‹ Histoire générale des auteurs sacrés et ecclésiastiques. [L.M.F. Bauzon] de grand séminaire (volume 5)Chapitre 151 sur 406 · CHAPITRE Xm. — ORIGÈNE · texte numérisé non relu

CHAPITRE Xm. — ORIGÈNE

la Vierge, la naissance de ce corps ayant été exempte de toute * corruption. Origène croit que Marie enfanta • comme les autres femmes, mais d'une manière beaucoup * plus pure, et qu'elle souffrit quelques affaiblissements* dans sa foi à la passion de Jésus-Christ, qui, sans cela, ne serait pas mort pour les péchés de sa mère, si elle n'en avait commis aucun. Il sou* tient qu'elle est toujours demeurée • vierge et qu'elle n'a eu d'autre enfant que Jésus, qui

centurionem Pilatus, et interrogavit si jam mortuuê est. Orig., Tract. 35 tu Matth., pag. 181, tom. II Geneb. 1 Origen., Tract. 85 in Matth., pag. 131, tom. H Genebr., ubi supra.

* Et adjecit Dominas loqui ad Achaz dicens : Pete libi signum a Domino Deo tuo, etc. Ecce Virgo concipiet et pariet Filium, et vocabit nomen ejus Emmanuel, quod interpretatur nobiscum Deus. Isa. vu, 10. Quod si Judœus vocabula excutiens, neget scriptum, ecce virgo, sed ecce adolescentula, dicemus tôt legi vocem aima, quam Septuaginta interprètes verterunt virginem, aiii vero adolescentulam. Ea, ut aiunt, etiam in Deuteronomio legitur in significato Virginia, in his verbis : Quod si puellam virginem desponsatam viro nactus homo in urbe concubuerit cum ea, educentur ambo ad portam civitatis suœ, lapidabunturque et necabuntur, adolescentula ea ratione quod non exclamavit in urbe, homo ex

ratione quod hnmiliarit nzorem proximi sui Sed

ne videamur ex hebraica lectione hos demulcere, qui minus complecti animo possunt, utrum sit illi assen- Uendum necne, cum prophetam dixisse astruimus Jesum ex Virgine nasciturum, in cujus ortu et illud asseritur, nobiscum Deus; âge, et ex ipsis verbis consideremus sententiam. Dominus scribitur dixisse ad Achaz : Pete tibi signum a Domino Deo tuo in prorandum, vel in altum. Ac mox subjicitur signum quod datur : Ecce Virgo ex utero habebit et pariet Filium. Quale autem signum esset adolescentulam, mm virginem parère, et utri magis convertit gignere Emmanuelem , quod est, nobiscum Deus, mulierine coitum passée et more fœminarum gravidœ, an purée ae castœ virginit Certe hanc docet parère talem pro» km, qua nota dieatur nobiscum Deus. Origen., lib.'J contra Celsum, pag. 27 et 28.

* Deinde Celsus sic loquitur : Non potest enim esse Dei corpus quod sic satum sit ut tu satus es. Nom ignorons tamen quod siquidem ita ut scribitur natus est, posset esse corpus quoque ejus divinius cœteris, atque etiam in quodam sensu Dei corpus; verum non crédit Scripturis de conceptione ipsius e Sancto 8piritu, malens e pantherœ cum virgine congressu natum credere. Origen., lib. I contra Cels., pag. 54. Bœc ergo dicta sunt nobis de eo quod observavimus tariptum, quia non superfluo addidit legislator, mulier si conceperit semen et pepererit filium : sed esse exceptionem mysticam, quœ solam Mariam a reliquis tnuheribus segregaret, cujus partus non ex conceptione seminis, sed ex prœsentia Sancti Spirittts, et virtute Altissimi fuerit. Hom. 8 in Levit., pag. 89, tom. I Genebr.

4 Addi quoque potest quod lex ista, quœ de immunditia scribitur ad mulierem pertinet. De Maria autem dicitur quia virgo et concepU et peperit. Ibid.

• Deinde iterum atque iterum repetens ( Celsus ) quasi non antea multis cavillatus sit in nativitatem Dei ex Virgine , sic loquitur : Quod si voluit Spiritum ex se emittere, quid opus erat inspirare in uterum fœminœ; poterat enim ut qui jam sciebat hommes fingere, huic quoque corpus affingere, ne proprium Spiritum in tantam contaminationem mitteret, atque hoc pacto e superius prolatus, hoc ipso plus sibi conciliasset fidei. Hœc dixit, quia nésciebat puram et virgineam, incorruptamque nativitatem corporis, cujus ministerio servandum erat humanum genus. Lib. VI contra Celsum, pag. 326.

