‹ Histoire des missions de Chine [microform] (volume 2)Chapitre 49 sur 62 · XXXVI-XL · texte numérisé non relu

XXXVI-XL

LES VÉNÉRABLES MARTYRS DE TSIN-GAI, JOSEPH TGHANG, PAUL TCHEN, J.-B. LO, MARTHE OUANG.

(Tome II, p. 105).

XXXYI

Reliques *.

J.-B. Lo

Os du pied droit. — Longueur 68 millimètres, largeur la plus grande 2 centimètres par le bas, largeur au milieu 1 centimètre.

Dans un reliquaire, casier n° 3.

Mai iSJS.

* Salle des Martyrs, vol. 3, p. 254.

^ff^gja^jfeâgfc?

APPENDICE

Joseph Tchang

Os du pied droit. — Longueur 4 centimètres 1/2, largeur au milieu 11 millimètres, enfermé dans un reliquaire et ci-joint l'authentique de Mêf Verrolles.

Dans un reliquaire, casier n° 3.

Mai 1878.

Marthe Ouang

Deux dents. — Une molaire, une canine.

Pour la première : longueur 1 centimètre 1/2, largeur en haut 11 millimètres.

Canine : 7 millimètres de largeur, en longueur 18 millimètres.

Dans un reliquaire, casier n° 3.

Mai 1878.

Recognitio et translatio exuviarum quatuor Servorum Dei : Pauli Tchen, José phi Tchang, Joaûnis-Baptistae Lo et Marthae Ouang pro flde obtruncatorum die 29â julii 1861 *.

Anno a salutiferâ Domini Nostri Jesu Christi Nativitate 1869, die vero currentis mensis martii 30», lUustrissimus ac ReverendissimusD. Ludovicus S. Faurie, Episcopus Apolloniensis, Vicarius apostolicus missionis Kouytcheou apud Sinas, volens corpora servorum Dei Pauli Tchen, Josephi Tchang, Joannis-Baptistse Lo et Marthse Ouang, pro fide obtruncatorum die29à julii 1861 in Tsin-gay hujus provincise Kouy-tcheou, alio transferre et honestius sepelire. jussit coram se meque notarii partes agente, quatuor dictorum servorum Dei sepulchra aperiri :

Et /" Sepulchrum Joannis-Baplistœ Lo :

Loculus inventus est omnino détritus et«terrâ repletus ; potuimus tamen praecipuas corporis partes recognoscere et singulorum membrorum ossa sat distincte retrahere, sicut et parvum capillorum cincinnum.

111a deposuimus in feretro novo ad partem capitis, i. e. ad extremitatem loculi latiorem ; reliquum vero spatium terra et calce quibus ossa fuerunt obruta et fragmentis detriti feretri replevimus.

lUustrissimus ac Reverendissimùs Vicarius apostolicus sibi retinuit duo parva dextri pedis ossa.

2° Sepulchrum Pauli Tchen :

Feretrum quamvis putridum nondum adhuc erat depressum, et omnia^^ ossa in strato calcis jacentia facile potuimus recognoscere et per ordinem colligere. Cincinnus capilloruni adhuc habebat funiculum ex serico rubro.

» A. M.-E., vol. 549>-, p. 188.

mm

APPENDICE

sicut notatum est in Diario missionis anni 1861 (p. 65). lUustrissimus ac Reverendissimus Vicariusapostolicus has exuvias seposuit cum intentione illas offerendi Operi Sanclee lufantiae, quia diclus Paulus Tchen fuit primus ex alumnis Opère Sanclai Infantiai redemptis, qui sanguinem pro fide fuderit. Illas ergo exuvias furtim in capsâ ad hoc praeparatâ reposuit et obseravit ; deinde jussit calcem in quâ jacuerat corpus in feretrum novum transferri, et ego. dum operarii alio inlenderent, unam vertebram de capsâ retraxi et furtim in feretrum novum supra stratum calcis immisi, deinde feretrum fuit occlusum et in locum sepulturœ translatum, Ista corpori, Pauli Tchen substractio tanta, Deo juvante, cum dexteritate peracta ests utnullusexcircumstantibus, sive fidelibus, siveinfidelibusanimadverterit'. lUustrissimus ac Reverendissimus Vicarius apostolicus sibi retinuit aliquot parva fragmenta cum intentione illa servandi in seminario Sancti- Pauli hujus missionis.

