‹ La France et le grand schisme d'OccidentChapitre 255 sur 304 · Cf. Chronographia regum Francorum^ p · texte numérisé non relu

Cf. Chronographia regum Francorum^ p

4. Ce qu'ont fait, avant le P. Denifle, Jager [Histoire de l Eglise catholique en France, t.'XII, p. 65), P. Tschackert (Peter von Ailti, Gotha, 1877, in-8% p. 49), A. Kneer [Die Entstehung der konziliaren Théorie, p. 24, 25), etc.

5. Ordonnance de 1385 (Recueil des Religieux de Saint-Denys (t. I, p. 82). ordonnances, t. VII, p. 133).

Cardinales moderni in numéro tricena- Sacri collegii triginta sex cardinalium

rio sexto vel eo circa... nonnullas abba- procura tores, bullis apostolicis muniti,

tias, prioratus conventuales et alios, or- insidiancium more, ubique siscitubanlur

phanotrophia, seu hospitalia vel domos si cathedralibus vel collegiatis ecclesiis

La Francs et 1$ Grand Schisme. 22

des critiques adressées au gouvernement de Clément VII, il n'y a rien là qui se rapporte spécialement à Tannée 1381, rien qui explique le mécontentement soudain attribué aux universitaires. Déjà divers symptômes annonçaient dans l'école comme un réveil d'indépendance. On s'était plaint, au sein de la nation anglaise, que le grand sceau de l'Université eût été apposé sur un acte d'échange où figurait le nom du « soi-disant Clément » (7 mars 1381), et l'on avait rappelé qu'aux termes d'une décision

Dei, in abbatiis etiam et prioratibuê officia claustrait a et alia ac dignitates majores in cathedralibusetcollegiatis ecclesiis acceptant et obtinent...

Dicti eciam cardinales, credentes ostendere quod bénéficia in minori numéro obtineant, cam aliquem prioratum vel aliud beneficiura acceptarunt, illud ad pensionern annuam, que frequentius ad valorem reddituum dicti beneficii ascen* dit, a lieu i conferri seu dimitti procurant : ex quo sequiturqaod ille qui taie beneficium cum pensione recipit, non babens unde vivere, divinum officium deserii...

Mens et ûtfe/tcropredecessorum nostrorum et ceterorum qui ecclesias regni nostri fundaverunt et dotarunt frustrantur; mentes eciam et devocio fidelium minuuntur... ; étudia et universitates in nostro regno studencinm... deseruntur et destruuntur omnino.

Cum episcopos in regno nostro ab hac luce migrare contingil, collectores aut subcollectores summi pontificis... bona mobilia ex decessu talium episcoporum relie ta, eciam illa que per suam industriant quesierant, que... ad suos beredes auteorumexecucionem spectant, capiunt nicbîl ex iis in reparationes... edificiorum... convertentes.

Dicti insuper collectorea aut succollectores fructus, redditus et proventus primi anni omnium et singulorum beneficiorum ecclesiasticorum in regno nostro per resignacionem vel permutacionem aut aliter quovismodo vacancium, de facto capiunt.

aliqua bénéficia pinguia, si in abhaciis prioratus conventuales, officia claustralia, vel alicubi domus hospitales essent ingentis valoris que vacarent, ut mox dominorum nomine acceptèrent...

Que et ut m minori numéro viderentur, ad pensionern annuam , et fréquenter valorem proventuum excedentem, alicui conferri procurabanl : unde sepius sequebatur quod iidem firmarii, victus nécessita te coacti, divinum servicium cum beneficio deserebant.

Mens et intencio regum ac ceterorum ecclesiarum fundalorum frustrabatur..., minuebatur fidelium devocio...) regni eciam étudia... annullabantur penitus.

Quociens ab hac luce episcopos Francie migrare contingebal, mox ex papali caméra collectores et subcollectores procedebant, qui mobilia per suam industriam acquisita,que ad beredes aut exequtores testamentorum dinoscebantur pertinere, et undeedificia episcopatuum potuissent reparari , nemine contradicente, rapiebant.

Memorati iterum collectores redilus et proventus primi anni omnium et singulorum beneficiorum ecclesiasticorum in toto regno Francie per resignacionem , permutacionem aut alias quovismodo vacancium percipiebant...

Page 1