Marangoni, op. cit., p. 4o

3. L’édition Mabillon ne portait que « umbilicus Domini nostri Jesu-Christi. » Le ms. des Archives de la basilique de Latran A.LXXI1 fournit la leçon que nous imprimons ici; mais il a subi un grattage. Le ms. de Cambrai 710 (fol. 83 verso) donne la même leçon sans grattage.

Sanctæ Crucis, ab ipsa ecclesia Sancti Laurentii in basilicam Salvatoris, quæ appellatur Constantiniana 1 . Et in alia capsa argentea et deaurata cum historiis est crux de smalto depicta, et infra capsam illam est crux domini nostri Jesu-Christi : et in tertia capsa, quæ est argentea, sunt sandalia, id est calciamenta domini nostri Jesu-Christi. Est iterum ibi alia capsa deaurata, ubi est de ligno illæ sanctæ Crucis, quam Eraclius devicto Chosroe secum tulit de Perside, una cum corpore sancti Anastasii martyris, et est in altare, quod est ibi sancti Laurentii, de marmore. Ibi est etiam bracchium sancti Caesarii martyris, ossa duo sancti Joliannis Baptistæ, et os unum sancti II ierony mi, et spatula sancti Dionysii Arcopagitæ, et os de crure sancti Stephani papæ et sancti Damasi reliquiæ et sanctorum Primi et Feliciani, et caput sancta; Praxedis et sanctæ Anastasiæ reliquiæ cum aliis multis, et sanctarum Agapæ, Chioniæ, et Hirenæ, Pistis et Helpis virginum, Nerei et Achillei, Priseæ et Aquilæ. Item sunt ibi reliquiæ de genu sancti Tiburtii, filii Cromatii. In hac eadem area cypressina est panis unus Cœnæ Domini, et tredecim de lenticulis ejusdem Cœnæ, et de arundine, et de spongia cum aceto ad os Domini posita, et lignum de sicomoro, ubi 'Zachæus ascendit. Et super hoc altare est imago Salvatoris mirabiliter depicta in quadam tabula quam Lucas evangelista designavit, sed virtus Domini angelico perfecit oflicio ; sub cujus pedibus, in quadam preciosorum lapidum linea, pignora hujus sanctuarii sunt recondita, quorum ista sunt nomina : Lapis in quo consedit sancta Maria. Lapis de sancto Jordane, ubi sedit Dominus dum baptizaretur. Lapis de sancta Bethleem. Lapis de Monte Oliveti, ubi Dominus oravit adpatrem. Sancta petra in qua sedit angélus ad sepulcrum. De sancta columna, ubi Dominus‘fuit ligatus et flagellatus. De sepulcro Domini, ubi corpore mortuus requievit. De lancea qua fuit latus Domini perforatum. De ligno Crücis Domini. De loco qui dicitur Lithoslrotos. De Calvariæloco. Sancta silex, ubi Dominus conditus est. Lapis de Monte Sion. Lapis in quo Dominus transfiguratus est in monte. Lignum de sancto præsepe Domini, in quo puer natus fuit positus. Lapis de Monte Sina, ubi lex fuit data. Lapis de sepulcro sanctæ MariæT In alio vero altari ejusdem oratorii sunt capita sanctorum apostolorum Pétri et Pauli, et capita sanctarum Agnetis et Eufemiæ virginum.

In tertio vero sunt carbones aspersi de sanguine sancti Laurencii, et de arvina corporis ejus. Sunt etiam in eodem oratorio reliquiæ sanctorum xl Marty rum, multorumque aliorum *.

A cette liste, qui n’est nullement limitative, il convient d’ajouter celle que Jean Diacre donne des reliques conservées dans l’autel même de la basilique de Latran. Il est très probable, en effet, que