3° Sepulchrum Josephi Tchang :

Feretrum inventum estputridumetdepressum. Prope caput inventus est cincinnus capillorum filis serici nigri intextus, ut notatur in Diario missionisanni 1861, {Journal de la mission du Kouy-icheou) jam citatus. — Maxilla gladio prsecisa est in summitate inferiori ; obiitus sum an ad dexteram vel sinistram partem. Deficiebant ossa inanus et radius et cubitus unius brachii, sinistri credo, non tamen affirmare possum, quia ossa sine ordine e terra retracta sunt. In Diario missionis anni 1861 (quod reperiri débet in Archivio Seminarii ParisiensisMissionumad Exleros) Lauren lins Tchen, qui corpora sepelierat, deposuit unumbrachium Pauli Tchen fuisse in ipso supplicii loco aferis devoratum,sed lUustrissimus ac Reverendissimus Vicarius apostolicus, qui dicti Laurentii depositionem receperat, déclarât Laurentium post corporum humationem non clare recordatum fuisse cujusnam ex duobus alumnis brachium fuerat devoratum et post multas hœsitationes ac dubitationes brachium Pauli Tchen fuisse devoratum tandem affirmasse. Nunc vero patet dictum Laurentium errasse, si quidem videtur brachium Josephi Tchang et non Pauli Tchen, aliquâ notabili parte carere. Quoad identitatem duorum corporum nuUus videtur dubitandi locus. Dominatio sua Ulustrissima ac Reverendissima jussit stratum calcis terris immixtum in novum feretrum transferri super quo ossa Josephi Tchang deposuit et fecit loculum occludi et in sepulturse locum deportan.

lUustrissimus ac Reverendissimus Vicarius apostolicus sibi retinuit fragmentum summitatis maxillse etiam gladio amputatse et unum os pedis dextri.

4° Tandem sepulchrum Marthœ Ouang :

Feretrum inventum est omnino detritum et ossa qusedam jam vetustate partimresoluta, prsesertim partes faciei, maxillae et omoplatœ. Deficiebant ossa brachiorum et manuum et pars inferior unius cruris a genu et infra, remanet tantum istius cruris os femoi'is a parte inferiori prope genu corrosum subrubrum, unde videtur corpus ejus fuisse partim a feris in loco supplicii ante humationem devoratum. Quœ invenimus ossa deposuimus in feretro novo, supposito prius strato calcis et vetusto feretro ablato. Deinde loculus bene occlusus translatus est in locum sepulturse ab lUustrissimo ac Reverendissimo Vicario apostolico designatum.

' Voir, tome II, pp. 102-105, les détails de cette opération, détails extraits du Journal de la mission du Kouy-tcheou.

^WiiPPiii^WHBSPIIP^'^^^^^^WliF

APPENDICE

Porro Dominatiosua Illustri.ssima ac Reverendissimajussit quatuor dicta feretra nova exuvias supradictas continentia sepeliri ia ipsomet diruli Seminarii fundamento quod est e regioni collis ubi prius jacebant, et fuerunt eodem ordine ac antea deposita nempe computando a dexterâ aspicientis ad sinistram Joannis-BaptistcP Lo, Pauli Tchen, Josephi Tchang et Marthœ Ouang. Cœterum Illustrissinms ac Ileverendissimus Vicarius apostolicus jussit ante singulum tumuliim erigi titulum lapideam cuin nominibus insculptis. Porro singulus tumuliis constat basi lapideâ formée rotondae, grosso modo structâ. et desinit in cumulum cœspititium.

Ln quorum omnium fidem lllastrissimus ac Reverendissimus Vicarius apostolicus se subscripsit et sigiiium Vicariatûs Kouy-tcheou apposuit,

in civitate Kouy-yang-fou, provinciee Kouy-tcheou metropoli, die 31 ^ martii anni 1869.

Locus Y Sigilli

Vicariatûs Apostolici

Kouy-tcheou.

7 LuDOvicus s. Faurie, Fpiscopus Apolloniensis, Vicarius apostolicus Kouy-tcheou.

Tandem ergo de mandato lUustrissimi ac Reverendissimi Yicarii apostolici subsignavi :

E. F. BouRiAU, notarii vices agens.

Procès- verbal de l'exhumation et translation des ossements de I*aul Tchen *, décapité pour la foi à Tsin-gay. dans la province du Kouy-tcheou (Chine), le 29 juillet 1861 -.

