γαλατών έπαρχίαι, Βρεττανούς μιμησάμεναι, κατά τόν ϊσον σφας ήλευθέρωσαν τρόπον, έκβάλλουσαι μέν τους ί^ωμαίους άρχοντας, οίκειον δέ κατ' έξουσίαν πολίτευμα καθιστδσαι.

VI. ΚαΙ ή μεν Βρεττανίας καΐ τών έν Κελτοϊς εθνών άπόστασις, καθ' δν έτυράννει χρόνον δ Κωνσταντίνος, έγένετο