• Quemcumque de utero effusum marem dixeris, non sic aperit vulvam matris suœ, ut Dominus Jésus, quia omnium mulierum non partus infantis, sed viri coitus vulvam reserat Matris vero Domini eo tempore vulva reserata est, quo et partus éditas, quia sanctum ute~ rum, et omni dignatione venerationis venerandum, ante nativitatem Christi, masculus omnino non tetigit. Hom. 14 in Luc., pag. 142, tom. II Genebr.

7 Omnis ergo homo in pâtre et in matre potlutus est, solus vero Jésus Dominus meus, in hoc gênera» tione mundus ingressus est, in matre non est poilutus,

ingressus est enim corpus incontaminatum non est

ergo contaminatus in matre, sed ne in pâtre quidem. Nihil enim Joseph in generatione ejus prœter minuterium prœstitit et affectum. Hom. 12 in Levit., p. 108, tom. I Genebr.

8 Quid? putamus quod scandalizatis Apostolis, Ma» ter Domini a scandalo fuerit immunis. Si scandalum in Domini passione non passa est, non est mortuus Je» sus pro peccatis ejus. Si autem omnes peccaverunt, et egent gloria Dei, justificati gratia ejus et redempti, utique et Maria illo tempore scandalizata est. Et hoc est quod nunc Simeon prophetat dicens : Et tuam ipsius animam, quœ scis absque viro peperisse te Virginem, quœ audisti a Gabriele : Spiritus Sanctus veniet super te, et virtus Altissimi obumbrabit tibi, pertransibit infidelitatis gladius, et ambiguitatis muerons ferieris. Hom. 17 in Luc, tom. II Genebr.

• Dicebant autem ii qui admirabantur, ignorantes ipsum virginis esse filium, nec id quidem credentes, etiamsi Us diceretur, sed filium Joseph fabri existi» mantes.., Putabant igitur illum esse Josephi et Mariœ filium; fratres autem Jesu, filios esse Josephi ex priore conjuge quam ipse ante Mariam duxerit, affirmant nonnulli, ad id scilicet adducti traditions Evangelii quod secundum Petrum inscribitur, vel libri Jacobi. Qui vero id dicunt, Mariœ dignitatem in virginitate ad finem usque volunt conservare, ne corpus illud electum ad ministrandum Verbo dkenti : Spiritus Sanctus superveniet in te, et virtus Altissimi obumbrabit tibi, viri concubitum cognoscsret, postquam in illam suptrvencrat Spiritus Sanctus, et virtus Atys-

Sur U nature et les fonction*

n'est nommé charpentier ' que dans des livres apocryphes ; et il remarque qu'au sentiment de quelques-uns, ceux qui, dans l'Evangile, sont appelés frères de Jésus-Christ, étaient * fils de Joseph, nés d'un premier mariage.

41. Les anges sont 5 incorporels, d'une nature plus excellente que 4 l'humaine et différente de 'celle des démons; ils ont des noms

conformes à leurs emplois •; c'est par leur ministère 7 que Dieu nous fournit les choses nécessaires à la vie ; ils président aux éléments, aux plantes et aux saisons; ils * connaissent tout, même nos pensées; ils nous assistent • dans nos devoirs de piété ; ils portent nos t0 prières dans le ciel, les offrent " à Dieu par Jésus-Christ, joignent "leurs prières aux nôtres

timi illi obumbrans. Ac existimo rationi consentaneum esse virorum quidem munditiei quœ in castitate est, primitias fiasse Jesum : mulierum autem Mariam. Impium enim est alii ac illi primitias virginitatis attribuere. Origen., in Matth., pag. 323, ton». I Huet. 1 Deinde ( Celsus) cavillis in lignum ludens, ait : IJjus crebram mentionem fieri, vel quia magister noster cruci sit affixus, vel quod artem exercuerit materiarii. Non videns lignum vitœ in Mosaicis reperiri litteris, net animadvertens nusquam in Evangeliis ab Ecclesia receptis, legi Jesum ipsum fabrum fuisse. Lib. VI contra Celsurn, pag. 299.

* Origen., in Matth., pag, 243, tom. I edit. Huet., ubi supra.

• Quare licebit per nos stoicis ut deflagratione absumant omnia; nos nullam incorpoream substantiam simus esse cremabilem, nec ignibus absumi hominis animam aui angelorum , thronorum , dominationum , principatuum , potestatum substantiam. Lib. 1 contr. Celsurn, pag. 825.

4 Jam vero considéra an angelorum genus utpote majori honore dignum, primum esse ac prœstantiszimum, prœ hominum, qui postremi sunt, génère dicere possis. Quemadmodum enim in Job scriptum est : Quando facta sunt astra, laudaverunt Deum omnes angeli ejus; quasi non homme solum antiquiores et honoratiores , sed et reliquo mundi post illos condito opificio; audacter affirma plurimos angelos, qui hominibus priores erant, quibusdam hominibus fieri posteriores : homines vero complures, qui natura angelis posteriores sunt, angelis quibusdam in primo gradu constituas, certas ob causas ad postrema redactis priores evadere. Orig., in Matth., pag. 896, tom. I Huet.