Louis S. Faurie, par la grâce de Dieu et du Saint-Siège apostolique, évêque d'Apollonie et Vicaire apostolique de la province du Kouy-tcheou en Chine, voulant donner à l'œuvre admirable de la Sainte-Enfance un gage de notre reconnaissance pour tout le bien qu'elle nous met à même de faire dans cette mission, nous n'avons pu trouver rien de plus précieux à lui offrir que le corps de son premier martyr, du séminariste Paul Tchen, élève de théologie, recueilli païen aux frais dé la Sainte-Enfance en 1853 et décapité pour la foi à Tsin-gay.

Nous nous sommes donc transporté à Tsin-gay, accompagné de M. Ferdinand Bouriau, missionnaire apostolique, le lundi de Pâques 1869; le lendemain 30 mars, nous avons procédé à l'exhumation des précieux restes de Paul Tchen. Les ossements retirés de son tombeau sont : la tête avec toutes ses dents, au nombre de quinze, la dernière molaire du côté gauche n'étant pas encore sortie, — la mâchoire avec toutes ses dents, au nombre de quatorze ; l'arête inférieure du côté gauche a été enlevée par le sabre sur une longueur d'environ deux centimètres, — vingt-trois vertèbres entières plus cinq fragments d'une vertèbre tranchée par le sabre, — le coyx, — les deux omoplates, - les deux os du bassin, — vingt-quatre côtes, — les deux clavicules, — les six grands os des deux bras, — les six grands os des deux jambes, — les deux rotules, — le sternum en deux pièces, — os divers, cent neuf, tant grands que petits, — les cheveux réunis en une

* Voir XXXIX bis. Procès-verbal de la déposition au Sém. des M.-E. des restes de deux confesseurs : Joseph Ly et le Vén. Paul Tchen. »A. M.-E., vol. 549'-, p. 193.

^.-yva

mmmm

APPENDICE

tresse qui se termine par un double cordon rond en soie qu'il est facile de reconnaître avoir été rouge. Cette tresse est brisée en plusieurs pièces- Il y a en outre, plies à part, des cheveux, quelques détritus de chairs et quelques restes d'habits.

Nous avons retenu quatre petits fragments d'ossements brisés.

Nous avons ajouté aux restes de Paul Tchen une petite relique de chacun des trois compagnons de son martyre, savoir :

De Joseph Tchang, son condisciple, un petit fragment de la mâchoire enlevé par le sabre ;

de Jean-Baptiste Lo, fermier du séminaire, un os du pied droit :

de Marthe Ouang, cuisinière du séminaire, une dent.

Ces trois dernières reliques ont été enveloppées et scellées séparément.

Nous avons renfermé les dits ossements et reliques dans une boîte en bois de thuya, longue de 50 centimètres, large de 28 centimètres, haute de 23 centimètres. Le couvercle a été fixé par dix vis en fer et les deux extrémités du dit couvercle ont été reliées avec la boîte par un fil de soie rouge dont les extrémités viennent, vers chaque bout du dit couvercle, se réunir dans une cavité ovale où nous les avons assujetties avec le sceau de notre Vicariat imprimé dans la cire rouge dite d'Espagne. Le couvercle se trouve ainsi scellé de deux sceaux.

A cette occasion, nous avons transféré les tombeaux de ces quatre compagnons de martyre sur les ruines du séminaire, et afin que le tombeau de Paul Tchen put y être érigé avec celui des autres, nous avons mis dans un cercueil neuf le lit en chaux, les détritus de chairs et d'habits retirés de l'ancienne sépulture, plus une vertèbre prise au hasard ; le cercueil ayant été fermé, nous l'avons fait déposer au lieu qui lui est destiné sur les ruines du séminaire.

En foi de tout ce que ci-dessus, nous avons signé à Kouy yang foule 31 mars 1869.

, . . .. 7 Inouïs S. Faurie, Evêque d'Apollonie, vicaire

Locus T Sig'lii apostolique du Kouy-tcheou (Chine).

\icariatus Apostouci ^ ' "^ ^ -^

Kouy-tcheou Par mandement de Monseigneur :

E. F. BouBiAU, secrétaire.

Procès-.verbal du changement de cercueils des restes des martyrs de Tsin-gay .

