LA POLÉMIQUE DE POMERIUS
quae usui humano concessae sunt nobis naturae damnandae s(u)nt, ’ quas Deus instituit, sed carnales concupiscentiae l'ugiendae quas sensui carnis diabolus introduxit. Illi autem qui parciores vider* volunt et gloriam sibi velut de abstinentia districtiore conquirunt, sic ab omnibus animalibus judicant temperandum, ut peregrinis pomis ac sorbitiunculis delicatis... immanem sui corporis impleant appetitum... (h. Quia ergo abstinere aut jejunare etiam Manichaei vel quilibet alii haeretici possunt, ut pote qui omnes carnes non pro abstinentia sed pro immunditia détestantes, corpora sua panis et aquae perceptione conficiunt, non pro magno ducamus quando ab his quae illi quoque rejiciunt abstinemus, sed quando abstinentiam nostram fides commendat caritasque consummat... (2).
Comme toute la création matérielle, ainsi le corps de l’homme est l’œuvre de Dieu ; et c’est pourquoi il pourra parvenir jusqu’à Dieu et participer à la vie éternelle. Pomerius y insiste.
Haec est contemplativa vita, vita beata, ad quam qui bonorum operum consummatione pervenerint, beatis angelis similes erunt et simul cum Deo sine fine regnabunt ;... receptis cum incorruptione atque immortalitate corporibus mancipatum patriae caelestis accipient... (3). Ibi etiam corporales oculos nihil visibilis creaturae latebit quia incorruptibilium corporum visus utique incorruptibilis erit, et ita sine comparatione vivacior quam hic fuit ut ei aliquid visibilium clausum esse non possit. Corporibus quippe immortalitate donatis auferenda est tarditas, non integritas, nécessitas, non voluntas... (4).
cités p. 9, n. 1 et 52, n. 1 et la décrétale suivante de Gélase [492-496] adressée aux évêques Majoricus et Jean.
« Comperimus autem quod quidam in eadem regione sumpta tantum corporis sacri portione a calicis sacri cruore abstineant : qui procul dubio nescio qua superstitione docentur obstringi. Aut integra sacramenta percipiant, aut ab integris arceantur quia divisio unius ejusdem mysterii sine grandi sacrilegio non potest provenire. » [P. L. 59, 141, C., ou Mansi, VIII, 125 ; Jaffé, 725.]
Gélase vise ici des Manichéens qui regardaient le vin comme impur, et partant refusaient de le recevoir. — Noter que Gélase et Pomère sont exactement contemporains, qu’ils sont Africains tous deux, et que Gélase est en correspondance amicale avec l’évêque d’Arles Eone. Cf. la lettre du 23 août 494 [P. L. 59, 60, ou Thiel, I, 385, ou Gundlach, 32-33 ( Epist . Merow...aevi)]. Les Manichéens étaient particulièrement connus en Afrique : ce sont les Africains d’Italie et de Gaule qui ont dû ranimer la persécution.
(1) De Vita Contemplativa , III, 23, 1. [P. L. 59, 469, A. B.].