H-> 'O CO
*cd ^
■ w — ÇJ
sc o
iZ —
tQ>
oa
HENRY MARTIN. — LA MINIATURE FRANÇAISE
cî
Figure XXVIII. — Jeanne, comtesse d’Fu et de Gaines, agenouillée devant la Vierge et l’Enfant.
Le Christ en croix entre ia Vierge et saint Jean.
La Somme le liai (1311).
(Bibl. de l’Arsenal, 6329, fol. 1 v° et 2.)
tiniNKÏ MAKI UN. — LA MllNiAiUKC, f KA1N 'yiAlÔE/.
-Si
itlAtvXte* filfoÜCM f n&dnm* ûtrcUavt} xt ttlrantmr
, £ nUimûit
J™ wmfu mef <mr U mn; £*#* o* i miment îm Gtmaet natte c îj txicdm vc&wXdXwrt x n$>ttthcfifflxnm4ttent éV U&czr4rttïv&nu& cûtfîtcvl ^UltmrmiCc c «rinenc^î^nr^^Uv^
4ü mît (tee ttceimimmt 4 ite* vos lef çkf xçvtm fl em font tl 4ufcwtt 4l^
5 cCrtvtïCvcptâcvmefcdiuC (l iftmtri cnfüùCt >%CCti 2? Jn}&titcC*tfrlXm4U xr tvtfdtffiut&tfaxUmxr 1 büwtotiC cmœr iX tte4iie^iii4^tn4ift8Hatua S* miftitettiHittial 4td*nt4îf t> i*n m t> moif rine ûu (XwC <X nçtnïAtix fcete ikumccuto
F teqmlWtôte nCpoCy c o? -*îtlcT înJV limttfle;
4? fcat te£ tmît wf nvrthxtK "F «T'
if 4t cncæef tè tufr po mm x uernte tîMxuw fa&um > fi etvmX&Maur&unepUut <x œti ut nefcutmfatt l c&rxUCtcnxiflçCipiû' i> cfeî4fed<r ^Trî^ îtttO U& X <bfb0UxntvitCUCfi>v QÎÊ ttCnUxawx&iPkCctof <F C\u& UCditûfc Utmy * dlucxn cnttofr p02te$
1? mu? xnfmPX^C ihm v <u iUnîtiotnêrunt4tftl<m Wu&*i4*mf tod* fufônr J^(bn tC&ivc qqii&mt tfcbvnf fcntilçiwMfo&w |j j l 4mn$ i^û pt^tüiV xter $ <n$t\0i*ifcûpci îcu ma J c neputCpACtemczei'd ice$ Hiviidtn cfr>tv F zân^ îtwCï Cû „<2> U llün&tUÛ' $MlWUÛfc $JL tictvt} t&wûtfùn&lnulb û 2 vipvztt Cmdigtât itc 0y 4tC il tte &n pc& tûxn&nx wtuxbetzîxate
f 4cmt f&uÂïj&tfrfoid t** te 4T AtrdlfiiaSMilfMZttr 2> ffumnmr
f 4tnc^ xpmt& ïxucir & txtwtev îcrd^tt^n r 4? CàtmefXiHtCitsufim f XkcittcmfHtemgnMt fl cpUxtypif>ifcil£fnm <r 4rtevmfU^4^^
r ^ 4«n^ v<^ ^îe i*>f 4n#m
S 4m4k 6mw ort^ai^r fcuw* v
ïfe
Figure XXIX. — Init ialc à miniature; bordures de page avec sujets divers : combattants, bateleurs, monstres, animaux, etc. Poésies de Robert de Blois (fin du XIII0 siècle).
(Bibl. de l’Arsenal, 5201, fol. 125.)
HENRY MARTIN. - LA MINIATURE FRANÇAISE
Figure XXX. — Tableau de la consanguinité. Figure XXXI. Tableau de 1 affinité.
Décret de Gratien (1314). Décret de Gratien (1314).
(Bibl. nat., Lat. 3893, fol. 352 v°.) (Bibl- nat- Lat- 3893’ fo!- 353d
H fc/lN K Y MAKI UN.
