‹ Guide du prêtre dans ses prédications choix et développements des sujetsChapitre 16 sur 138 · CE QUE L^EUCHARISTIE EST A LA PIETE · texte numérisé non relu

CE QUE L^EUCHARISTIE EST A LA PIETE

Quels sont les rapports de la divine Eucharistie avec la piété? — L'Eucharistie en est le modèle. — L'Eucharistie en est le couronnement et la comsommation.

Ipse enim Spiritus testimonium reddit spiritui nostro quod sumus filii Dei.

Si autem filii, et hseredes : haeredes quidem Dei, cohseredes autem Ghristi : si tamen compatimur, ut et congloriticemur.

(Rom. VIII.)

(1) « Estote imitatores Dui sicut filii carissimi. »

(Ephes. V, 1.)

(2) I Tim. IV.

(3j Ait illi dominus ejus: Euge, serve bone et fidelis, quia super pauca fuisti fidelis, super multa te constituam ; intra in gaudium domini tui. (Matth. XXV.)

Sed sicut scriptum est : Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praiparavit Deus lis qui diligunt illum:

Nobis autem revelavit Deus per Spiritum suum : Spiritus enim omnia scrutatur etiam profunda Dei.

Quis enim hominum scit quse sunt hominis, nisi spiritus hominis, qui in ipso est? ita et quse Dei sunt nemo cognovit, nisi Spiritus Dei.

Nos autem non spiritum hujus mundi accepimus, sed Spiritum qui ex Deo est, ut sciamus quse a Deo donata sunt nobis.

(I Gorinth., II, 9.)

Domine, in cselo misericordia tua, et veritas tua usque ad nubes.

Justitia tua sicut montes Dei ; judicia tua abyssus multa.

Homines et jumenta salvabis. Domine,

Quemadmodum multiplicasti misericordiam tuam, Deus I

Filii autem hominum in tegmine alarum tuarum sperabunt.

l'eucharistie sacrement de i'iété 59

L'Eucharistie en est le modèle. — Quelle erreur serait-ce si nous pensions qu'ici-bas la piété croit et s'épanouit d'ellemême et sans culture. La piété est laborieuse. Sa croissance dans l'âme exige quatre conditions; or ces conditions l'Eucharistie nous en donne l'exemplaire et le modèle.

i'' Il faut àlapiété Tanéantissemyiet. — Suis-jeune âme mondaine, aimanta paraître et à briller? se complaisant dans les tumultes du plaisir (1)?... Suis-je orgueilleux et altier (2)?... Suis-je épris de moi-même?... La piété sera du coup tuée en moi. — Mais j'entr'ouvre le tabernacle; j'y contemple le Dieu caché et anéanti (3)... J'entends des voix: « vae mundo!... vœ vobis divitibus !... Omnia vanitas... »

Inebriabuntur ab ubertate domus tuae, et torrente voluptatis tuae potabis eos ;

Quoniam apud te est fons vitae ; et in lumine tuo videbimus lumen. (Psal. XXXV.)

(1) « Ducam eain in solitudine et loquar ad cor ejus. »

(Osée II, 14.) Et dixi : Quis dabit mihi pennas sicut columbse, et volabo, et requiescam?

Ecce eiongavi fugiens; et mansi in solitudine.

(Psal. LIV.) Ego dilecto meo, et ad me conversio' ejus.

Veni, dilecte mi, egrediamur in agrum, commoremur in villis. Mane surgamus ad vineas; videamus si floruit vinea, si flores fructus parturiunt, si floruerunt mala punica; ibi dabo tibi ubera me a.

Mandragorse dederunt odorem. In portis nostris omnia poma : nova et vetera, dilecte mi, servavi tibi.

(Gantiq. Gantiq. VII.)

(2) Venite ad me omnes qui laboratis et onerati estis, et ego reficiam vos.

Tollite jugum meum super vos, et dicite a me, quia mitis sum et humilis corde: et invenietis requiem animabus vestris.

Jugum enim meum suave est, et onus meum levé.

(Matth. XI, 29.)

Ecce servus meus, suscipiam eum ; electus meus, complacuit sibi in illo anima mea: dedi spiritum meum super eum, judicium gentibus proferet.

Non clamabit, neque accipiet personam, nec audietur vox ejus foris.