Nos infrasc]*ipti, Franciscus Eugenius Lions, divinâ gratiâ, Sanctaeque Sedis misericordiâ Episcopus Basiiopolitensis, necnon Vicarius apostolicus Kouy-tcheou, delegamus Petrum Victorem Pasquier, hujus provincije missionarium apostolicum, ad mutandaferetra, necnon ad resarciendos tumulos Venerabilium Servorum Dei, pro fide in Tsin-gay obtruncatorum, scilicet :

Joannis-Baptisï.e Lo Pauli Tchen JosEPiii Tchang Marth.e Ouang

1 A. M.-E., vol. »49r, p 223.

^*, -'^H*^**;sf^"^'^>^<»*'-^''^|iiiil^^^

In quorum fidem subscripsimus Kouy-yang fou, die 17* mensis maii anni 1877.

Locus f sigilli f F- EuG. LiONS, Episcopus BasilopoUtensis.

Vicariatùs apostolici Vicarius apostolicus Kouy tcheou.

ouy- c eou p ^ GuiCHARD, miss. ap.p. V. g. secretarius.

XXXIX bis

Instrumentum générale circa mutationem feretrorum et erectionem tumulorum servorum Dei Joseph! Tchang, Pauli Tchen. Joannis-Baptistae Lo Marthae Ouang, Tsin-gay pro fide obtruncatorum die 29â julii anni 1861 *.

Die 17="^ mensis maii 1877, Illustrissimus et Reverendissimus Franciscus Eugenius Lions, Episcopus Basilopotensis, necnon Vicarius apostolicus Kouy-tcheou ad promovendum Dei honorem Servorumque ejus et ad conservandas eorum reliquias. me infra scriptum, missionarium apostolicum hujus provincise delegavit cum duobus testibus, clerico Benedicto Ly et Simone Pen, ad mutanda feretra et ad erigendos lapidibus seclis tumulos ServorumDei : Josephi ïchang, Pauli Tchen, Joannis-Baptistse Lo, Marthse Ouang, pro fîde obtruncatorum Tsin-gay, die 29*^ julii anni 1861. Atqui opère nunc completo, omnibus et singulis lias visuris litteras, cum duobus prsecitatis testibus, testificor et fidem facio de his quorum sequitur ténor :

Omnia inveni, sicut notaturin instrumente Hlustrissimi Ludovici Faurie, Episcopus Apolloniensis, qui Ipse, anno 1869, mutaverat prsedictorum servorum Dei feretra, parvosque erexerat tumulos, testificor ergo me non potuisse circa reliquias eorum erravisse.

Omnia feretra vetustate inveni diruta ; nuUum tamen confractum erat.

Omnia ossa in feretris inventa nullo dempto, ergo, propriâ manu in feretris novis coram duobus testibus prfecitatis, deposui.

In feretro Josephi Tchang, inveni forte omnia corporis ossa, exceptis tamen duobus magnis ossibus unius brachii suâque manu, quae ossa, ut notatur in instrumento prœdicti Episcopi Apolloniensis in supplicii loco a feris vorata fuerunt. — In feretro Pauli Tchen, unum tantam inveni vertebram ; corpus enim ejus. anno 1869, ab lUustrissimo Episcopo Apolloniense, Operi Santee-Infantiee datum fuit, ut notatur in instrumento ejusdem lUustrissimi Episcopi. — In feretro Joannis-Baplisise Lo, inveni forte omnia corporis ossa (forte tamen desunt queedam parvaossa) et hsec ossasuntbene conservata. — In feretro autem Marthae Ouang, quaedam deerant magna ossa, sicut pedes et manus, quœ ossa probabiliter vorata quoque fuerunt in supplicii loco. Ossa Marthpe Ouang sunt sat vetustate resoluta.

Pro quocum:{ue, hoc modo egi : primum matavi feretrum, postea, feretrum novum, quatuor sigillis obsignatum, sub terra lapidibusque posui, usquedum novum pararetur sepulchrum, ereclum enim fuit in eodem loco ac antiquum ; paratoque sepulchro, statim feretrum continens ossa, coram duobus praecitatis testibus, in illo deposui, statimque terra lapidibusque operui. Postea, super quodcumque sepulchrum, monumentum. lapidibus sectis, erexi, cum ingenti lapide qui fert inscriptionem sinicam, de nomine et de génère, cujuscumque, mortis, fidem facientem.

