PASSAGES FAVORABLES À LA MONARCHIE DU PAPE DANS L'ÉGLISE

Consideret patriarcha ea quæ archiepiscopi et episcopi in provinciis suis faciunt ; et si quid reperiat secüs quâm oporteat factum, mutet, et disponat prout sibi videatur ; siquidem ipse est pater omnium , et illi filii ejus. Et quamvis sit archiepiscopus inter episcopos tanquam frater major, qui curam habet fratrum suorum, et ei debeant obedientiam , quia præest; est tamen patriarcha üis omnibus qui sub potestate ejus sunt, sicut ille qui tenet sedem Romæ cuput est et princeps omnium patriarcharum ; quandoquidem ipse est primus, sicut Petrus, cui data est potestas in omnes principes christianos, et omnes populos eorum, ut qui sit vicarius Domäni nostri super cunctos populos et universam Ecclesiam christianam ; et quicumque contradixerit, à synodo excommunicatur. ( Concil.. Nicæn can. 39. Labbe, tom. 2, col. 312, edit. Venet. 1728.) ‘

Constance, qui persécutait S. Athanase, défenseur de l’ancienne foi, souhaitait avec ardeur , disait Ammien Marcellin (/. 25 ), de le faire condamner par l’autorité qu'avait l’évêque de Rome au-dessus des autres. (Bossuet, Disc. sur l'Hist. univ., part. 2, 12.)

Nos quoque tanto honore vos dignamur , quanto Dominus noster Jesus Christus Petrum decoravit, ubi Ecclesia principatu illum sublimavit. (Gervasius remor. archiep. ad Nicol. IT. pap. Concil. Labbe, tom. 12, col. 36.)

Ergo nos, quantum s:mus et possumus, privilegium sanctæ ac primæ Sedis Romanæ et conservare, et obaudire, et extollere cupimus, atque satagimus pro suo scilicet principatu , quem æ. Petrus Apostolus Domini voce perceptum, Ecclesià rihilominüs subsequente, et tenuit semper et retinet. (Concil. Duziacens. 11, ep. Sy:od. ad Hadr. pap. an. 871. Labbe, tom. 10, col. 1167. }

Sanctissimo, ac Dei amantissimo, et universali archiepiscopo, et patriarche magnæ Rom«w Leoni. (Theodorus eccles. Alexandr. diacon. in concil. Chalcedon. act. 3, an. 451. Labbe, tom. 4, col. 1267.)

Silverio veniente Patarum, venerabilis episcopus cèvitatis venit ad imperatorem,

et judicium Dei contestatus est de tantæ Sedis episcopi expulsione ; multos esse dicens in hoc mundo reges, et non esse unum sicut ille papa est super Ecclesiam mundi totius, à sud sede expulsus. (Liberat. diacon. breviar. cap. 22, apud Labbe, concil. tom. 6, col. 455.) . Nobis opponunt canones, dum nesciurt quid loquantur. Contrà quos hoc ipsu venire se produnt, quod primæ Sedi, sauna rectaque suadenti, parere fugiunt. 1psi sunt canones , qui appellationes totius Ecclesiæ ad hujus Sedis examen voduere deferri. Ab ipsé vero nusquam prorsüs appellari debere sanxerunt; ac per hoc illam de tot& Ecclesid judicare, ipsam ad nullius commeare judicium, nec de ejus unquam præceperunt judicio judicari, sententiamque illius constituerunt non oportere dissolvi, cujus potits sequendam mandérunt. (Gelas. pap. epist. 4 ad Faust. Concil. Labbe, tom. 5, col. 295.)

Sicut subditos nos esse terrenis potestatibus jubet Arbiter cali, staturos nos ante reges et principes in quâcumque accusatione prædicens ; ta non facile das

6o4 HISTOIRE GÉNÉRALE

tur intelligt, qu4 vel ratione, vel lege, ab inferioribus eminentior judicetur. Nam cüm celebri præcepto Apostolus (1 Tim v) clamet, accusationem vet in presbyterum recipi non debere, quid in principatum generalis Ecclesiæ criminationibus licere censendum est? In sacerdotibus c&teris potest , si quid fortè nutaverit, reformari : at si Papa urbis vocatur in dubium, episcopatus jam videbitur, non episcopus vacillare….. Reddet rationem, qui ovili Dominico præest, qué commissam sibi agnorum curam dispenset : cæterum non est gregis pastorem proprium terrere, sed judicis. (Avit. Viennens. nomin. episcop. Gall. ad senat. Rom. in causâ Symmach. pap. apud Labbe, tom. 5, col. 501, am. 503. )

Domino nostro sanctissimo, et beatissimo archiepiscopo antiquæ Rome, et œcumenico patriarchæ Agapito. (Archimandritæ et monachi Hierosolymorum ac Orientales congregati in synodo Constantinopolit. an. 536. Labbe, tom. 5, col. 982 et seq.)