* Christiani qui sciunt œternam vitam consistere in cognitione unius veri Dei, et ab illo missi Jesu Christi; et qui didicerunt omnes deos gentium esse dœmonia, victimarum cruoris avida, versantiaque circa nidores hujusmodi ad decipiendos quotquot non habent apud totius créatures Deum, refùgium; cœterum angelos Dei tom natura quam voluntate plurtmum differre a terrenis dœmonibus , quodque hi paucis admodum hominibus noti sunt, prudenter ac diligenter taiia perquireniibus; non patienter sibi obtrudi Jovem aut Apollinem, nec alium ullum requirentem nidores atque cruenta sacrificia. Lib. III contra Celsurn, pag. 133.

• Qui autem potuerit de nominum sécréta ratione philosophari, multa facile inveniet et de appellationir bus angelorum Dei, quorum alius Michael, alius Gabriel, aUus Raphaël nominatur, nomine quisque convenienti suo ministerio, ex voluntate Dei, qui universœ rerum naturœ prœsidet. lib. I contra Cels., pag. 20.

7 Fatemur non absque prœsidio invisibilium , ut ita loquar, agricolarum ac dispensatorum aliorum non solum terrœ fruges prœberi nobis, verum etiam fluenta aquaram omnium, ipsis curantibus terras, aquas, aerem proferre in mitions vitœ usum alimenta, fontes

scatere, undis ultro nascentibus, et aère culta rigari tempestivis imbribus , eumdemque per spiraculq reciprocatum vitam refrigerando conservare : negamus tamen potestates illas invisibiles esse dœmones... Itaque non a dœmonibus accepimus singula victui necessaria, prœsertim qui eis decenter uti didicimus; neque cum dœmonibus epulantur qui fruuntur frugibus, vino, arborum fructibus, aquis, aère : sed potius hoc angelis Dei ferimus accepta, qui quodammodo invitantur intra hominis pii domesticos parûtes, prœceptum illud tenentis : Sive editis, sive-bibitis, omnia in gloriam Dei facite; ac rursum alibi : Omnia in nomine Dei facite. Dum igitur in gloriam Dei edimus, bibimus, spiramus, et cœtera eadem ratione facimus, non epulamur cum ullo dœmone, sed cum angelis Dei. Lib. VIII contra Celsurn, pag. 898 et 899. * Cœterum in eis verbis, inquit Heracleon, honeste Samaritidem falsam fuisse quœ sibi Jésus dixisset : solius enim prophetœ, inquit Heracleon, est omnia cernere : utrobique mentiens, cum etiam angeli hujusmodi cernere queant, et propheta non videat omnia. Origen., in Joan., pag. 209, tom. II Huet. Angeli Dei ascendunt et descendunt ad Filium hominis, perqvxrunt, et curiose agunt quid in unoquoque nostrum inveniant quod offerant Deo. Vident et perscrutantur uniuseufusque nostrum mentem si habeat aliquid taie, si tom sanctum aliquid cogitet, quod Deo mereatur offerri. Intuentur et considérant si, his auditis, corrigère cogitât vias suas, et oblivisci prœterita, ac prœparare se ad futura. Orig., Hom. 9 in Levit., pag. 97, tom. I Geneb.

9 Quod si multorum etiam favor captandus est, discimus in nostris litteris, quod millia miUium assistebant ei, et myriades myriadum ministrabant ei. Quœ multitudo cum videt homines erga Deum pietatein imitantes, adjutat eos contendentes ad salutem, et Deum invocantes; interdum apparendo precantibus, non indignam rem censens si eis aures prœbeat, atque ex consensu in terris versetur ad gratifkandum eœtestis numinis invocatoribus , cui et ipsa preces offerte non desinit. Omnes enim hi sunt administratorii Spiritus, in ministerium missi propter eos qui hœreditatem copient salutis. Lib. VIII contra Cels., pag. 400.

10 Fatemur quidem et angelos esse ministraiorios quosdam Spiritus, crebro mittente Deo commeantes ad eos homines quos manet salutis hœreditas : hosque modo ascendere ad purissima loca cœtestia, et puriora etiam super cœlestia, oblaturos preces hominum, modo rursum descendere ad homines reportando il Une aliud in usum singulorum, ut quisque dignus est beneficio. Origen., lib*. V contra Celsurn, pag. 238.

« Angélus ejus {christiani) perpétue faciem eœlestis Patris aspiciens, semper preces ejus in cœlum offert per unicum pontificem summo Deo, ipse quoqtte pro sibi commisso deprecans. Lib. VHI contra Celsurn, pag. 401. — " lbid.

[m9 SIÀGLE.]

Page 1