‹ Histoire de Bertrand du Guesclin et de son époqueChapitre 281 sur 286 · Lopez de Saint-Julien, fait prisonnier à Cocherel · texte numérisé non relu

Lopez de Saint-Julien, fait prisonnier à Cocherel

médiate de dix forteresses, dont la Ferté-sofÀS-Jouarre, occupées par les ennemis aux environs de Paris et nota/inment dans la Brie et la Champagne, moyennant le payement de 24 000 éciLS dor^ dont 12000 au comte de Wanuick et 12 000 au captai de Buch; 2^ V assignation par le régent du payement de 12 000 florins, sur ces 2k 000, aux pays situés dans le voisinage desdites forteresses, de 6000, sur ces 12 000, à la Brie, et de 1500, sur ces 6000, aux bailliages de Meaux et de Lagny; 3* un payement de 4000 moutons dor fait en outre par les habitants de Meaux aux brigands de la Ferté^sous-Jouarre pour leur faire évacuer cette forteresse et leur tenir lieu des arrérages des rançons,

Notum facimus quod, cum lia mota faisset in nostra curia inter prepositum et scabinos mercatorum ville Parisiensis, ex parte una , et Simonem dictum Gaupin , tabellionem Meldensem , Johannem de Parisius, Johannem dictum Maupen, Johannem Boileaue, servleotem equitem nostri castelleti Parisiensis, Stephanum Mercatoris prepositum Meldensem, Guillelmum de Solerio, Johannem dictum Foison Antiquiorem, Egidium Soias, Simonem de Villeneul, Bonifacium Gace, locumtenontem baillivi nostri Meldensis, Johannem de Monnes et plures alios habitatores predicte ville Meldensis, ex altéra, super eo quod dicti prepositus et scabini proposuerant quod, in generali tractatu facto prope Carnotum inter regem Anglie et ejus consilium , ex una parte, et carissimum primogenitum nostrum Karolum, ducem Normannie et dalphinunl Viennènsem tune regnum regentem et ejus consilium, ex altéra, inter cetera ordinatum extiterat quod fortalicia et castra, per inimicos regni Francie occupata, in suo statu remanerent sine diminucione vel augmente redempcionum viverentque de et super redempcionibus predictis donec certi articuli, in predicto tractatu prolocuti, realiter et de facto fuissent adimpleti : que tamen absque longi temporis intervallo non poterant adimpleri. Et ob hoc aliqui consiiiarii prefati primogeniti nostri, attendentes quod expedicio predictorum fortaliciorum et castrorum longam recipiebat dilaciunem, considérantes evidentem utilitatem regni predicti, presertim patriarum Brie et Campanie necnon aliarum vicinarum existencium circa fortalicium de Feritate supra Jotrum, quod quidem fortalicium erat tune per dictes inimicoB occupatum, ultra tenorem dicti tractatus tractaverant

et accordayerant quod decem ' fortalicia, per prefatos inimicos occupata, in predictis partibus existencia, inter que erat predictum fortalicium de Feritate supra Jotrum, expedirenlur, mediaDte summa riginti quatuor mille scudatorum auri, de quibus duodecim niilia soWerentur comiti de Warvic, marescallo Anglie, et duodecÎDQ mille cuidam militi, le captai de Bof nuncupato. Hune autem tractatum prenominatus primogenitus noster approbarerat et ra- Ufficaverat, maxime que pro utilitate evidenti tocius rei publiée factus fuerat. Pro premissis vero adimplendis, memoraU prepositus et scabini ac aliqui alii consiliarii predicti primogeniU nostri' dicto comiti se obligaverant. Dictusque primogenitus noster ordinaverat quod patrie vicine dictorum fortaliciorum, queiibet juxta suas facultates, solverent summam predictam duodecim mille florenorum ; patria namque Brie de summa predicta solteret sex mille florenos distribuendos per castellanias et baillivias. Fueranlque baillivie Meldensis et de Latigniaco ad summam mille et quingentorum scutonim Philippi de ultimo factis taxate. Et super hoc confecte fuerant littere directe gubematoribus, consiliariis ac habitatoribus villarum Meldensis et de Latigniaco, que ois prescntate fuerant, et eas pênes se habebant. Prefate autem ordinaciones principaliter ad instigacionem et requestam ipsorum facte fuerant, quarum virtute magister Guillelmus de Senonis, advocatus in parlamento nostro, commissarius ad hoc deputatus, ad loca predicta accesserat litterasque sue commissionis in presencia plurium nobilium et aliorum habilatorum dictarum tîH^' rum legi fecerat, qui voluerant quod summa predicta mille et quingentorum scudatorum levaretur juxta predictarum litierarum seriem et tenorem. Dictus vero commissarius cum magnis laboribus et expensis tan tum procuraverat quod summam mille el triginta scudatorum Philippi super dictis habitatoribus de Meldis el de Latigniaco receperat. Dicebat insuper quod, ad requestam prelibati primogeniti nostri, predictus comes capitaneo, coneslabulario et aliis inimicis dictum fortalicium de Feritatc tenentibus et occupantibus, per suas patentes lilteras, mandayerat quod a dicto fortalicio recédèrent. Quibus receptis, unum militem et unum scutiferum Meldis miserant qui in presencia plurium personarum dixerant quod mandate prefati comitis parère et obedire

