ambicieux (57, 62, 80), «imbitieux (61, etc

Gujus ego laboris primus aulhor non extiti, quando priores me viri non indocti hoc praestiterunt, neque citra successum... Nam contra reputando, neque commodius aliud neque praestabilius inventes, quain si eo sermone utamur, qui nobis no tus est. Cur enim alîenam ac pcregrinam sectabimur linguam, ut nostram deseramus? Si quidcm permultos novi (ut ingénue fatear) qui ubi vix tria vocabula aut graece aut latine didicerant, Demosthe nem ipsum vel Ciceronem sibi posthabendos ( nescio qua temeritate ) censerent : eo demum obstrepentcs ac fastum aucupantes quod maxime ignorant; musicae artis imperitorum persimiles qui vel peritissimos antevertere nunquam cessant, rudentes potius qua m jucundis modulis canentes. Sed quid graculo cum iidibus P quidve asino cum lyra ? ut est in veteri proverbio. Non sum tamen adeo bebeti stupidove ingenio, ut graece aut latine doctos infamarc velim : sed hortari potius ut, quam quisque linguam exacte norit, in ea se exerceat. Quis enim credat Dioscoridem atque Galenum latinae linguae impentos fuisse ? quorum uterque Romae diutius egit, hic sub Antonino medicans, ille sub M. Antonio mUitans : neuter tamen latine quicquam scriptum reliquit. Quis item M. Tullium graeci sermonis rudem fuisse putet ? Latine tamen omnia scripsit, ac in primis sapientiae studium latinis llteris illustrandum curavit : non quod philosophia graecis et literis et doctoribus percipi non posset, sed quia eo semper judicio fuit, omnia Romanos aut invenisse per se sapientius quam Graecos, aut accepta abillis fecisse meliora. Doctrina (inquit) Graecia nos et omni literarum génère superabat : in quo erat facile vincere non répugnantes [Tusc. I, I, 3]. lisdem argumentis pro gente gallica contenderim, complures esse ex nostris hoc seculo, qui in omni disciplinarum génère extcris non cédant (quod citra patriae afTcctum ac gratiam dictum existimari velim) qui, quod sentiunt, sualingua poli te eloqui possint, mandare literis, disponere, illustrare, et mira délectatione vel auditores vel lectores allicere : non minus certe quam exterae nationes. Gujus generis hominum percelebris est cppia cum in senatu Parisiensi, tum in aliis Galliae urbibus. Neque tamen id me contendere putes, ut a graecis latinisve literis quenquam dehortari studeam : ut qui in his a parvulo hactenus insudo, in illis vero utcunque institutus succisivis horis versor. Sed ut semel demonstrem nihil esse quod nostra lingua apte, distincte et ornatcî enunciarinon possit. » (Édit. orig., Lyon, Ét.Dolet, 1541, p. 3-4.)

i . Geux qu'on a depuis nommes les humanistes.

2. Expression solennelle et plaisante à la fois pour désigner les théologiens.

qullz ont d'estre entre nous ce qu*estoit le philosophe Anacharsis * entre les Scythes, ne craignent rien tant, que le secret de leurs mystères, qu'il fault apprendre d'eux, non autrement que jadis les jours des Chaldces ^, 5 soit découvert au vulgaire*^, et qu'on ne crevé (comme dict Ciceron) les yeulx des corneilles *. A ce propos ^, il me souvient avoir ouy dire maintesfois à quelques uns de leur Académie *, que le roy Francoys, je dy celuy Francoys à qui la France ne doit moins qu'à 10 Auguste Romme^, avoit deshonnoré les sciences et