1 A. M.-E., vol. 549', p. 223.

APPENDICE

in quorum fidem subscripsi, cum duobus prsecitatis teslibus, Tsin-gay, die 13^ mensis junii anni 1877.

D. Pasquier, missionarius apostolicus^

a lieverendissimo Episcopo delegatus.

Benedictus Ly, clericus.

Simon Pen.

Nos, EpiscopuI prœcitalus, testificamur de veracitale Delegati et Testium.

In quorum fidem subscripsimus, sigillumque Vicarialùs nostri apposuimus.

Kouy-yang fou, die 22^^ mensis junii anni 1877.

7 F. EuG. Lions, Fpiscopus Basilopolitensis,

Locus -J- Sigiili Vicarius aposlolicus Kouy-tcheou.

Vicariatùs apostolici j . m . • • • r> r»

Rouy-tcheou De mandate Illustnssimi D. D.

F. M. GuiciiARD, m. a. p. v. g. secretarius.

Protestaiio submissionis erga Sanctam Sedem

Si, in hoc ïnstrumento, quaedam sint verba non conformia Sanctse Sedis regulis, hœc verba rejicimus : item, si quœdam sunt facta ejusdem Sanctae Sedis regulis parum conformia, eodem modo reprobamus, protestantes de humillimâ nostrâ submissione erga Sanctam Sedem, nulle mode intendentes nos Sanctse Sedis decretis anteire.

In quorum fidem tanquam filiali humillimi subscripsimus, die et anno

ac supra.

-J- F. EuGENius Lions, Episcopus BasilopoUtensis,

Vicarius apostolicus Kouy-tcheou.

F. M. GuiCHARD, P. Pasquier,

M. ap. p. m. ap. a. Reverendissimo Episcopo

delegatus.

Joseph Tchang.

Ego infrascriplus missionarius apostolicus Kouy-tcheou, a Reverendissimo Francisco Eugénie Lions, Episcopo Basilopolitensi necnon Vicario apostolico Kouy-tcheou, delegatus ad resarciendos tumulos et ad mutanda feretra Servorum Dei, Tsin gay, die 29^' julii anni 1861 pro fide obtruncatorum siilicet : Josephi Tchang - Pauli Tchen — Joannis-Baptistae Le — Marthae Ouang, omnibus et singulis bas visuris litteras fidem facio de his quorum sequitur ténor :

Die 21^ mensis maii anni 1877, coram clerice Bénédicte Ly et Simone Pen, tanquam testibus a Reverendissimo Episcopo designaiis, aperui tumulum Josephi Tchang.

Feretrum inveni vetustate dirutum, sed taraen nondum confractum. Illo aperte, inveni corpus integrum, exceptis tamen duobus magnis essibus quœ sunt a cubitu ad manum, manuque ipsâ. Hoc notatur quoque in' instrumente Illustrissimi Ludevici Faurie, Episcepi Apolleniensis, felicis memoriœ (mense martii 1869). Inveni tantum ossasupra calcem jacenlia. Parva essa erant partim vetustate resoluta, partim calce corrosa. Vertebra ipsa (bassin) erant sat resoluta, sicut vertebrae (vertèbres) Hœc omnia ossa, propriâ manu, feretro nevo depesui : numeravi 133. Postea feretrum qua-

wmm^

Mtm^^^km^^mKwmm

APPENDICE

tuor sigillis obsignavi et terra lapidibusque operui, usquê dum effoderetur se^ttlcbrum.

Non maUttOQ. confido in scientià meà anatomicâ, sed ut mihi vidçtur, hœc ossa in ferelro iaveniuotur : Caput integram (exceptis quinque vel sex dentibus et aliquot parvulis ossibus) — Duo lata ossa scapularum (omoplates) — Maxilla qua> gladio pra-cisa fuit in parte dextrâ — Quatuor magna ossa brachiorum (duobus deficieBlibus) —Viginti quatuor costa» — Viginti très vertebra' - Sternum — Duo jugula (clavicule*) — Duo vertebra (bassin) — Sacrum - Sex magna ossa ex utroque crure — Dua; patellœ (rotules) - Triginta et octo ossa, sive parva, sive magna, ex utroque pede — Viginti duo ossa unius manùs (altéra déficiente). Sunt quoque quatuor parva ossa cujus nomen ignoro. In feretro posui quoque cincinnum capillorum. sed hune cincinnum in tribus partihus confractum inveni. Prima pars tantum constat capillis ; secunda partira capillis, partira funiculo serico ; tertia autem, ut mihi videtur, constat tantum funiculo serico.