Galamum quassatum non conteret, et linum fumigans non exstinguet ; in veritate educet judicium.

Non erit tristis, neque turbulentus, donec ponat in terra judicium ; et legem ejus insulse exspectabunt. (Isaï. XLII.)

(3) Ego suscitavi eum ad justitiam et omnes vias ejus dirigam ; ipse sedificabit civitatem meam, et captivitatem meam dimittet,

60 l'eucharistie sacrement de piété

2° // faut à la piété la solitude: — Comine Jésus, durant sa vie mortelle, réclamait la solitude! Gomme il y appelait sans cesse les privilégiés de son cœur (1)1 — Plus profonde encore est la solitude du tabernacle; plus seule, plus silencieuse, hélas! souvent plus délaissée, est l'Hostie. — C'est dans ce silence et cette retraite Eucharistiques que notre piété retrouvera sa fraîcheur et sa force.

3*^ Il faut à la piété la mortification. — L'Eucharistie c'est limmolation, c'est le sacrifice, c'est le vivant mémorial de la mort d'un Dieu (2). La Messe se confond avec le Calvaire;

non ia pretio rieque in muneribus, dicit Dominas, Deus exercitautn.

Ha3c dicit Domirms : Labor ^Egypti, et negotiatio ^thiopise, et Sabaim viri sublimes ad te transibunt, et tui erunt; post te ambuliibant, vincti manicis pergent, et te adorabunt, teque deprecabuntur : Tantum in te est Deus, et non est absque te Deus,

Vere ta es Deus absconditus, Deus Israël, Salvator.

Gonfusi sunt, et erubuerunt omnes, simul abierunt in confusionem fabricatores erroram.

Israël salvatas est in Domino sainte aeterna ; non confundemini, et non erubescetis usque in seculum seculi.

(Isai. XLV.)

Hoc enim sentite in vobis, quod et in Ghristo Jesu :

Qui quum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse se aequalem Deo;

Sed semetipsum exinanivit, formam servi accipiens, in similltudin^m homiaum factus, et habita inventas ut homo.

Humiliavit semetipsum, factus obediens usque ad mortem mortem autem crucis.

Propter quod et Deus exaltavit illam, et donavit illi nomen, quoii est super omne nomen.

Ut in nomine Jesu omne genu flectatur cœlestium, terrestrium, et infernorum.

Et omnis lingaa confiteatur quia Dominus Jésus Ghristus in gloria est Dei Patris (Philipp. II.)

(1) Jésus secessit... in locum desertum seorsum

(Matth. XIV, 13.) Assumit Jésus Petrum et Jacobum et Joannem fratrem ejus et ducit illos in montem excelsum seorsum. (Matth. XVII, \.)

Et ait illis : VenUe seorsum in desertum locum, et requiescite pusillum. Erant enim qui veniebant et redibant multi ; et nec spatium mindacandi habebant. Et ascendentes in navim, abierunt in desertum locum seorsum.

(Marc. VI.)

(2) Ego enim accepi a Domino quod et tradidi vobis, quoniam Dominas Jésus in qaa nocte tradebatur, accepit panem,

Et gratias agens fregit, et dixit : Accipite et manducate: hoc

l'eucharistie SACSIEMENT DE PIÉTÉ Gl

lo tabernacle avec le sépulcre ; la Victime immolée au Golgotha est la Victime que la main du pièlro élève à la Consécration. — Tel sera le spectacle dont ma piété, sans cesse, se nourrira. Si je le délaissais pour ne m'ouvrir qu'aux immortilications de ma pensée, de mon cœur, de mes sens, jamais la piété ne régnerait en moi (1).

est corpus uieum, quod pro vobis tradetur : hoc facite in meaiii commemorationem.

Similiter et calicem, postquam cœnavit, dicens : Hic calix novum testaîiientum est in meo sanguine : hoc facite quotiescumque bibetis, in meam commemorationem.

Quotiescumque enim manducabitis panem hune, et calicem bibetis, mortem Domini annuntiabitis donec veniat.

(I Gorinth. XL)

Ghristus autem assistens pontifex futurorum bonorum, per anipliuset perfectius tabernaculum non manufactum, id est non hajus creationis,

Neque per sanguinem hircorum et vitulorum, sed per proprium sanguinenintroivit semel in Sancta, seterna redemptione inver.ta.

