Ip. : quam si

i. Renvoi ri citation inexacts. Voir Apoc, \\l. j.

;. Nous avons dit que ce débat riait tiré de la Passion de 1398, Dans la Passion de Barclette, !<• débat analogue entre le Christ cl la Vierge est tire directement des Meditationes Vitae Christi, el le «'.lu-i^i <-i -.1 mère argumentent eu citant .Vriatote ri le Digeste, p. a58, m>ic i de ce In re.

Dei, et nihilominus furore repleti, consilium mutaverunt ut eum non in festo occiderent. et per consequens gravius peccaverunt. Unde Léo papa : « Dicebant non in die festo. non ut populus non peccare[t], sed ne Ghristus evaderet quod diligebatur a populo ». Sicut circunstantiae aggravant peccata, scilicet tempus. locus,numerus, status, persona et aetas, festa vero sunt instituta ut Deum laudemus et coniiteamur. ut ecclesias frequentemus : sed opus est hodie quod majora peeeata diebus festivis permittuntur quam aliis diebus. Et taies sunt pejores Judaeis qui dicebant « non in die festo : y r°. Yidens autem Judas quod Jésus non ibat Hierusalem, aestimans forte tempus oportunum, timens ne diutius expectaret et non posset propositum adimplere, Hierusalem [ivit] et invenit principes sacerdotum in atrium pontifias qui dicebatur Caypbas. et intravit ad eos sine verecundia. et dixit : « Scio quid dicitis. Quid vultis mihidare, et ego eum vobis tradam etc. ». O nequissime mercator, Juda, tu pervertis communem modum mercandi, tu nimis bonum forum facis. De te enim bonitas non potest ymaginari, imo est infinis '. Tu ponis pretium in voluntate cmentium. tu facis ad modum latronum qui desiderant se expedire de furto. et datur pro nibilo, tu promittis id quod non est in potestate tua. nisi vellet ipse. O verbum totius nequitiae. qui tradis dominum Deum tuum qui dédit tibi potestatem suscitandi mortuos et miracula faciendi, et suum apostolum fecit et ipsum tradis ! Audientes Judaei constiluerunt ei triginta argenteos. et spopondit, scilicet promisit, et postquam fecit, quaerebat oportunitatem ut eum traderet. Et baec venditio fuit facta die Mercurii, et multi in tali die abstinent ab escis carnium in memoriam venditionis Chrisli. — Exemplum de transeunte per queindam [homijnem qui tota vita sua abstinuerat se a carnibus in die Mercurii in memoriam venditionis Cbristi. Ibidem fuit interfectus a latronibus. ipso involuto in diversis peccatis, et abscisso capite, cap ut ibat per nemus, clamando confessionem, et ex divina providentia advenit sacerdos qui transibat iter suum. et peccata omnia confessus est, cui dictum est quod Deus talibus non permittit ut sine contessione moriantur etc. Secundo, scilicet in die Jovis, de mane discipuli ad Christum

i. Infinis pour infinita : ou plutôt la bonté est infinie, tu laisses aux acheteurs le soin de l'aire le prix.

PASSI0 secundum legem 185

dixerunt : « Ubivis paremus tibi comedere Pascha? ». et ait Christas secretariis suis l, scilicet Petro. Jacobo et Iobanni : « Ibitis ad civitatem, scilicet Ilierusalem.et statim habebitis hominem obviam, portantem vas aquae plénum. Sequemini eum et. intrantes <lomum, domino illins hospicii dicetis : « Magister dicit quod ostendatis nobis loeum secretum, quod in domo vestra vult manducare pascbalem agnum cum discipulis suis, et ipse vobis ostendet coenaculum grande stratum, et ibi parate coenam ». Et ecce tune ad vesperam Jésus venit Hierusalem de Bethania cum discipulis suis, et intraverunt domum secrète et sederunt ad mensam. In principio coenae dixit Jésus : « desiderio desideravi hoc pascha manducare 8 v*. vobiscum i antequam patiar ». Comesto agno, antequam cibaria deponerent, surrexit a çoena et lavit pedes discipulorum suorum in signum puritatis et innocentiae, quibus lotis, iterum recubuil el consecravit corpus suum de pane et sanguinem suum de vino, el eonvocavit discipulos suos. et Judam. et illis convocatis dixit : « Dico vobis, unus vestrum hodie me traditurus est ». Non nominando. ut daret nobis exemplum non revelandi peccata aliéna. Tune coeperunt singuli dicere et se excusare. Yalde turbati sunt dicentes : « Num quid ego* sum, Domine » ? Petrus erat juxta Dominum et quaesivit quis esset ille et dixit Iohanni : «Quaeratis. scilicet quis ^st ille », et Johannes dixit : « Domine, quis est qui te tradet ? » — Cui Christus dixit : « Cui intinctum panem porrexero\ me tradet ». Timuit Johannes ne Christus sibi traderet. Igitur recubuit supra pectus Domini, et Christus tradidit Judae. et continuo exivit de mensa. et dixit ei Jésus : « Quod facis fac citius » Putabant apostoli quod loqueretur de aliquo i'eivulo ponendo supra mensam et tune dyabolus habuit majorem potestateui in .luda quam ante. Et ipse abiit ad principes sacerdotum ut clam baberent eum ad capiendum. Tune dixit Jésus discipulis -ni-- : m Xunc clarificatus est filius hominis * . Xunc est societas magis clara et munda ». Ratio est: Quod Judas erat totu-> tenebrosus il obscurabat contra societatem Christi. et non expectavit gratias, ne-

i i Se trois pnnci|)aux secrétaire? >■ disait déjà la Passion de [398 copiée

Passion qui est réimprimée ici.