In quorum fidem subscripsi cum duobus prsecitatis testibus. Tsin-gay, die 21* mensis maii, anni 1877.

P. Pasquier, missionarius apostolicus, a Rêver en dissimo Episcopo delegalus.

Benedigtus Lv, clericus Simon Pen.

Die autem 23* , in marmore efîosso sepulchro, feretrumdetexi, quatuorque sigilla illœsa inveni. Feretrum in sepulchro statim deposui terràque operui, postea tumulum erexi, lapidibus sectis, cum ingenti lapide qui fert hanc inscriptionem :. rcAoM Ichen Tchang Jo se tche mo. Cujus sensus est : Sepulchrura Josephi Tchang, testis Doiiiini (martyris).

In quorum fidem subscripsimus. Tsin-gay, die 23'"^ mensis maii 1877.

P. Pasqlier, missionarius apostolicus

a Reverendissimo Episcopo delegatus.

Benedigtus Ly, clerieus.

^ Simon Pen.

Nos Episcopus prœcitatus testificamur de veracitate Delegati et Testium In cujus fidem subscripsimus sigillumque Vicariatûs nostri apposuimus. Kouy-yang fou, die 22* mensis junii anni 1877.

f^ocus -j- sigilli

Vicariatûs apostolici

Kouy-tcheou

7 F. EuG. Lions, Episcopus Basilopolitensis^ Vicarius apostolicus Kouy-tcheou.

De mandato Illustrissimi DD.

GuiCHARD, m. ap. p. v. g. secreiarius.

Paulus Tchen.

Ego infra scriptus, missionarius apostolicus Kouy-tcheou, a Rêve rendis simo Francisco Eugenio Lions, Episcopo Basilopolifcensi necnon Vicario apostolico Kouy-tcheou, delegatus ad resarciendos tumulos et ad mutanda feretra servorum Dei, Tsing gay die 29* julii anni 1861 pro fide obtruncatorum, scilicet : Josephi Tchang, Pauli Tchen, Joannis-Baptistse Lo,

iump^

mmii

mti^mifmKi^fmm

APPENDICE

Marthœ Ôuang, omnibus et singulis has visuris litteras fidem facio de his quorum sequitur ténor :

Die 4â mensis junii, coram clerico Benedicto Ly et Simone Pen aperui tumulum Pauli Tchen. Âperto feretro vetustate diruto, nondum tamen confracto, inveni tantum unam vertebram et nihil ainplius. Etenim corpus ejus datum fuit anno 1869 Operi Sanctavlnfantiic ab Illustrissimo Ludovico Faurie, Episcopo ApoUoniensi, sicut notatur in instrumento ejusdem Illustrissimi Episcopi, tam felicis memoria' (iiiense martii 1869J.

Hanc vertebram posui et alliga\i in feretro novo. Feretrum postea quatuor sigillis obsignavi, terra, lapidibus operui, usquedum foderelur sepulchrum.

In quorum fidem siibscripsi cum daobus lestibus praicitatis.

Tsin-gay, die A^ junii anni 1877. ^

P. Pasquier, missionarius apostolicus,

a Reverendissimo Episcopo delegaius.

Benedictus Ly, clericus. Simon Pen.

Die autemQà ejusdem mensis, efl'osso sepulcliro, feretrum detexi., illéesaque sigilla inveni. lUud statim deposui in sepiilchro; terra, lapidibusque operui. Postea tumulum, lapidibus sectis, erexi, cum ingenti lapide, qui fert hanc inscriptionem : Tchou tchen Tchen Pao lou ichemo. Cujus sensus est : Sepulchrum Pauli Tchen, testis Domini (martyris).

In quorum fidem subscripsi cum duobus testibus pra^citatis. Tsin-gay, die 9^* mensis junii anni 1877.

P. Pasquier, missionarius apostolicus,

a Reverendissimo Episcopo delegalas.

Benedictus Ly, clericus. Simon Pen.

. Nos, Episcopus praecitatus, testificamur de veracitate Delegati et Testium. In cujus fidem subscripsimus et sigillum Vicariatùs nostri apposuimus. Kouy-yang-fou, die 22* mensis junii anni 1877.