LA MUNI A I UKd
oiüuU'Çeyavmû Uo [ y) 'que il il tendis \om uoiï$ {nmotccnm en i io S mets cptnm cclm qui eiw * ne celle îc gui | Lu: emummr il nous gwk- mener a fvdnc • p mmrws diriez adits cufoupauiir enter n •'1 1 uuecqne lut- ttrrtctt’ mcchcrs a noue dccs cr £ \ picthxi? Ce (mro? cghfcqm tenons eitec lu S fimcar iuun once- que nous upcenc» tenues .ru# mcifons cntcnfcms a anémie lonuc cas
ILuve faux- fi que U ycu# Ce$ ttUtipno? UScablf F comme U nous menr affcultec ce (es ternira J uone ne nous mufe cifcus fUr quw il rnr o || irivifoutel^u^uiiromtrcuncsrim^ cr | piouô face üftoiren fcdnc- pirtrottcmcnrptt ^ | ymfce cr émanes jur cemux.^ianono fou* Itoute nais fuir oiteufe cr entende a Uim
6we-erceuîittqw|ilfî/ fca&tcu et au crnfcle loir emmurnt- &? four æ que U fdWa> qro P îtteitfr Cr fot& mu 6ur peduer fnr mleufc ne îiupuiû' mes cmuncr* Mes twm tours effom gtvœ mtrnroe ttmne __ ceuure i>rieqm fin pîdhes erchmonuic# Ccuunr \nmesmre alenefauc&tcumetmr cr $utm Cet? jncuime fou dfdçs» jpirouarmcnr a la lan^e îcdcucricUi tenentr vteurc uunc-crîeteue famo; tfr atqne; mi |«ou$r ... te tous cens qui cote cour umortr.^r 4Ureq«dîe| | dm mien ccjmul mm* qui meulr tcfmc lepa^Sd Ce marne- mrolUwc les tenu® ImUmutuo ft ùtlMj blc ce Ucm en wuroaus en U mmriPqueiittuW cntnmr les hrftom» les cfeolaues m leirmir tes lutteuse te tour tl adf mic tnelHcts tcctunduce- 4?ren fdfmtr ptentrocmcnc leteurtctcsImresM j (tonatisccUbiblerJifmatwftouoecufi quroco j minflanom» tuent- que Ce il vu àuaw; ttofe a nqncndr en Untcwmcc en wutmm: que ilium cnr you» cfmfc- tîar ftttr lame et mot’ ic ni a
Figure XXXII. — Dieu de majesté.
Bible historiale de Jean de Papeleu (1317). (Bibl. de l’Arsenal, 5059, fol . 1).
HENRY MARTIN. — LA MINIATURE FRANÇAISE
Figure XXXIII. — Le prophète Osée et la courtisane. Bible de Jean de Papeleu (1317).
(Bibl. de l’Arsenal, 5059, fol. 126 v°.)
Figure XXXIV. — Ruth et Booz.
Bible de Jean de Papeleu (1317).
(Bibl. de l’Arsenal, 5059, fol. 365.)
HENRY MARTIN. - LA MINIATURE FRANÇAISE
PL
Figure XXXV. La hiérarchie céleste Légende de saint Denis (1317).
Bibl. nat., Fr. 2090, fol. 107 v°.)
rure XXXVI. — La mort de la Vierge. Figure XXXVII. — Saint Denis prêchant aux Parisiens ;
Légende de saint Denis (1317). au-dessous, scènes de la vie parisienne.
( Bibl. nat., Fr, 2091, fol. 36.) Légende de saint Denis (1317).
(Bibl. nat., Fr. 2091. fol. 99.)
HENRY MARTIN. — LA MINIATURE FRANÇAISE
Figure XXXVIII. — Saint Louis servant les pauvres. Vie de saint Louis , par Guillaume de Saint-Pathus. (Bibl. nat., Fr. 5716, fol. 137.)
Figure XXXIX — Un miracle de saint Louis.
Vie de saint Louis , par Guillaume de Saint-Pathus. (Bibl. nat., Fr. 5716, fol. 349.)
HENRY MARTIN. — LA MINIATURE FRANÇAISE
loiutfucl et (bn
icoréM. iciü«8fbt?afe«ou'
Tnt aorte
ncttotomtttqtuîmoulfmamoifam»
iptm faite mtctafeftg miwaftacab»® tuccüeprttmftcto^
totwfaTgittttmwg
aïnôw «tH
ma
Figure XL, — Jean, sire de Joinville, offrant son « Histoire de saint Louis» à Louis X le Mutin, alors roi de Navarre.
Histoire de saint Louis , de Joinville,
(Bibl. nat., Fr. 13568, fol. 1.)
