‹ Inventaire des titres recueillisChapitre 43 sur 44 · A LYON · texte numérisé non relu

A LYON

( Lugdunuin priscum , p. 163. ] LUGDUNENSES REGI.

Octavius Augustus , M unatio Planco viro cônsulari et praetorio procurante, Lugdunum condidit primanujue et summam judicialem sedem esse jussît ac pro Celtîca Lugdunensem sedem nominavit. Jubeas, christianissime Rex, senatorii ordinis antiquum decus restitui et eris nobis secundus conditor , felix imperii semper Augustus. Sic Camillus urbis a Gallis incensae restaurator, secundus Romulus dictus est, longe melior ac beatior quam qui condidit.

Ad tuendum faujus regni praecîpuum limitem et late arcendos finitimos populos, nullum militare praesidium necjue autboritate neque perpétua fide firmius constitui

(1) Ceiti* requête fut présentée au roi Frti.çois fen 1556, Claiule île Bellièvre n'étant eocore qu'avocat du roi h la âéiiéchaussée de Lyon.

potest , quam si hic togatus , Kex optime , liminarchas praeficias ; et quemadmodum Justinianus imperator praefecto praetoriî Âfricae curam demanda vit ut in trajectu Hispaniensi observaret quid in Hispania et Francorum Gallia ageretur , consentaneum est ut in hoc celeberrimo Galliarum emporio praefectos praetorio constitutos habeas ad praesentiendum observandumque quid finitimi Allobroges, Sequani, Helvetii, Germani, quidve i'actiones Italiae moliantur.

Lugdunenses Galli olim juris Italici, xii tabularuni leges ac jus civile scriptum semper illibate retinuerunt , caeteri autem sub Parisieusi ditione suprema constituti ah hoc praescripto juris abhorrentes , ferme propriis utuntur consuetudinibus; quis nonputaveritaequum tribunalibus dîsjungî quos cœlî et hemispherii , legumque et morum manifesta séparât diversitas ?

Quis civium nostrorum non misereatur, qui veluti hiperboreae grues aut emissarii Arabes , pro levibus plerumque litibus et appellationum nugis dirimendis , per trecentum milliaria magno sumptu coguntur assidue Parisios comigrare?

Externis plane mercatoribus odiosum quibus sit facilius Taprobanam , Calicutim aut Catheios navîgare quam ex immenso illo Parisieusi pelago litigatricem navem vix triennio toto reducere. Cîvili quoque lege sancitum est a longinquis regionibus justitiae implementum non esse, requirendum , nec bis incommodis plebem affici debere ut pro pecude , porcello forsan, vel gallina seu alia quar piam re exîgua, ad remotas provincias ingemiscentem ferre înopiam compellantur : vide, serenissîme Princeps, quam perspicua sit hujus parlamenti publica utilitas et urgens nécessitas.

PIECES DIVERSES

Aequo animo ferrent Lutetiani si non eodem luto semper volutemur et abjecto vetere fermento sîmus azimi ; nec est quod querantur ipsî, tanta et inexplicahili litium multitudine ad nauseam usque onusti , si hanc portioneulam veluti tenuem yestimenti fimbriam ab his divelli desidei-amus. Concédant hoc nobis non grayate, memores majores suos Lugdunensi arae et primae ibi judiciariae potestati olim colla sobjecisse. Priscae autem hujus nostrae ditionis ingens est et fidèle testimonium adhuc vigens primatialis sedis Lugdunensis , quae Parisios , Senones, Camutes, Genabenses, Turones, Andes, Armoricas civitates , Heduos et universam Celticam in jurisdictione ecclesiastica late complectitur.

Supremi consilii plantulam in Dombis nobis dedisti, et miramur quod illa in ubere gleba et irriguis campis non crescat. Sane, o Rex înclite, nisi nobis irradiaveris et solem justitiae amplificaveris ac incrementum dederis , noncrescet. Emitte spiritum tuum, etcreabuntur, etrenovabîs faciem terrae ; rivos ejus inebrians, multiplica gemina et laetabitur germinans.

Tolosam, Kothomagum , Burdigalam, Divionem, Gratianopolim, Aquas Sextias, urbes pa^*lamenteas, si non superamus, saltem aequamus loci dignitate et antiquisomamentis > jucundi coeli facie , nobilissimis fluviis in hànc peninsulam confluentibus , emporio famigerato , oportuno exterarum gentium accessu , annonae copia , splendîdis aedibus , populi comitate, vîrorum eximiorum honestissimo ordine , ac omnium in te unum principem integerrima fidelitatis constantia. Quid plura! Jure legitimo citra contentionem et invidiam adaequatos petimus honores.

Desideras , o Rex , opulentissimam tuam Galliam in hoc regni frontispicio florentissimam et admirabilem reddere *, da senatum , et civitatem habebis omuibus numeris absolutam, longe omatiorem, quam si mille amphitbeatra , pyramides , colosses , fornices , aquaeductus , thermas et id genus vulgi oblectamenta instnixeris.