Locus -f sigilh x p^ g^^ LiONS, Episcopus Vicarius apos-

.Vicariatùs apostolici . ^^^^-^^^ Kouy-tcheou.

Kouy-tcneou. «^

De mandato Illustrissimi ac Beverendissirni DD.

F. M. GuiCHARD, m, ap. p. v. g. secretarius,

Joannes-Baptisla Lo.

Ego infrascriptus, missionarius apostolicus Kouy-tcheou, a Reverendissimo Francisco Eugenio Lions, Episcopo Basilopolitensi, necnon Vicario aposlolico Kouy-'cheou, delegatus ad resarciendos tumulos et ad mutanda feretra Servorum Dei, Tsin-gay die 29^ julii anni 1861 pro fide obtruncatorum, scilicet : Josephi Tchang — Pauli Tchen — Joannis-Bapfista*Lo — Marthœ Ouang, omnibus et singulis has visuris litteras, fidem facio de his quorum sequitur ténor :

Die septimà junii 1877, coram clerico Benedicto Ly et Simone Pen, tanquam testibus a Reverendissimo Episcopo designalis aperui tumulum Joaunis Bapli-tae Lo. Aperto fe-vctto, veUisiatt- d irilo, sed tamen nondum coufracto, inveui ossa, qusedaui supra calcem, in majori autem numéro intra calcem jacentia. Jsta ossa sunt sequentia :

pi||liiW»iiiW

«ippip

APPENDICE

Caput integrum cum maxillâ ; in maxillâ adhiic omnes supersunt dentés, in capitis parte ; sex defîciunt, sed postea duos inveni-intra calcem — Duo vertebrœ (os du bassin) — Sacrum — Duo lala ossa scapularum (omoplates) — Sex magna ossa brachiorum — Duo femora — Quatuor magna ossa quse sunt a-cubitu ad manum — Duo jugula (clavicules) — Viginti quatuor vertébrée — Viginti quatuor cosla^ — Sternum sat vetustate detritum — Nonaginta parva ossa quœ sunt ex pedibus, ex manibus vel etiam ex aliis corporis partibus.

Hsec omnia. bene conservata, ego, proprià manu, posui in arcâ nova. Postea arcam ipsam sive feretrum, quatuor sigillis obsignavi, terra lapidibusque operui, in modo sepulchri, usquedum effoderetur sepulchrum.

In quorum fîdem subscripsi cum duobus testibus prtBcitatis.

Tsin-gay, die 7<"'junii anni 1877.

P. Pasqvier, missionariiis apostolicus

a Reverendissimo Episcopo delegatus.

Benedictus Ly, clericus. Simon Pen.

Die autem 16''junii, eflosso sepulchro, feretrum delexi, sigillaque illœsa inveni. Feretrum statim in sepulchro deposui, terra, lapidibus operuit postea, lapidibus sectis, monumentum erexi, cum ingenti lapide qui fer, hanc inscriptionem : Tchou tchen Lo Jo-han tche mo.

Gujussensus est : Sepulchrum Joannis-Baptistee Lo, testis Domini (martyris).

In quorum fîdem subscripsi cum duobus testibus prsecitatis.

Tsin-gay, die lô'^junii anni 1877.

P. Pasquier missionarius apostolicus.

Benedictus Ly, clericus.

Simon Pen.

Ego, Episcopus prœcitatus, testificans de veracitate Delegati et Testium, subscripsi et sigillum Vicariatùs apposui. Kouy-yang fou, die 22^ mensis junii anni 1877.

j^ . . . t F. EvG. Lmm, Episcopus Basilopolitensis,

Vic^aSs apôSoîici ^''^'-'''' <^postolicus Kouy-tcheou.

Kouy-tcheou De mandato lUuslrissimi DD.

F. M. GuiCHARD, m. ap, p. V. g. secretarius.

Martlia Ouang.