HENRY MARTIN. - LA MINIATURE FRANÇAISE
4 pftmfole (aixotit ùmi Dtxenmtetxtpml aux
fctâwtà \ mcviaounouQMtià
infime mitq nm â\nt et coimmet
t upntetwif to**twpennemi#*i
Sftinat le tout pw(fot\ ijt ucftotatt a
quant tl noué ît6^t fef ^ (TiîtiulecDmmmt îUçftlS mutefttp2tnfe^
Ujl n IIU'II t II l|l II
Figure XLI. — Prise de Damiette par saint Louis. Histoire de saint Louis, de Joinville.
(Bibl. nat., Fr. 13568, fol. 83.)
HENRY MARTIN. — LA MINIATURE FRANÇAISE
llatoluema gnns net fmu co? et uujcmt’ vomaiummt
îteiiœWgwiiftwwfiÂ
iœanjmcit'ttwiiittt*-
E£utoumtô j piuôUawU mdgmfiltus tçrct im|trnr.
^aroiuôml uus laïDïua pti films vçc ctjminflmt
[titomcus ihIüuô filuts piefttn htftült nUmm-fi'ir-
p^aronisfiiu filme ytt !
fimUtfinua i miin u»- fiart
üfenuc tçri fnac filnmio li {hupfias qi îmwr ni uwmf fino
itmatttslmj mselfipctj
Ijnimtuô itr fittuœ^ films ptefimlutoum
CuÎDtumsfitf
jmnûuus i;u $onw cJflptfrv XK fimtcoxittn
iHfiloimtiimtcouCm
Yloysmtimttc ftts
TCHmouèîmoutf
faitsfàisctic&ui-
fiuesccfaurftuou-
pWQKKiaqucuc
nousiicoiwniucuf cn)KCfciitcniifitiur ftmtctclrtmDuctc üpDime.q’ftiapîCS anparnt k Laquelle leottim tj.
[ptq.ûUis fcftiUàua
getttgefa
utctrlûï’S itjpreôtm djaciesleûmplé.eù tHomœfieutcOugüt jtiucamtcrç ttla^iieilî gmtsalmc
tin&r
tM
ans-
liutoiucus m^rnmîme fuC m fiUj juroh magiuÇ
ïlfi1'0 roi’ te grattante füs ccio)% leftixmttauc P* crtoit&s tcctortcs k 511^.1:^01=3*3*,
jjlMomannus films mtfil tt lutomattgte $mmimej^>
C$wrtcmattpicfiis tt-wrs w « grattante.
ffiuilpîmôirnîrmm films wt
^ fiaiiomaitntj^îffîâîa^iiîî
^ motif ctuprant fils mmtctottcmaigne.
ttotucus mipçmtrn films pit' ftttuuntilpiu futCfiltjôlttfimftr ïuiasgtmutftaas piaaîtunte^ mdnlitd intima trniatilîan tcfp famm itmtfo &un ufiünmn g>ft> ta ttnp.‘mto« îx<Tfua tttmiiL'ttn a aïs nnpHntmgtmut tuas filmsfirent uvfnem fulmuatt$is Rncmitm filqlnuxtU fmtpltas imomfcm wm ma<jnt lutep lus comitiô pmîiCti ù.v-Xv qini tîc Inifto niiifttmô fitnmMmttûnpm
&c[cgmiifra:tren?tonseit!jatD;flmicu)vn:fiii pYctoûiute&uctotmxitipcnatetcrtimturefiiie ^tetttpraraiüsmwiîufifiupetmf&istecltiu'
[ jiemmgtic.ftisio^ôujt’ttgratwiue.fUs lors ieretotiimtte.fttechirlesugttuitetfliuûpfti-
| tek rntuum.cf pu- «tus fucaHums Upuetap
| ÎjHiou-queceamtoiedn)xtt»PteftaiutfÜ6ïH faflustttf duc kgtont. toute tcpumemiuk
I lnûiuteefttefetiiontetaugmcciwicnitugne j jtoe)iietcd#ftiututepu«cmce.j ^
! l>tc fidfiflie Icgtfl (; uganc rnlmic itgiç B (protêt it^pttccfiaitoi&îcqimü ‘Wwümrtflrmfibi toile nolt •
minent ÿmuttlm&a c tient itatm fi* csium ^Uiont teftlùiljMua tmpeuinmsct* mânlècfilia i«ôouwnt].m tatts S| miti; plu jmpmtpjr ftli( lutrltmum tu filu lulout ntt$is$cnttû mcfiUitutom npu ftltiun.
mit mrtftm .
