DERNIERS EXPLOITS ET MORT DE LAMBERT

(I, 39 et suivantes; xxv etuvi.)

Denique hoc eodem tempore Adelbertus, illustris Tuscorum marchio, atque Udeprandus, praipolens comes , huic (Lamberto) nisi sunt rebellare. Tantee quippe Adel-

bertus erat potentiœ, ut inter omnes ItalisB principes solua ipse cognomento diceretur Divesw Jluic erat uxor nomine Berta, llugonis, nostro post tempore régis, mater; cujus instinctu tam nefanda cepit facinora. Nom coUecto exercitu, cum Ildeprando comité constanter Papiam tendere festinat.

Lambertus intereà rex, harum rerupa inscius, in Marinco, 40 ferme millibus Papià distans, vcnationibus occupatur. Cumque prœfati marchio et comes cum immenso sed invalido Tuscorum exercitu Bardonis montem transirent, Lamberto régi medio in nemore venanti, ut sese res habuerat nuntiatur. Is vero, sicut erataninii constans viribusque potens, suos non passus est milites prtestolari, sed collectis quos secum habuerat centum ferme militibus, cursu praepeti eis obviare festinat.

Jamjam Placeiïtiain vejnerat, cum hi justà fluvium Sesterionem ad Burgum, in quo sanctissimi et praeciosi martyris Domnini corpus positum veneratur, castra metasse nuntiantur. Ignorantes itaque, quid superventura nox pareret, temetolenti post nonnulla tragedimata, id est, cantiones, somno sese dedere, stertere ; nauseam alii sumptâ intemperantiâ facere. Rex igitur, tùm animi ferox, tum ingenio callens, in ipso eos noctis conticinio opprimit, ►dormientes ferit, oscitantes jugiilat. Ventum denique ad ipse est, qui hujus ductores exercitûs erant. Cumque iis non ex multitudine alius, sed rex ipse prseçlari hujus facinoris nuntius esset, non dico pugnandi, verùm fugiendi terror ipse abstulit facultatem. Yerùm lideprandus fugâ lassus , Adelbertum intra animahum praesepe latitantem derehquit. Qui dùm repertus esset atque ante régis praesentiam ductus, eum illico ità convenit : « Sibillino spiritu uxorem tuam Bertam prophetassc credimus, quae te scientiâ sua regem aut asinum facturam promisit. Yerum, quia

regem noiuit, aut, ut magis credendum cet, non potuit, asiimni, ne montiretur, eflecit, duin te cum Arcadiae pecu^ dibus ad pr^sepe declinare coegit ! » PrcQtereà hoc cum isto nonnalli capiuntur, vlnciuntur, Papiam ducuntur, eustodiae niancipantur.

llis iU\ gostis, rex iterum Lambertus prœfato in loco Marinco venationibus occupatur, quoad omnium principum decreio, quid super captis agendum esset, deliberare-p tur. Sed 0 utinam venatio haec feras, non caperet regesl Aiunt sane hune, diim, sicut moris est, apros efreni sectaretur equo, cecidisse, collumque fregisse, Verum... est alia mortis hujus, quae mihi verisimilior videtur, atque omnil)U6 a popuiis narratur, assertio. Magimfredus mediolanensis urbis cornes, cujus paulo superius fecimus mentionein, dum pro scelere in rem publicam atque in regem commisse capitis judicio damnaretur, unicum possessionis sua^ vjparium, Hugonem filium, dereliquit. Quem dum Lambertus rex cum forma egregia tum nonnullos superare videret audatia, animi sui non parvum pro patris morte dolorem collatis nisus est beneficiis mulcere quam plurimis. Undè et eum prseter cœteros farpiliaritatis privilegio dilexerat. Factum est autem, dùm Lambertus rex nominato in loco Marinco venaretur, (est enim eodem mirae magnitudinis et amœnitatis lucus adeo venationibus aptus) hue illucque cunctis, ut moris est, discurrentibus, hoc cum uno scilicet Hugone ipsum solummodo in nemore remansisse ; cùmque rex aprum in transitu prœstolaretur, diuque multum remorante longâ expectatione lassaretur, paululum sese quieti dédit, vigiliœ custodiam huic infido, quasi fido, committens. Igitur absentibus cunctis, Hugonis mens custodis, imô proditoris atque carnificis, collatorum beneficiorum immemor plurium, patris mortem animo cœpit

revolvere. Non consideravit genitorem suum justam incurrisse necem; jusjurandum , régi quod fecerat, violare nonmetuit... verum conamine toto virium, ligno non modico dormienti collum infregit. Gladio quippe fcrire timuit, ne peccati liujus auctorem res eum manifesta probaret. Eo namque mens perversa ita egit, ut non gladii cicatrix, sed ligni manifesta collisio, hune repperientibus fidem darent equo cecidisse, collique fraccione hominem exivisse. Latuitqueper annos res quam phirimos. Sed durti processu temporis Berengarius rex, nullo sibi resistente , regnum viriliter obtineret, ipse reatus proprii, sicut fuerat auctor, extititproditor... Juvat autem, pater karissime, tanti hujus obitum régis et deflendo scribere, et scribendo deflere. Inerat namque illi honesta morum probitas, sancta et formidolosa severitas, et quem juventus ornabat in corpore splendida, mentis canities decoraverat sancta. Plane plus ipse reipublicse, quam respublicaj decoris ei contulerat. . .