Si enim sanguis hircorum et taurorum, et cinis vitulse aspersus, inquinatos sancLilicat ad emundationem carnis ;

Quanto magis sanguis Ghristi, qui per Spiritum sanctum semetipsum obtulit immaculatum Deo, emundabit conscientiam nostram ab operibus mortuis, ad serviendum Deo viventil

Et ideo novi teslamenti mediator est, ut morte intercedente, in redempLionem earum prsevaricationum quse erant sub priori testamento, repromissionem accipiant qui vocati sunt aeternse hœreditatis.

Ubi enim testamentum est, mors necesse est intercédât testatoris :

Testamentum enim in mortuis confirmatum est : alioquin nondum valet, dum vivit qui testatus est.

Unde nec primum quidem sine sanguine dedicatum est.

(Hsebr. VIII.)

(1) Absit. Qui enim mortui sumus peccato, quomodo adhuc vivemu>; in illo?

An ignoratis quia quicumque baptizati sumus in Ghristo Jesu, in morte ipsius baptizati sumus ?

Gonsepulti enim sumus cum illo per baptismum in mortem; ut quomodo Ghristus surrexit a mortuis per gloriam Patris, ita et nos in novitate vitae ambulemus.

Si enim complantati facti sumus similitudini mortis ejus simul et resurrectionis erimus.

Hoc scientes quia vêtus homo noster simul crucifixus est, ut destruatur corpus peccati, et ultra non serviamus peccato.

Qui enim mortuus est, justificatus est a peccato.

Si autem mortui sumus cum Ghristo, credimus quia simul etiam vivemus cum Ghristo ;

L BUCHARISTIE SACREMENT DE PIETE

4*^ // faut à la piété la 'prière. — Qu'est-ce que l'Eucharistie sinon une perpétuelle et vivante prière? Que fait l'Homme- Dieu dans le secret de son Tabernacle sinon prier, intercéder, interpeller pour nous : « seinper vivens ad interpellanduni... » « interpellât pro nobis (1)... » «Non habemus Pontiticem qui non possit compati? » — Voulons-nous être pieux? unissons-nous aux supplications ardentes de la divine Hostie. Insensée l'âme qui prétend rester pieuse sans nourrir la céleste fleur de la Piété des eaux de la prière! (2)

L'Eucharistie en est la consommation. — Grandiose doctrine! Telle est l'infinie Majesté de Dieu, que, nulle part, ni au ciel, ni sur la terre, elle ne trouve un adorateur digne d'elle (3). L'acclamation triomphale des mondes, les voix de

Scientes quod Ghristus resurgens ex mortuis jam non moritur, mors illi ultra non dominabitur.

Quod enim mortuus est peccato, mortuus est semel ; quod auteur vivit, vivit Deo. (Rom. VI.)

(1) Hsebr. VII, 25.

(2) Rom. VIII, 34.

(3) Impossibile enim est sanguine taurorum et hlrcorum auferri peccata.

Ideo ingrediens mundura dicit : Hostiam et oblationem noluisti: corpus autem aptasti mihi ;

Holocautomata pro peccato non tibi placuerunt.

Tune dixi: Ecce venio : in capite libri scriptum est de me: Ut faciam, Deus, voluntatem tuam.

Superius dicens : Quia hostias et oblationes et holocautomata pro peccato noluisti, nec placita sunt tibi quse secundum legem offeruntur.

Tune dixi : Ecce venio, ut faciam, Deus, voluntatem tuam: aufert primum, ut sequens statuât.

In qua voluntate sanctificati sumus per oblationem corporis Jesu Christi semel.

Et omnis quidem sacerdos prsesto est quotidie ministrans, et easdem saepe ofïerens hostias, quae nunquam possunt auferre peccata :

Hic autem unam pro peccatis offerens hostiam, in sempiternum sedet in dextera Dei,

De caetero exspectans donec ponantur inimici ejus scabellum pedum ejus. ' (Hsebr. V.)

Audi, populus meus, et loquar : Israël, et testificabor tibi. Deus, Deus tuus ego sum.

Non in sacriliciis tuis arguam te; holocausta autem tua in conspectu meo sunt semper.