<gtftcuermlf ruccclTu'ite^ vamr’ftnX
tfit Ijtî^ttrîi^î^tîÇ^Sn^îumnltu.^ lupittludi fiuaomswaojm cçumtts jmtfienùô et* piffii n inojitie non èeixrr uegnu te hawli magiu ^tegeme îcrfcnbiirfj^ss^A^*5i^Sî^^^S)
Figure XLII. — l^es rois de France, de Charlemagne à Hugues Capet. Vie et miracles de saint Denis (1317).
(Bibl. nat., Lat. 13836, fol. "Ï8.)
HENRY MARTIN. LA MINIATURE FRANÇAISE
famiitwcfttKfr j T tnmic^icsiimîf J |Bîm*aw?i)Mar
^.ômrntnmitilwê wmtmwFimu:.
mammmâ$Ë^
mwmtmmâfm aimas tfcrant#
teMtntoaijittîs âcœmfttpteT; nmtaUftmcftua wm$6r
ji6icmnivllfcf%
tûttmuftiwaâmfôûiutiiîiwa oynusfm^mmsfatiaartftincafo ûtùxv ârnîwfimidlim^auitmm
gmusiwiîgmimmfeaatô
^mim^rnm 1 aiaiîvY^rcaisqo^tomuri^
raus^tr
mmwrnmmmwwmiïmmw®
maaarmftmiamto <tfn wummo:
ïmsrnu? \
ïïi^ummîmmimtmmm^
piCcflïtîiaïi^am^iijruitctôCâr tamm üiç cmtiH#
mu«mt!îimn a$tc
îu^mmie^
mmiô^eaucmc^^nîcanuncî iiiucnns‘Woï^micÉp âam:fut>ftr i m (®4mi m msategim
aüiiemq%^OTitr^mC|te.ûi usa oîMic^same ûdbt gmitsitmfr tiutirim* m
î^iiïpi^aflimsmansîauc^mm fe J ^U^ucte to%^âiîtc<la^ar :uom&mi ni rnimùm&MWMt&mmiîmm® $mmrm auc taaûitiâuucmmtm $rtt c
MmmuM < iMio.mmai^
ît^touüt^ePiiM* ^ imaw^âciî^ r
tîHWMgitgEte j âwMwM me art effets!»»
Wdiiiüte:; J fàtuïmtisimctn aü fimi
umtamu&wisrtus àrmmufcm
roami^tsiidst
mtfdïfeïwui
sfemunerà^
•/tri;-
Figure XLIII.
Grand I initial contenant huit miniatures (la Création et le Crucifiement); filets-bordures, avec .1 : illustration de Jean Pucellc.
Bible de Robert de Billyng, (datée de 1327).
(Bibl. nat., Lat. 11935, fol. 5.)
Figure XLIV. — Le prophète Joël : miniature de Jean Pucelle. Figure XLV. — Le prophète Amos : miniature de Jean Pucelle. Bible de Robert de Billyng (1327). Bible de Robert de Billyng (1327).
(Bibl. nat., Lat. 11935, fol. 461.) (Bibl. nat., Lat. 11935, fol. 463.)
HENRY MARTIN. — LA MINIATURE FRANÇAISE
n noms
Itcwpio tuo miaufolam "tiüi offamni^teinuncm-»- Œjiaïpa fcœn mwuumuôi 15n|itpîi0 tnuumîm mime cu3 pup luomm : ur artumi ir j^Mpu>ma(Uftrm$mtt « MiCTtmfflttre quminuo umn ummtricgattœcgvpfp:
otnopin picuciMrrmaims cuis
ira
Lqjun ttur raurntitoo :praj 4
mfvou.pB. fatm-atujSaütfl mm UutttUnnit tem uun mrattus jheuÊ .fis JIÜ am tcuo . ftiiapijci ^Hommue uUmator fines cave, autant’
cd oium nui&uc loun-fe .^HnuAI tc.flî» ibnOutus a^Sfoiutem er tmtmas nonuoertemmmommu qm nœ tetr utrrn itœ tojttmr.
cmitu^jHaicOums.lm ta^mumtomun^pîmamm 1 ^ttmutmnuotuantcp&ftarnos.