Ego infrascriptus, missionarius apostolicus provincife Kouy-tcheou, a Reverendissimo Francisco Eugenio Lions, Episcopo Basilopolitensi necnon Vicario apostolico Kouy-tcheou, delegatus ad resarciendos tumuios et ad mutanda feretra servorum Dei, Tsin-gay die 29'\iulii anni 1861, pro fide obtruncalorum, scilicet : Josephi Tcliang — Pauli Tchen — Joannis-BaptistseLo — Marthse Ouang, omnibus et singulis has visuris litteras, fîdem facio de his quorum sequitur ténor :

Die 2# mensis maii anni 1877, coram clerico Bénédicte Ly et Simone Pen, tanquam testibus a Reverendissimo Episcopo designatis, aperui tumulum Marthse Ouang. Feretrum inveni vetustate dirutum sed tamen nondum fractura. Ilio aperto, inveni ossa supra calcem .jacentia. Manus pedes-

APt»ENbtCË

que deficiunt, sicutquaKlam alla ossn, qua' vel a feris in siipplicii loco vorata fuerunt. Ha'cautem inveni : Caput et maxilla vetiistale valde resoluta, caput tamen adhuc superest fere integrum et nondum fractum — Sex dentés a capite separatos inveni, illos in capite déposai — Duo lata ossa scapularunm — Quinque magna ossa brachiorum (unum déficit) — Duo vertebra (bassin) — Duo femora quorum unum non est integrum — Sex fragmenta ossium — Decem et oclo costas intégras — Undecim fragmenta costarum — Sacrum — Duo jugula (clavicules) — Viginti très vertebras — Sternum fere vetustate dirutum. Vertebra^ qua^ supersunt non sunt tam vetustate resolutœ quam alia ossa.

Hœc omnia ossa inaixâ nova deposui cum reverentiàmanuque proprià. Postea arcam ipsam quatuor sigillisobsignavi et insuper clavibusobseravi, quo facto, arcam terra, lapidibus, in modo tumuli operui, usquedum foderetur sepulchrum.

In quorum fidem subscripsi cum duobus testibus prœcitatis. Tsin-gay, die 24=i maii anni 1877.

P. Pasquier, missionarius apostolicus a Reverendissimo Episcopo delegatus.

Benedictus Ly, clericus,

Simon Pen.

Die autem 2*^ junii, efFosso sepulchro, feretrum detexi, sigillaque illœsa inveni. Feretrum continens omnia prœdicla ossa in sepulchro deposui, terrâque operui. Postea erexi tumulum lapidibus sectis, cum ingenti lapide qui ferthaec verba : Tchou Ichen Ouang Ma-eul-ta tche mo.

Cujus sensus est: Sepulchrum Martha* Ouang testis Domini (martyris).

In quorum fidem subscripsimus, Tsin-gay, die 2^ junii 1877.

P. Pasquier, missionarius apostolicus

a Reverendissimo Episcopo delegatus.

Benedictus Ly, clericus. Simon Pen.

Nos, Episcopus prcecitatus, testificamur de veracitate Delegati etTestium.

In cujus fidem subscripsimus, sigillumque Vicariatûs nostri apposuimus.

Kouy-yang fou, die 22^ mensis junii anni 1877.

7 F. EcG. Lions, Episcopus Basilopoliiensis

Locus -|- sigilli Vicarius apostolicus Kouij-tcheou.

Vicariatûs apostolici De mandato Illustrissimi D. D.

Kouy-tcheou. t-. »» /^

(aUiciiARD, m. ap. p. u. g. secretanus.

De modo investigandi exuvias eorum qui Tsin-gay in odium fidei occisi swif, quique Yao-kia-kouan prope Tsiii gay sepeliuntur.

Praedictas exuvias facillime invenire potest quilibet, hoc indicato investigandi modo. Feretra sunt ingentia et omnino sub terra, ita tamen ut feretrorum pars superior sit fere cum solo'sequalis. Ex quatuor partibus, feretrum circumdatur muro : quo erecto usque ad extremitatem superiorei^i feretri, feretrum argillâ cooperui. postea feretrum ingentibus lapidibus, qui ex utrâque parte super fundamentum ponuntur, cooperui, ne tumuli pondère feretrum dirimatur : si vis ergo exuvias investigare, fode terram ex parte oppositâ lapidi inscriptionis, paulo post, feretrum invenies, quo

JiOUY-T(JHÉ0U • 32

APPENDICE

ferelro effoso, manu facile tenebis exiivias, quœ fere in mediâ parte feretri jacent. Quatuor tumuli omnino eodem modo erecti fuerunt.

In quorum fidem subscripsi. Kouy-yang fou, -in perpetuam rei memoriam, die 14^ februarii anni 1878.

N P. Pasquier, missionarius apostolicus.

Page 1