1. Voyez plus haut le n* xx des pièces justificatives où il est fait m^Q tion de neuf forteresses seulement.

volebant, dum tamen eis satisfieret de arreragiis redempcionum quas cum instancia requisierant, dictosque habitatores sepe summaverant, asserendo quod parati erant recedere, premissis adimpletis. Quia tamen prefati habitatores premissa adîmplere ne^ clexerant, prefati inimici multa dampna fecerant. Et ob hoc capitaneus ville Meldensis, una cum pluribus nobilibus viris, ecclesiasticis ac burgensibus , cum prefatis inimicis tractaverat et concordaverat quod pro dictis arreragiis eis solverentur quatuor mille mutones auri. Predicti vero de Meldis, scientes predictam summam mille et triginta scudatorum esse exaclam ad utilitatem prepositi et scabinorum predictorum, certam supplicacionem predicto primogenito nostro porrexerant continentem quod dicta summa mille et triginta scudalorum eis mutuaretur ipsique ae obligarent dictam summam se reddituros : quod eis graciose fucrat concessum, sicut per certas litteras super hoc confectas liquidius apparere dicebant, dictamque summam receperant, et ob hoc in domo ville simul congregati fuerant. Ibique plures nobiles, viri ecclesiastici et burgenses, pure et absque condicione se obligaverant preposito et scabînis predictis in summa octo centum scudatorum Philippi, prenominalis nominibus, et quilibet insolidum, fueratque dicta obligacio, présente dicto tabellione, facta. Et ad eorum requestam, dictus tabellio ad mercatum dicte ville et ad civitatem se transtulerat in domibus plurium porsonarum que se obligaverant predicto modo preposito et scabinis memoratis. Verum, quia predicti de Meldis et alii non solverant summam sibi impositam, prefati prepositus et scabini summati fuerant et requisiti per comitem antedictum ut solvcrent. Et quia hoc facere distulerant, opportuerat quod mitterent apud Calesium cum magnis sumptibus et expensis certos nuncios, ibique coram nobis prcdictus comes contra predictos prepositum et scabinos raciones suas proposuerat. Dicti autem nuncii ex adverso defensiones suas atlcgaverant. Demum, partibus auditis, per nos ordinatum extiterat quod dicto comiti dicta summa solvcretur, fueratque dicta obligacio confirmata ac eciam rcnovata. Dicebant eciam quod, diclis nunciis rcversis, certos alios nuncios Meldis miserant nt summam predictam solvcrent vel obligacionem traderent. Qui, in domo ville congregati, vel major pars eorum responderant quod dicta obligacio erat nuUaetquod eam non traderent, pro eo quod prepositus et scabini in Calesio minus débite causam defenderant contra comiteui memoratum, propter quod fuerant condemp-

-Ji-s- i2Î

Tï'.... S-

LU

1364 (n. st.), 12 mars. Roger Favtier^ receveur de Paide levée à Caen pour les fortifications de ladite ville, donne quittance à Guillaume le Grand, vicomte de Caen, de 167 francs dor payés par ledit vicomte pour certaines dépenses auxquelles ont donné lieu les sièges de Beaumont-te-Richard\ de Quesnay* et du MolayK

Sachent tous que je Roger Vâutier, receveur pour la ville de Caen des fortifficacions, emparemens et autres nécessitez dUcelle ville, confesse avoir eu et receu de homme sage et pourveu Guillaume le Grant, vicomte de Caen, en deducion et rabat de ce que il povoit devoir à la dite ville, la somme de huit vins sept frans d*or lesquiex il avoit paies en la manière et pour les causes qui ensuient : Premièrement, pour despense de plusieurs gens d*armes qui furent menés de la ville de Caen à Beaumont le Richart, quant le siège y fu, lx frans. Pour une pipe de vin qui fut portée au dit siège xxviii frans. Pour deux tonneaux de sidre portez au dit siège : xii frans. Pour deux charestez : un frans. Pour un varlet appelle le Hongre, pour porter lettres à Paris pour la dite ville : ni frans. Pour un messagier qui fut envoie à messire Olivier de Mauny : i franc. Pour pain qui fut porté et envoie au siège du Qucsnay : xi frans. Pour les carpen tiers de Caen : I franc. Pour la recompensacion des chevaulx du dit viconte lesquiex il avoit prestez as bourgois de la dite ville pouraler à Par!"^, et furent en tel estât ramenez que il y en eut un qui fut morfondu et Tautre dessellé; pour ce : xxx frans. Pour les arbalestriers qui furent envoiez au Moulay Bacon, quant le siège y fut et il fut prins : xv frans. Et pour porter les pavois et autres escouvers au dit siège du Moulay : ii frans. Laquelle somme de vin» vu frans iccfUui viconte avoit paiez pour moy et en mon nom. De la-

1. Auj. hameau d'EnglesqueyiUe, Calvados, arr. Baveux, c. I^igny. .2« Atû- ^vemay-GaesDon, Calvados, arr. Caycux, c. Caumont. 3. Auj. le Molay, Calvados, arr. Baycuf , c. Littry.

592 PIÈCES JUSTIFICATIYBS.

quelle aoaune je me tieng pour bien paie et en quitte le dit ricomte et tous autres à qui quittanee en peut et doit appirteoir. En tesmoîog de ce f ay seellé ceste quittance de mon propre sed le %u* jour de mars Fan mil ccclx et trois. (Bibl. Nat, dép. des mss., Quittances, t. XIV, n« 1536.)

Page 1