LIVRE

cutae et servitutes quie siint naturali juri contrai iaG; jure enim naturali omnes homines ab initio liberi nascebantur. Et ex hoc jure (jentium omnes pêne contractus introducti sunt, ut emptio venditio, Jocatio conductio, societas, depositum, mutuum, et a!ii innumerabiles.

3. Constat autem jus nostruni aut ex scripto, aut ex non scripto : ut apud Graecos

aypacpot. Scriptum autem jus est lox, plébiscita , senaïusconsulta, principum placita, ma(jistratuum edicta , responsa prudentium.

4. Lex est quod populus romanus , senatorio niagistratu interrogante , velud consule, constituebat. Plebiscitum est quod plebs, plebeio magistratu interrogante, ve- Juti tribuno , constituebat. Plebs autem a populo eo differt, quo species a génère :

nam appellatione populi universi cives slgnificantur, connumeratis eiiam patriciis et senatoribus. Plebis autem appellatione , sine patriciis et senatoribus ceteri cives signibcantur. Sed et plébiscita , latalege Hortensia, non minus valere quam leges cœperunt.

5. Senatus-consultum est quod senatus jubet atque constituit. Nam cum auctus <isset populus romanus in ^um modum, ut difficile esset