380 ûmutc.1©{ftÜUUS ttf. ,
&iuccîœ m
uccüsa(oummn^E2Ei
ctcmmruüa (ucuccau tui* moe mtcgtoiiam cw tfupcnf imclitiûgmftcmaû rate tnttrm cuis mtutuums ^ummiômtôm Conçus fu hr iôi tous lOaeiipfcmüirtmtw mttcrfeicimî>uiattpicüt(itc:' mtcOutus Kwô.^impmna.^
ncrrtc(itôtot(ôiaa,îDrttut04^ A eus lumm trnmtt mmuiutaw aüt.^(ta(h uuntnas mens mton Ocmt tp. Jaumiuüj ûnaptpitn.
muiuts laumnctonunf ait imuttum mca .$||§|pnv 'uiLauf.l^îctaa-mmtus tcus.
umcfacttur.qup moui ummtcumraquc ufip a$ animant uuamMt tammumoptofi?
non cfrfuij Onuon |Uî m aimutmtcm mous? çrmnpcOao cmtccûr inesr aiouiut damans* muet
Figure XLVI. — Miniature et décoration des marges, par Jean Pucelle. Bréviaire de Belleville (avant 1343).
(Bibl. nat., Lat. 10483, fol. “SI.)
HENRY MARTIN. - LA MINIATURE FRANÇAISE
fimtm0mâniuaummn.{ncUu uuntotam towm |
ojnuamem'ômtr.^uuan uoote amce ipfomwmmamws csm ppuio Umfl $ » [8|uy tcm^oïc ctftmipimmtm futwi tmwuun
lûoÿfmt&uiûinœoQué |iUnnupaTuîmncrur
ado*. c?cd!ifo ttgum lumQUi eraiwtyftmfftrottf ttomoin tonutwe urumeefc lowmmiteaumttiiigg ouran fymimmrmt Cqjuo mt o?8
nuspicftir tomtrn Ctm tfœei autrot mcuoïi cowwircrp) tmütë nicug non mtcümr ^
m nuQuimtot fommucoim
mtumrnt üiofeimimwgr |feiummiamt:ao aimum « mtmümt * fjecomrtonutmi ; n emwcmman aome^
tmas cr mumnnr.iliQHaimiif
ttumîtqiu laïuae udur outm~ lofgjiMlunflao^Ctmnfuton^.
îmimigiPtmaammâ erucm itrfeutos fàaapuœ.üUu e.'cC^môn^^pa
np)piüoUmdAV^§finc
pais a longe, lUmo Omuità .
upa’quûtxmmmiuaB mtmatcoutspamuc^ j aient ftÿnmecapurifliifflu îjunt.crotmitioiniemisra oianmffOts ufa aa uatunn non cQ-ut co fmumoîAJiuimô ®t iwm crpiago tutitâtef non ea-amintü0nm4tccaimm| jmcOtmnmtc-nctpfcmouoL l^ticmaafa’mîcuumiç tteûitCucmi&tgiîLlvegimie
ttcftmm cmam aoûts mm tcuomnf:Cfîe(buiünm^an [muamraîctpmü CctotUn jqumHtuafyotî wr umtoa
Figure XLVII.
Miniature, encadrement et bordures de Jean Pucelle. Bréviaire de Belleville (avant 1343).
(Bibl. nat., Lat. 10483, fol. 214.)
HENRY MARTIN. — LA MINIATURE FRANÇAISE
ignrtuueîttcio enutrcttu ^ [ûmmhrnm tftanpsa^gà- Htt uafaecam gtmmpiau ^ mut mm ma rot fwxrfiu •> omt qtmn confitinafo nuu " pfiuatra qm er Culfoffa*
155i mrmmumeumms mi ÿj
tuttuBæ^Éss^^
tafmamtotuaûmnti aun certiir txte>et ûip^irn
S mirue inmtt conâimafnf.
Krnoîi Qtftcomtueatrrm itufiautô m)6 crnommaui mws;
.iumrau)
lommt tm tamwima^ uatrnos t et oftmbgfactan^ ^cfOttiwcuimtsanft.
nraigcaoTCfmnenofUte ^niint^MEiiulgbatif utuut
meaaimmnmugro mn. Crmu
cwo laittatr iam anftttr.
In Siiâfe aS.
fatummtg^ommo cFWwuut'
uosaumtnnce noftne.cantwi*
ïejtoi
mgotmtg.-fca fcttfl- inutta omnium mu fraf noe.tonu.
^ninratouinus.mWyu;
Çœaotuttmuoïs.
fmuuatefto tatou.
pMmtrpCaumim crcrnc citoipamtm t pCaumum iaâl tmm cum ÿjftiia'jesM .
unnatcniomicma tu ta: .
miMgro otcfoiwmuama
Figure XLVIII. — Miniature, encadrement et bordures de Jean Pucelle. Bréviaire de Belleville (avant 1343V (Bibl. nat., Lat. 10484, fol. 40.)
HENRY MARTIN. LA MINIATURE FRANÇAISE
PL. 3g