Anonym. Gerbert. iv, 3. Voyez plus loin, p
2. L. P. t. I, p. 454 : « ... beatissimus papa [Stephanus II, 752-757] fecit super basilicam beati Pétri apostoli turrem..., in qua tribus posuit campanis, qui clero et populum ad officiuin Dei invitarent. » Sous Etienne III (768-772), dans le récit de la conspiration de Sergius et de Christophe, on voit Sergius tenter de pénétrer à Saint-Pierre « nocte, qua hora campana insonuit » {ibid. p. 479).
3. De ord. antiph. 1 : « In dominica nocte congrue, iuxla consuetudinem romanae Ecclesiae a somno surgentes dicimus primo Domine labia mea aperies, et post hune versum glorificamus sanctam Trinitatem. » Saint Benoît {Regiil. 9) marque le Domine labia mea aperies, mais, avant le Gloria, il intercale le psaume m, Domine qiiid muUiplicali sunf, qui est un psaume très accommodé au réveil des moines. Peut-être n'en est-il resté à Rome que le Gloria, d'autant qu'Amalaire ne place pas ici Deiis in adiutorium.