Europae feruntur ti*ia maxima flumina ab eodem propemodum Alpium jugo nascentia, Danubius, Rhenus et Rbodanus *, ergo tuum Rbodanum una clarissima et bene dotata civitate fac insignem : tune Rhenum cum sua Agrippina Colonia , et Danubium cum sua Buda facile despiciemus.

Secundas Athenas, et in eis facundissimos Graecae atque Latinae eruditionis oratoreset causidicos sacra illa Ara olim nobis educavit et praestitit ; certe famosa illa sidéra, quae tune nobis fulserunt non sunt dimota , nec defecit fecuudus ille terrae genius qui in banc diem plurimis litteris et virtutibus praestantes gignere non desinit , quorum bona pars in tuas parlamenteas curîas a te , o Rex prudentissime , ascita , non sine laude praesidet , itaque operae pretium ac facile fuerit ut hic senatum bonis auspiciis seras , cum prompta habeas feliciorum ingeniorum seminaria.

Tullius Servius Romanorum rex urbis Romae pomerium ampliavit duosque colles Yiminalem et Quirinalem urbi adjectos novismocnibus inclusit, ac regiamilluctranstulit quo celebrior esset locus et novis aedificatoribus et îucolis frequentior« Nos , tuo auspicio , magnifîcentissime Rex, collem unum latum, patentem Allobrogibus ob versis, novo muro validissimo quidem et hostibus tuis terrifico cinximus , sed interius toto colle nuda est area ,

PIECES DIVERSES aedibus et propugnatoribus vacua ; jubé modo illic parlamenteum palacîum statui, et extemplo nova tecta, den- S08 viros , frequentîssimos civium ordines in populosam civitatem consurgerelaetaberis, quae non minus eruntperpetuum tuae magnitudinis mouumeotum ad immortalem tui nomiuis gloriam, quam fuerunt Alexandria Magni Alcxandri, Antiochia suî Antiochi, et Bysantina Constantinopolis sui Coastantini magni.

In Caesarum familia firmato imperio , Romani imperatores et duces ad Gallicas, Britannicas, Germanîcas et Hispanicas expeditiones e Lugduno tamquam e tutissima spécula et Palladis arce , ingentîum bellorum sumebant auspicia , et propitiatis Diis, ad aram maximam de summis rébus consilia inibant , arma et lectos exercitus velut e Martis ofBcina recensebant; tantusque erat nobilîssimae Lugdunensium coloniae favor et cumulatus bonor, ut ex eadem permultos insignes vîrtute vîros ad amplissimum Romani senatus ordinem allectos et Patribus conscriptis annumeratos fuisse legamus. Extat hujusce rei recens simul et antiquum ac locuples testimonium nobili illa tabula aenea nuper in praedicto colle eflTossa quam Germanicus in memoriam Drusi patris posuit et dicavît. Hic est ille Drusus Tiberîi Caesaris frater, vir rébus gestis clarissimus, qui primus sub Augusto de Gei*manis justum triumphum egit, et diu cum uxore Lugduni divei*satus, genuit eumdem Germanicum ac Claudium postea imperatorem , eo die natum quo primum ibi Ara illa dignitatis eximiae a lx Gallorum gentibus , totidem ibi statuis posîtis, divo Augusto fuît consecrata. Noster autem Germa* nicus a Tîberîo adoptatus , incomparabili virtutis praestantia omnium laudes exsuperavit , profligatisque itenim

Germanîs , Germanîcî cognomen tulit , quem defunctum populus romanus et uaiversus orbis incredibili moerore luxerunt ; reges quoque ad indicium maximi luctus barbam posuerunt et uxorum capita raserunt. Quîd vero haec tabula penitissimîs hujus civitatîs ruinis eruta portendit , quîd presagiî est quod nisi te régnante , in lucem gestivit erunipei'e ? Profecto, Rex magnanime, felîx illud saeculum in te liberosque tuos futurae spei ac spectatissimae indolis renovatum iri, et ad inclitas victorias portendi conjectamus , ut te uti Drusum alterum , hos autem Germanico similes aucto imperio conspiciamus. Caeterum , ut tabulae rationem et quasi vaticinium , ne dicam fatum , expleas , reliquum est ut nobis senatorios honores restituas , quod bonum faustumque sit tibi et proli generosissimae.

Domine Rex, qui judicas recte et actionibus tuis assistricem habes semper patientiam, intellexisti cogitationes nostras de longe et funiculum nosti*um investigasti 5 cognovisti novissima et antiqua 5 largire fîdelibus tuis hanc quam ad tuae clementiae pedes petimus, supremae tuae justitiae unciam unam velutî virgulam ex aromatibus , unciam inquam , quae in tuae magnifîcentiae et gloriae libram redundabit. Divina plane erit ista munificentia quae te hîlarem datorem non imminuet, sed longe ditiorem , potentiorem , sublimk)rem , Ijeatiorem , Deo maximo optimo auctore , efficiet.

Si qui s adverse tur, parati sumus ad eamdem Aram causam dicere , repetita prisca illa poena, ut vîcli in propinquum flumen mergantur.

PIECES DIVERSES

Page 1