Sanctissimo ac beatissimo universæ orbis terræ patriarche Hormisdæ, continenti sedem principis Apostolorum Petri... Christus Deus noster principem pastorum, et doctorem , et medicum animarum constituit vos, et vestrum sanctum Angelum ; dignum est, passiones, quæ nobis contigerunt, exponere, et immisericordes ostendere lupos , qui dissipant gregem Christi : ut auctoritatis baculo eos expellat de medio ovium. (Minor. archimandr. et monach. secund, Syri:. ad Hormisd. Labb. t. 5, col. 598.)

Domino meo beatissimo et apostolico patri Hormisdæ archiepiscopo universalis Ecclesiæ. (Pompei. ep. ad Hormisd. an. 519. Labbe, tom. 5, col. 628.)

Etiamsi nulla exstaret necessitas ecclesiasticæ disciplinæ, expetendum reverà nobis fuerat illud privilegium Sedis vestræ, quo susceptis regni clavibus post resurrectionem Salvatoris, per totum orlem beutissimi Petri singularis prædicatio universorum illuminationi prospexit : cujus vicarii principatus sicut eminet, êta metuendus est ab omnibus, et amandus. (Tarracon. episcop. ep. ad Hilar. pap. Labbe, tom. 5, col. 56.)

Domino sancto, et meritis beatissimo, totoque orbe Apostolico et universuli pontifici Martino papæ. (Maurus episc. Ravennat. in Concil. Lateran. an. 649. Labbe, t. 7, col. 98.)

Per jussionem sanctam, sive præceptionem divinitus præsidentis vobis, atque omnibus his præeminentis sacerdotis sacerdotum, et patris patrum, domini nostri Martini, ter beatissimi papæ. ( Abbates et monachi Græci ad Concil. Lateran. an. 649. Labbe, tom. 7, col. 118.)

Sanctissimo ac beatissimo à Deo nostro honorabili domino meo, patri patrum, archiepiscopo, et universali papæ domino Theodoro, Sergius humilis in Domino salutem. (Sergius Cypri episcop. Ibid. col. 126.)

Placet, et valdè placet in omnibus vestra sacratissima sectari vestigia, neque fas est ut à culmine Apostolatäs vestri in aliquo dissentiamus, quem videdicet ipse Christus Dominus noster omnium nosträm ad vicem suam in terris voluit esse caput. (Synod. Roman. an. 877, ad Joannem papam. Concil. Labbe, tom. 11, col. 299.)

Si qu æcumenicä synodo collectd, de Roman etiam Ecclesi& controversia extiterit, licebit cum decenti reverentià de propositä quæstione veneranter percontari, responsumque admittere, et sive juvari, sève juvare; non tamen impudenter contra senioris Romcæ pontificis sententiam dicere. (Concil. Constantinopol. 4 œcum. an. 869, act. 10, can. 13. Labbe, tom. 10, col. 879.)

Omnes senes cum junioribus scimus, nostras ecclesias subditas esse Romanæ .

Ecclesiæ, et nos episcopos in primatu B. Petri subjectos esse Romano pontifici, et obvid salvd fide, quæ in Ecclesia semper viguit, et, Domino cooperante, florebit, nobis est vestræ Apostolicæ auctoritati obediendum. (Hincmar. Rhemens. oper. tom. 2, p. 250., .

Tibi, ut primæ Sedis antistiti universalis Ecclesiæ, quid agendum sit relinqüimus, Stanti super firmam fidei petram. (Concil. Constantinop. 3 œcumen. ad Agathon. pap. an. 680. Labbe, tom. 7 col. 1110.)

Ipse natureæ nostræ Opifex cm suo artificiocurässet ut caput toti corpori præficeretur, in eo collocatis præcipuis sensuurrinstruncentis, omnem reliquorum mem

drorur aliqu se ge dens curat possur tes. (Ja Sub tate s servi 0 Zacha Par person col. 15 Frus et non papam omnibt queæ i omnida vendi ; virtutil mum R homici qui sec énutilite satagit mus. CE Domi regis C pisc. et 141.)

s Cüm 1 opportu que opp el papu sare dec tom. 10 Eorur nosträi rem pre tissimu.

produx ter queæ Tibi dal sortem omnes ( nissimi pap. re Domi pæ Adr tiones :

excrcui tionabi clesiari col. 67:

Anti do app

jcetur, vel in crimi- 1 fortè $ jam ) prægregis , Gall.