XXVIII
Convention entre la ville de Gand et Cabbaye de Saini- Pierre au sujet desfortifications{{).
n Mnrs 1954.
Universis présentes litteras inspeeturis scabiui Gandenses sabitem in domino. Noveritis, quod, cum nos fortreciam oppidi Gandensis faceremus, quae toti patriae et hominibus circummanentibus utilis videretur ; et ab hominibus et subditisecclesiae sancti Pétri Gandensis, propterlucrum etcommoda quae ex oppido Gandensi reportant, ad sublevandum onera et expensas, quibus occasione dictas fortreciae non modicum oneramur, subsidium nobis postularemus impen*
(1) Imprimé par Diericx, Mém. sur la rWe, 1, 295-297, d'après un vidimus aux archives provinciales.
980 piicES
di, dilecti nostri viri religiosi, abbas et conventus eccIesiaB supradictœ nobis taie sabsidium amicabiliter impendenint : quod illi de villa sancti Pétri Gandensis solvant assisiam in ipsà villa de mercationibus, negotiationibus, officiis et om-* nibus rébus suis sive bonis, quae vendent vel ement extra Gandavum, sicut ea solvunt illi, qui commorantur Gandavi, de mercationibus suis, quas exercent Gandavi et extra ; et una dimidietas assisiae prœdictee cedet oppido Gandensi ad fortreciam suam ex sufferentiâ et liberalitate dicti abbatis ; altéra verô dimidietas cedet ad fortreciam dictsB villse sancti Pétri de consilio dominas comitissœ et dicti abbatis faciendam, in quantum ipsa fortrecia fieri poterit de pecuniâ, quae provenit ex dimidietate dictae assisi», ipsam villam sancti Pétri contingente, prout superius est expressum : salvis in omnibus jure et libertatibus dictœ ecclesiae et subditorum suorum, necnon et oppidi Gandensis, hoc notato, quod dicta ecclesia et ipsius subditi ad dictam fortreciam villie sancti Pétri de suo aliud non apponent infrà triennium inferius expressum, quam dimidietatem dicta; assisiae; nisi dicta ecclesia hoc facere voluit ex gratiâ speciali ; et durabit assisia praedicta in villa sancti Pétri sumenda per biennium ; nisi terminus de consensu abbatis et scabinorum Gandensium, vel dominas comitissae, fuerit abbreviatus ; vel per consensum dicti abbatis et nostrum fuerit prorogatus ; . et per hoc illi de sancto Petro de mercationibus, negotiationibus et omnibus aliis, de quibus assisia solvitur in Gandavo, non solvent majorem assisiam in oppido Gandensi, quam illi de Gandavo. Poterunt etiam illi de sancto Petro exercere negotiationes, mercationes suas et officia sua in oppido Gandensi, et illi de Gandavo in villa sancti Pétri ; et illi de Gandavo poterunt mittere pannos suos in villa sancti Pétri ad texendum et fuUandum infrà terminum supradictum, nec poterunt înhibere illi de Gandavo durante dicto termino, quin panni sui mittantur in villa prasdictâ ad texendum et fullandum, prout superius est expressum. Si verô abbas sancti Bavo-
JUSTIFICATITBS. 287
nis' vel castellanns Gandensis pro se et subditis suis, vel hiv mines in suburbio Gandensi> ultra pontem Brabantise commorantes, vel illi de veteri burgo erga oppidum Gandense super dicta assisia aliam formam pacis inire sive obtinere yel ordinationem facere contigerit melîorem, dictus abbas sancti Pétri pro se et subditis suis de dictis pace sive ordinationibus eligere poterit et habere, quam sibi videret aptiorem. CoUectores verô assisise prsedictse sive receptores ponentur per manum abbatis sancti Pétri et nomine ipsius dicta assisia coUigetur : finito verô termino, erimns nos et oppidani Gandenses ac dicta ecclesia et subditi sui in omnibus et per omnia, de privilegiis, libertatibus, et jure nostro, et omnibus aliis, in eo statu, quo fuimus antequam alîquid ordinatum fîiisset de suprà dicta assisia, ac si dicta assisia nunqpiam ordinata fuisset. In cujus rei testimonium présentes litteras sigillo nostro fecimus sigillari.
Datum anno domini MGGLIII° mense martio in die beatî Gregorii.
La comtesse Marguerite et son fils Gui réunissent à l'échevinage de Gand le quartier au-delà du pont de Brabant (1).
29 Juin 1254.
Nos Mai^reta, Flandriae comitissa, et ego Guido, filius
(1) D'après Toi iginal aux archives de la ville, coffre de fer, Layette £, n* 6. Mal imprimé dans Diericx, Mém, sur la ville, I, 364-365.
288 Pilcis
€jus, cornes Flandrensis» notum facimus imiversis» quod nos dilectis nostris scabinis nostris de.Gandavoconcessimuset concedimus, quod terra juxtà Gandavum, ultra pontem, quidicitur Pons Brabantiae, et bomines in dicta terra manentes, prout scabinagiuni, quod ibidem esse cousuevit^ protendebatur, sit de caetero de scabinagio villae Gandensis et quod Bcabini villae Gandensis in prsedictâ terra et hominibus ibidem commorantibus, idem jus habeant, quod habent, et habere consueverunt in villâ Gandénsî , et commorantibus in eâdem : Eo salvo^ quodpraôter hœc, quas prsedictis scabinis per praesentem cartam concessimus et concedimus» nobis et nostris successoribus, comitibus Flandri», retinemus omnia jura, cplae comités Flandriœ in praedictis terra et hominibus habere consueverilnt. Yolumus etiam, quod hominés, in dicta tèrrâ commorantes, easdônl legém et franchisiam, seu libertatem, habeant, quas habent burgenses villa Gandensis. In (piorum omnium tôstimonium ètmunimen praesentes litteras dictis scabinis nostris de Gandavo iradidimus, sigillorum nostrorum appensione roboratas.
Datum anno domini MCC quinquagesimo quarto, in die beatorum Pétri et Pauli apostolorum^
Droit de succession ab (rùcsiat à Grand (1).
16 mai 1258.
Van Gaedinkghâ^ die vader o(te mç^der gheven haren kindeven.
Gheviele dat maa ende wyfgoedeneen kiitt oftemeer, cnde eenich van dien kinderen storve soncfep hoyr;so zoude de Yerstérvenesse keereH weder up tader en up moeder, ofey bede leveden. Endenelevede mare d'ea», so zoude d'eene heleft van de versterveaesse keren weder up den ghenen> diere levede : ende d'andêr heleft up zustre ende broedere , of ziere waren. En waerre no zuster no broeder, so soude de verstervenesse comen updenaeste, die waren an die zide s*gheens, diere doot is.
Ende gheviele van den manne of van den wive datter eene stoorve en deghene dier bleve te levé, huwede zyn kint, en gave hem goed, storve dat kint zonder hoyr, de een heleft van dies kents goede zoude wedercomen up den gbenen, diet ghehuwet adde, ende ghegoedt, waert vader, 'waert moeder, ende d'ander heleft up de naeste s*gheens dier doot waer.
(1) D'après le cartulaire Van Hullhem fol. 312. La première partie sV trouve encore transcrite au fol. 301.
à90 nkiB
Haec pradicta et prodamata faerunt in die sancta TrinîtaHàs anno domini MGGL. octavo et durabant in postenun conctis diebus.