Non accipiam de domo tua vitulos, neque de gregibus tuis hircos;

l'eucharistie sacrement de piété 63

l'univers (1), l'acloralion des anges (2), l'hommage de l'homme sonl devant Dieu comme n'étant pas... Rien de créé n'approche de rincréé (3); rien n'est digne de Dieu que Dieu luimême.

Mystère délicieux et sublime! Dans l'Incarnation, dans ce

Quoniam meae santomnes ferse silvarum, jumenta in montibus, et boves.

Gognovi omnia volatilia caeli ; et pulchritudo agri mecum est.

Si esuriero, non dicant tibi; meus est enim orbis terrse, et plénitude ejus.

Numquid manducabo carnes taurorum? aut sanguinem hircorum potabo?

Immola Deo sacrificium laudis, et redde Altissimo vota tua.

(Psal. XLIX.)

In tantum melioris testamenti sponsor factus est Jésus.

Et alii quidem plures facti sunt sacerdotes, idcirco quod morte prohiberentur permanere :

Hic autem eo quod maneat in seternum, sempiternum habet sacerdotium.

Unde et salvare in perpetuum potest accedentes per semetipsum ad Deum, semper vivens ad interpellandum pro nobis.

Talis enim decebat ut nobis esset pontifex, sanctus, innocens, impoUutus, segregatus a peccatoribus, et excelsior cœlis factus,

Qui non habet necessitatemquotidie, quemadmodum sacerdotes, prius pro suis delictis hostias offerre, deinde pro populi : hoc enim fecit semel, seipsum offerendo.

Lex enim homines constituit sacerdotes infirmitatem habentes: sermo autem jurisjurandi, qui post legem est, Filium in œternrim perfectum. (Haîbr. VIL)

(1) Ecce mensurabiles posuisti dies meos, et substantia mea tanquam nihilum ante te.

Verumtamen universa vanitas, omnis homo vivens.

Verumtamen in imagine pertransit homo; sed et frustra conturbatur.

Thesaurizat, et ignorât cui congregabit ea.

Et nunc quse est exspectatio mea ? Nonne Dominus ? Et substantia mea apud te est. (^Psal. XXXVIII.)

(2) Tanto melior angelis effectus, quanto differentius prse illis nomen hsereditavit.

Gui enim dixit aliquando angelorum : Filius meus es tu, ego hodie genui te? Et rursum : Ego ero illi in patrem, et ipse erit mihi in filium?

Et quum iterum introducit primogenitum in orbem terrse, dicit: Et adorent eum omnes angeli Dei.

Et ad angelos quidem dicit: Qui facit angelos suos spiritus, et ministros suos flammam ignis.

Ad filium autem : Thronus tuus, Deus, in saeculum saeculi; virga aequitatis, virga regni tui. (Hsebr. I.)

(3) «Lucem habitat inaccessibilem. » (I Tim. VI, 16.)

64 l'eucharistie sacrement de piété

grand œuvre qui unit à la nature humaice le Verbe Infini, le secret esttrouvé du seul hommage que Dieupouvait agréer. A l'Autel c'est un Dieu qui adore un Dieu; c'est « un Pontife Saint, Immaculé^ d'une infinie innocence » qui rend à l'Eternel d'éternels honneurs.,.

Ce grand mystère se continue et se consomme par la communion. Le Pontife Saint s'unit à moi; l'Homme-Dieu m'élève jusqu'à Lui, me transfigure en Lui-même. L'oserai-je dire? mon âme est toute divine; mon être entier est pénétré de sainteté; de ma poitrine s'échappent des sons divins; ma piété si fragile se confond désormais avec la piété d'un Homme-Dieu.

« Gratias Deo super inenarrabili dono Ejus » (1).

(1) II Corinth. IX, io.

Si nous élevons notre âme aux sublimités de l'Eucharistie, si nous repassons l'immense carrière parcourue par Dieu, du ciel jusqu'au Tabernacle, si notre foi vive nous fait, dans la sainte Hostie, vraiment apercevoir un Dieu et que nous nous jetions à ses pieds nous écriant: « ïu es Christus filins Dei vivi, » — nous en conclurons qu'un pareil Sacrement exige deux choses de l'âme qui s'en approche : des dispositions : une préparation.

Page 1