•j. Lie, XXII. 15 i Marc. XIV. it,

6 Citations tronquées de .Jo.v>>.. XIII. 26. 2;. Si.

486 PASSIO SECDNDUM I.EGEM

que sermonem quem fecit Deus. Xotadeillis quinoluntaudiresermones. etc., quin etiam non reddunt gratias de bonis a Deo sibi collatis. sed reeedunt ut porci ad lutum.

Gum igitur recessisset Judas, coepit Jésus dulciter loqui discipulis. dicens : « Filii mei. adhuc vobis cum modicum sum, sed recedam in brevi a vobis, et quo ego vado non potestis venire, nec me modo sequi. Sequemini autem postea. » Intelligebat autem Jésus de munere passionis. Et Petrus respondit : « Domine, quare non possum te modo sequi? ecce animam et vitam pro te pono. » — Et quod Petrus multum audaciter loquebatur. nec sciebat illa quae ventura erant. dixit ei Jésus : « Amen dico tibi antequam gallus cantet. ter me negabis ». Dixit ei Petims : « Domine, si oportuerit me mori tecum, non te negabo » : et non 9 i". mentiebatur tune Petrus. quod habebat propositum faciendi. Nota quomodo aliquis non débet esse praesumptuosus. Quidam praesumunt non facere peccatum Tel fecisse, cum omnes sumus peccatores. Si enim facis unum peccatum. potes aliud facere. Petrus vero non fuit semper constans. Et videtur Jésus Christus in spirituali vitupérasse, nam dixit discipulis suis : «Amen dico vobis quod vos scandalum patiemini in me in hac nocte. Scriptum est vero « Percutiam pastorem et dispei-gentur oves gregis », et quod Petrus erat audacior in amore Christi. quamvis postmodum inconstans, dixit Cbristo : « Etsi omnes scandalizati fuerint in te. paratus sum et in carcerem et mortem ire ». Tune dixit Jésus Petro : « Symon, ecce Satban expetivit vos ut cribaret, id est ventilaret ut tritricum, quod (1 ici t : Non conlidas tantum de te : quod dyabolus temptabit te et alios, et faciet vos exire a fide, sicut tritricum de cribo excutitur, et veraciter illa societas apostolorum fuit taliter excussa a dyabolo quod fere exierunt fide nec unquam reversi fuissent, nisi Cbristus orasset pro eis, et oravit ad exemplum nostrum quomodo debemus orare pro christianis ut ipsi vivant in fide catbolica et mali convertantur ad fidem. Unde dicit Petro : « Rogavi pro te, ut non deticiat fides tua, et tu aliquando conversus confirma fratres tuos...' )j — Respondit s ei Jésus : « Et ego dico tibi antequam gallus

i. Toute cette page est encore remplie de citations tronquées de Joann.. XIII : Lie. XXII: Marc, XIV: Mattii., XXVI, inutiles a relever en détail. 2. La réplique de Pierre facile a suppléer manque dans l'imprimé.

PASSIO SECUNDUM LEGEM i87

cantet bis, ter me negabis ». — Gum praedixisset Jésus Petro quod eum negaturus erat, iteimm aggreditur collegium ' apostolorum, et dixit eis: « Quum fui vobiscum corporaliter, et inisi vos sine pera, id est. sine onere portationis, et sacculo et baculo, nunquam aliquid démit vobis? » — Dixerunt : « Non ». — : « Et tune si itote quod superveniet perseentio : quia qui habet tunicam vendat eam et emat gladium ». Sed qualiter Ghristus dixerat eis quod haberent gladium, cum prohibuerat eis ne afferrent? Ratio est secundum Crisostomum ad inveniendum quod cohors sacerdotum et clientum armatorum debebant venire supra se ad capiendum eum, quod qui vellet se defendere haberet homines armatos ad resistendum. Responderunt discipuli : « Domine, ecce duo gladii. » — Quaeritur hic ubi acceperunt discipuli. Respondetur, secundum Chrysostomum, quod Petrus audierat quod Iudaei machinabantur malum adversus Jesum. Secundum Hieronymum erant cultelli cum quibus Petrus diviserat agnum paschalem*. Initis lus verbis, 9 v surrexit de mensa et oravit pro collegio suo et, eis omnibus bona facientibus, île ijuo dicitur.... ' et « hymno dicto, exierunt in montent 4 » OHvarum, et hoc de secundo puncto principali.

De tertio autem quomodo fuit captus, etc. Sciendum est quod post [quarn essetj egressus Jésus trans torrentem Cedron, Judas, qui non erat in societate Christi, sed abierat ad principes sacerdotum, locum sciebat ubi Christus venerat cum dlscipulis suis. etc. Quare Christus voluit intrare campumet ibi capi? Triplex csi patio. Prima quod voluit satisfacere peccato priorum parentum qui in Paradiso terrestri peccaverant. Secunda ratio ad ostendendum quod nos non possumus vènire ad delitias paradisi, nisi transeamus per torrentem praesentis \ilat>. Tertia ratio al nos docerel quia, sicut in [h]orto fuit captus, sic et nos in [h]ortis delitiarum hujus mundi sumus fere capti.

Cum autem ad [hjorluiu convenisset cum discipulis suis, assumpto Jacobo, Petro et Johanne, alios dimisil per spacium modicum rétro, etaitillis : « Sedete hic, donec vadam illic et orem . l-.t

t. [p. comitatem. — pour le comité???

■j. Cette explication bizarre des deux glaives vient des Postilles de Ji de Lire.